Podcast’i dinlemek isterseniz, buradan ulaşabilirsiniz.

Bu yazıda haftalık haber derlemesini özet bir şekilde sizlerle paylaşıyorum.

Toprağımızı Vermiyoruz: Muğla’dan Yükselen Ses

Muğla’nın Menteşe ilçesinde “Toprağımızı Vermiyoruz” mitingi gerçekleşti. 48 köyün yaşam alanlarını tehdit eden 7554 sayılı torba yasaya karşı CHP Genel Başkanı Özgür Özel, Muğla Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Aras ve demokratik kitle örgütleri güçlü bir tepki gösterdi.

Zeytinlikleri madencilik faaliyetlerine açan düzenleme protesto edilirken, Silivri’de tutuklu İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu da mesajıyla destek verdi: “Akbelen’de ve ülkenin dört bir yanında ormanlarımıza, zeytinliklerimize sahip çıkanlar vatan müdafaasındadırlar.”

Bilirkişi Raporu: Kömür Artık Kamu Yararına Değil

Afşin-Elbistan A Termik Santralı için hazırlanan bilirkişi raporu çarpıcı sonuçlar ortaya koydu. Eylül ayında tamamlanan raporda, 37 milyar 548 milyon lira maliyetli yeni santral ünitelerinin hiçbir kamu yararı bulunmadığı açıkça belirtildi.

Rapor ayrıca ÇED raporunun halk sağlığı risklerini yeteri kadar değerlendirmediğini, hassas gruplar için ayrı risk analizi yapılmadığını ortaya koydu. Afşin Elbistan Hayatı ve Doğayı Koruma Platformu’ndan Mehmet Dalkanat, bilirkişi raporunun bölgenin yeni santral kaldırmayacağını gösterdiğini, hatta mevcut santralların etkilerinin yeniden gözden geçirilmesi gerektiğini vurguladı.

Yenilenebilir Enerjide Yükseliş Devam Ediyor

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın Ağustos 2025 sonu verilerine göre, toplam elektrik kurulu gücü 120.784 megavata ulaştı. Bunun 74 bin megavatlık kısmını yenilenebilir enerji kaynakları oluşturuyor.

Hidroelektrik santralları yüzde 26,7’lik payla başı çekerken, güneş enerjisi 23.877 megavatlık kurulu güçle ikinci büyük yenilenebilir kaynak konumunda. Rüzgar enerjisi kapasitesi 13.867 megavata ulaştı. Elektrikli araç şarj istasyonlarında tüketilen elektriğin yüzde 63,8’i yenilenebilir kaynaklardan sağlanıyor.

Türkiye’nin 2035 İklim Hedefi: Eksik ve Yetersiz

New York’taki BM İklim Zirvesi’nde Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın açıkladığı 2035 iklim hedefi ciddi eleştiriler aldı. Türkiye’nin Paris Anlaşması kapsamında beş yılda bir güncellemek zorunda olduğu Ulusal Katkı Beyanı’na göre, seragazı emisyonları 2035 yılında 643 milyon tonu geçmeyecek.

Bu hedef, baz yıl kabul edilen 2012’ye göre yüzde 46 oranında artış içeriyor. İklim alanında çalışan 15 sivil toplum kuruluşunu bir araya getiren İklim Ağı’nın değerlendirmesine göre, hedef mutlak bir azalma değil, öngörülen artıştan bir azaltım sunuyor. Türkiye’nin referans aldığı büyüme senaryosunda seragazı emisyonları artmaya devam ederken, iklim hedefi bu artış üzerinden bir indirim öngörüyor. Sonuç: 2023 yılına kıyasla yüzde 16 oranında artış.

Hedefin kritik eksiklikleri:

Kömürden çıkış tarihi bulunmuyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan açıklamasında kömüre dayalı enerji politikalarına değinmedi. Oysa Enerji Bakanlığı bu ay başında kömürlü termik santrallara yeni teşvik planı açıkladı.

Doğa koruma ve iklim krizine uyum konusunda hiçbir tedbir içermiyor. Korunan alanları artırmaya, şehirleri afetlere karşı dirençli kılmaya veya gıda güvencesine dair somut adımlar yok.

Ekosfer Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Özgür Gürbüz durumu şöyle özetledi: “2035’te 643 milyon tona ulaşırsak, 2053’teki net sıfır hedefine ulaşmak için 18 yılda 600 milyon tonluk emisyon indirimi gerekecek. Kömür santrallarına 2045’e kadar teşvik verdiğimiz ortamda bunun gerçekçi olmadığını rahatlıkla söyleyebiliriz.”

Trump’ın İklim Tiradı

New York’ta iklim tartışmaları bu hafta kızıştı. Donald Trump BM Genel Kurulu’ndaki konuşmasında iklim değişikliğini “tarihin en büyük aldatmacası” olarak nitelendirdi ve yaklaşık bir saat süren konuşmasında kısaca ( )iklim tahminlerinin “yanlış” olduğunu iddia etti.

Trump’ın sözleri büyük tepki çekti. Bir gün sonra BM Genel Sekreteri Guterres, Trump’a yanıt niteliğinde 121 dünya liderini iklim acil durum zirvesine topladı. “Bilim harekete geçmemizi emrediyor, hukuk bunu yapmamızı buyuruyor” diye konuşan Guterres, Trump’ın iddialarına bilimsel verilerle karşı çıktı. Uzmanlar da Trump’ın sözlerinin bilimsel gerçeklere aykırı olduğunu ve iklim tahminlerinin oldukça doğru olduğunu vurguladı.

Çin’den Tarihi Adım

Gergin atmosferde Çin’den sürpriz bir açıklama geldi. Devlet Başkanı Xi Jinping video konferansla katıldığı zirvede tarihi bir adım attı: Çin’in 2035 yılına kadar sera gazı emisyonlarını yüzde 7-10 oranında azaltacağını duyurdu. Bu, dünyanın en büyük karbon üreticisinin ilk kez emisyonlarını mutlak olarak azaltma sözü vermesiydi.

Çin’in bu hamlesi Trump’ın olumsuz yaklaşımına güçlü bir karşı duruş niteliğindeydi. Ancak uzmanlar bu hedefin yeterli olmadığını belirtti. Dünya ısınmasını 1.5 derece ile sınırlamak için yüzde 30’luk bir azalmanın gerekli olduğunu hatırlattılar. Yine de Çin’in bu adımı önemli bir ilerleme olarak değerlendirildi.

COP30 Öncesi Zorlu Tablo

Bu gelişmeler, kasım ayında Brezilya’da yapılacak COP30 iklim zirvesinin ne kadar kritik olacağını gösterdi. 2024’ün rekor sıcaklıklarla geçmesi ve ülkelerin 2035 hedeflerinin hâlâ yetersiz kalması, zirvede sert tartışmaların yaşanacağının işaretiydi.

Hindistan’dan uzmanlar durumu net özetledi: “Anlaşmalar imzalandı, hedefler belirlendi ama uygulama zayıf kaldı.” COP30’da bu gerçeğin kabul edilmesi ve özellikle gelişmekte olan ülkelere daha fazla finansal destek sağlanması gerektiği vurgulandı. Uzmanlar ayrıca BM sistemine olan güvenin sarsıldığını ve somut adımlar atılması gerektiğini ifade etti.

Bu Haftanın Rakamları

74.000 MW — Türkiye’nin yenilenebilir enerji kurulu gücü

643 milyon ton — Türkiye’nin 2035 emisyon hedefi (2012’ye göre %46 artış)

%16 — Hedefin 2023’e göre gerçek artış oranı

37,5 milyar ₺ — Kamu yararı bulunmayan Afşin-Elbistan santral ünitelerinin maliyeti

48 — Muğla’da torba yasaya karşı direnen köy sayısı

%63,8 — Elektrikli araç şarj istasyonlarının yenilenebilir enerji oranı

İmza Kampanyası

Greenpeace Türkiye, “Kirletene Ödet, Yükümü Hafiflet” kampanyası başlattı. Kampanya kapsamında yapılan ankete katılanların yüzde 80’i, iklim değişikliğine karşı zenginlerden ve şirketlerden daha yüksek vergi alınması gerektiğini savunuyor.

Greenpeace verilerine göre, 2023 yılında Türkiye’nin toplam fosil yakıt teşvikleri 63,8 milyar lira oldu. Bu rakamla 650’nin üzerinde yangın söndürme uçağı alınabilirdi. Greenpeace Türkiye Kampanya Sorumlusu Berk Butan, “Yangınları körükleyen fosil sektörünü desteklemeye devam edemeyiz. Kirletenlerin ödeyip yükümüzü hafifletmesinin zamanı geldi” ifadelerini kullandı.

Bu Hafta Beni Düşündüren

Türkiye’nin 2035 iklim hedefi, ülkemizdeki çelişkiyi net bir şekilde gözler önüne seriyor. Bir yandan yenilenebilir enerji kapasitemiz büyüyor, elektrikli araçlar artıyor, bilirkişi raporları kömürün kamu yararına olmadığını kanıtlıyor. Öte yandan politik irade kömür santrallarına teşvik vermeye devam ediyor.

2035’te 643 milyon ton emisyon hedefi, 2053’te net sıfıra ulaşmak için 18 yılda 600 milyon tonluk bir düşüş gerektiriyor. Bu matematiksel olarak mümkün mü? Kömür santrallarına 2045’e kadar teşvik verirken bu gerçekçi mi?

Muğla’da 48 köyün tehdit altında kalması, Akbelen’de kesilen zeytin ağaçları, bu çelişkinin somut yüzü. Halk bilim ve geleceği seçerken, politika geçmişe tutunuyor. Önümüzdeki COP30 zirvesi belki de bu sorunun cevabını verecek.

Bağlantıda Kalın

Podcast’in tam halini dinlemek için buraya tıklayın

Güncel gelişmeler için:

• Instagram: @cevrecigeek
• Tiktok: @cevrecigeek

Gelecek bölümde görüşmek üzere. Kendinize ve çevrenize iyi bakın!

The post Türkiye’nin Hedefi, Kapasitesini Kullanmıyor: Çevreci Geek ile Bu Hafta Haber Özetleri 30 Eylül appeared first on .

Türkiye’de şehirler sadece on yıl öncesinde hayal edilemeyecek sıcaklıklar kaydederken, basit ama derin bir çözüm tam başımızın üstünde gizleniyor.

Çevre gazetecisi Sam Bloch’un çığır açan kitabı “Shade: The Promise of a Forgotten Natural Resource”, ile GÖLGE’ye dikkatimizi vermemizi istiyor. İnsanlığın en eski soğutma teknolojilerinden birinin iklim değişikliği ile mücadelede en önemli silahımız olabileceğini hatırlatıyor.

Adana’daki o bunaltıcı günde olduğu gibi, güneş ile gölge arasındaki fark artık yaşam meselesi haline geldi. Alev alan betondan bir ağaçlı sokağın gölgesinin bereketli rahatlamasına geçtiğinizde, vücut sıcaklık düşüşünü hisseder, ve normale dönmeye başlar.

Gölgeyi Doğal Kaynak Olarak Anlamak

Bloch, gölgeyi su veya verimli toprak gibi kritik bir doğal kaynak olarak yeniden konumlandırıyor. İnsanlık tarihinin neredeyse tamamında gölge, “güneşten korunma ve serinleme konusunda tek çözüm” olmuş. Klima, sıcakla ilişkimizi değiştirmeden önce medeniyetler kendilerini gölgelerin stratejik kullanımı etrafında organize etmiş. Bu perspektif, geleneksel mimarinin uzun zamandır gölgenin gücünü anladığı Türkiye için özellikle anlamlı.

İstanbul’un kapalı çarşılarından Mardin’in avlulu evlerine kadar, Türk mimarlar sezgisel olarak modern bilimin doğruladığını kavramış: gölge sadece konfor sağlamaz – bilim insanlarının “insan sıcaklık yükü” dediği hissedilen sıcaklığı yüzde 30 azaltabilir.

Sıcak, sel, kasırga ve hortumların tamamından daha fazla insan öldürüyor. Küresel olarak, 2000-2019 yılları arasında her yıl yaklaşık 489.000 kişi aşırı sıcaktan ölürken, bunun %45’i Asya’da, %36’sı Avrupa’da gerçekleşiyor. Daha kapsamlı bir çalışma ise hem sıcak hem soğuk sıcaklıklara bağlı olarak yılda 5 milyon ölüm tespit etti – bu küresel ölümlerin %9,4’üne denk geliyor.

Antik Bilgelik ve Modern Kriz

Mezopotamya’da arkeologlar insanlığın ilk büyük şehirlerinde “gölge ağları” keşfetti. Bu yerleşimler, yüksek duvarlarla çevrili dar yollar ve tüm caddelerin gün boyunca hem güneş hem gölge almasını sağlayan ızgara planları içeriyordu.

Gölge, Sümer kozmolojisinde o kadar merkeziydi ki mitlerde tanrılar insanlara şöyle emrediyordu: “Bana bir şehir inşa etmelisiniz ki gölgenizde dinleneyim.” Bu antik bilgelik Türkiye’nin peyzajında yankı buluyor.

Derin saçaklı geleneksel Osmanlı evleri, tarihi çarşıların arkadlı sokakları, Kapadokya’nın taş yapıları – hepsi yüzyıllarca geliştirilmiş güneş radyasyonuna karşı sofistike yanıtları temsil ediyor.

Türkiye’nin Gölge Krizi

Dünyanın çoğunda olduğu gibi Türkiye de 20. yüzyılda otomobili yayaya, klimayı doğal serinlemeye tercih etti. Bloch’a göre gölgenin gerilemesinin üç nedeni var: arabalar, mekanik soğutma ve “güneş tapınması” — gölgeyi temizlemenin şehirleri iyileştireceği yanılgısı.

İstanbul’un hızlı büyümesi bu tabloyu gösteriyor: az ağaç, çok beton. İşçi sınıfı mahalleleri, Bebek gibi varlıklı semtlerdeki olgun ağaçlardan mahrum kalıyor.

Türkiye artan sıcaklığa coğrafyası gereği kırılgan; ama geleneksel mimari güçlü uyum örnekleri sunuyor. Kapadokya’nın taş evleri termal kütlesiyle serin tutar; Güneydoğu’nun avlulu evleri en sıcak günlerde bile yaşanabilir mikroklima yaratır.

Türkiye, küresel iyi örneklerden de öğrenebilir. Sevilla yüzyıllardır yazları caddelerin üstüne “toldos” gerer. Barselona, park yerlerini ağaçlı cep parklara dönüştürür. Singapur, toplu taşımayı bağlayan kapalı yürüyüş koridorlarını planlama ve teşvik programlarıyla yaygınlaştırır.

Peki Çözümler?

Portland gibi şehirler sıcak dalgalarından sonra park yerlerini ağaçlı mini parklara çevirmeye başladı. Otobüs duraklarında gölge örtüsü standart hale getirilebilir – şu anda birçok toplu taşıma kullanıcısı minimal koruma için telefon direklerinin arkasına sığınıyor.

Planlama reformları yeni gelişmelerde olgun ağaçlar ve kapalı yürüyüş yolları gerektirebilir. Bologna’nın mülk sahiplerinin sonsuza dek kapalı kaldırımları koruması gereken modelini izleyerek, gölge ağaçlarını korumaya teşvik edilebilir.

Bir kavşakta duruyoruz: İklim değişikliği yazları giderek daha acımasız hale getirecek, ancak hem geleneksel bilgi hem de modern fırsatlara sahibiz. Gölge hem antik hem de son teknoloji olan bir çözüm sunar – hem iklim azaltımı (klima talebini azaltarak) hem de adaptasyon (açık alanları yaşanabilir kılarak) konularını ele alır.

Ekonomik faydaları sağlığın ötesine uzanır. Gölgeli ticari bölgeler daha fazla yaya trafiği çeker, ağaçlı mahalleler daha yüksek mülk değerleri görür, azaltılmış soğutma talebi elektrik şebekesi üzerindeki baskıyı hafifletir.

En önemlisi, gölge iklim adaptasyonunu demokratikleştirir – herkes klima alamasa da, herkes iyi tasarlanmış kamusal alanlardan faydalanır. AVM’ler haricinde bir toplanma alanı, doğal afetlerde hayat kurtarıcı olur.

Türkiye’nin şehir planlamasını yeniden icat etmesi gerekmiyor – hatırlaması gerek. Geleneksel mimarideki bilgelik, modern iklim bilimiyle birleşince yaşanabilir bir geleceğe işaret eder. Isınan dünyada gölge sadece konfor değil – bir hayatta kalma aracıdır.

Kaynaklar:

Sam Bloch: Shade, The Promise of a Forgotten Natural Resource https://www.youtube.com/watch?v=6rfgsbGFnqc

Beat the Heat: How Design Can Keep You Cool

The post Gölge: Unutulmuş Bir İklim Çözümü appeared first on .

Su Krizi ve İklim Felaketi Kapımızda

İklim değişikliğinin etkileri her geçen gün daha da hissedilir hale geliyor. Pakistan’da 26 Haziran’dan bu yana devam eden muson yağmurları, son 40 yılın en büyük sel felaketine yol açtı ve 823 kişinin hayatını kaybetmesine neden oldu.

Türkiye’de de durum pek parlak değil. Ülkemizin en büyük tatlı su gölü olan Beyşehir Gölü’nde su seviyesi 1500 metreye kadar çekildi. Balıkçılar gölün “öldüğünü” söylüyor. Benzer bir kuraklık Van Gölü Havzası’nda da yaşanıyor. Bir zamanların “tahıl ambarı” olan Konya Kapalı Havzası ise yanlış su yönetimi nedeniyle yok olma tehlikesiyle karşı karşıya. BM raporlarına göre, Türkiye’nin %88’i çölleşme riski altında ve 2030 yılına kadar “su fakiri” bir ülke olabilir.

Türkiye’nin denizleri son 40 yılda dünya ortalamasının iki katı hızla ısınarak rekor kırdı – Akdeniz 28, Marmara 26-27, Karadeniz 27 derece ulaştı. Bu sıcaklık artışı deniz çayırları ve mercanları ölüm seviyesinde etkilerken, balık türleri göç etmek zorunda kalıyor ve Kızıldeniz türleri Akdeniz’e yayılıyor. Artan sıcaklıklar müsilaj riskini artırırken, uzmanlar denizlerde koruma alanlarının %30’a çıkarılması gerektiğini söylüyor.

Türkiye’nin en sıcak Temmuz ayında elektrik tüketimi rekor kırdı ve 28 Temmuz’da 59 gigawatt-saate ulaştı. Sıcaklıktaki her 1 derecelik artış Atatürk Barajı büyüklüğünde yeni santral ihtiyacı doğuruyor. Soğutma talebi 2030’a kadar iki katına çıkarken çözüm güneş enerjisinde çünkü en sıcak saatlerde en çok üretim yapıyor.

Maden Politikaları ve Çevre Mücadelesi

“İşgal Yasası” olarak bilinen düzenleme sonrası, son iki ayda 40 ilde 104 yeni maden arama ruhsatı verildi. Bu ruhsatların 15’i altın madeni aramalarına yönelik olup, sekizi sadece bir Kanadalı şirkete verildi.

Bu gelişmelere karşı Muğla’da önemli bir direniş örgütleniyor. 14 Eylül’de Menteşe’de “Toprağımızı Vermiyoruz Mitingi” düzenlenecek. Çağrı metninde bu yasa, “halkın mülkiyet, adalet ve onurlu yaşam haklarını hedef alan bir hak gaspı rejimi” olarak tanımlanıyor.

Toplumsal Yaşam ve Sürdürülebilirlik

Türkiye’de her yıl 23 milyon ton gıda israf ediliyor. Bu, kişi başına 102 kg yiyeceğin çöpe gitmesi demek. Üretilen meyve ve sebzelerin %35’i sofraya bile ulaşamıyor. Bu durumu “vicdani bir sorun” olarak nitelendiren TÜGİS Başkanı Kaan Sidar, milyonlarca insanın açlık çektiği bir dünyada bu israfın kabul edilemez olduğunu belirtiyor.

Kira artışları, özellikle İstanbul’da, New York’u bile geride bırakan bir seviyeye ulaştı. Artan maliyetler nedeniyle gençler ve beyaz yakalılar, zorunlu olarak paylaşımlı ev sistemlerine yöneliyor. Uzmanlar, bu durumun “mekansal parçalanmaya” yol açarak toplumsal güveni zayıflattığını belirtiyor.

Küresel Gelişmeler

Tropik bölgelerdeki ormansızlaşma, son 20 yılda 500 binden fazla insanın ölümüne neden oldu. Kesilen ağaçlar, yerel sıcaklığı artırarak, yangın riskini yükselterek ve gölgeyi azaltarak yılda ortalama 28 binden fazla sıcaklık bağlantılı ölüme yol açıyor.

Öte yandan, Apple’a Almanya’dan “karbon nötr” tanıtımı nedeniyle “yeşil aklama” cezası verildi. Mahkeme, şirketin kiralık okaliptüs plantasyonlarının uzun vadeli bir iklim çözümü sunmadığına ve bu tür monokültür projelerinin düşük biyoçeşitlilik nedeniyle “iklim dostu” d abartıldığına hükmetti. Bu karar, benzer projeler yürüten diğer teknoloji devleri için de bir emsal teşkil edebilir.

Etkinlik Önerisi

Tüm bu zorluklara rağmen umut veren gelişmeler de var. 12-14 Eylül’de İstanbul Kadir Has Üniversitesi’nde “Next Economies Summit 2025” düzenleniyor. Oxfam ve Greenpeace gibi uluslararası kuruluşlardan önemli isimleri bir araya getirecek olan bu zirve, “Birleşik Yeni Ekonomiler” temasıyla kolektif çözüm yollarını arayacak. Zirveye online katılım da mümkün.

Gelecek hafta görüşmek üzere, kendinize ve çevrenize iyi bakın!

The post İklim Felaketleri, Su Krizi ve Gıda İsrafı: Direniş Mümkün mü? – Çevreci Geek ile Bu Hafta 1 Eylül 2025 appeared first on .

İklim krizi, biyolojik çeşitlilik kaybı ve sosyal adaletsizlik… Bu üçlü kriz, mevcut ekonomik sistemin sürdürülemez yapısını gözler önüne seriyor. 2025 yılının dünya genelinde sıcaklık rekorları, yangınlar ve seller ile geçmesi, Türkiye’de yaşanan 50,5 °C’lik tarihî sıcaklık rekoru ve artan afet ilanları, sistemin dönüşüm ihtiyacını bir kez daha ortaya koyuyor.

2012’den Bu Yana Geliştirilen Alternatif Model: Türetim Ekonomisi

Tam da bu nedenle, 2012 yılından bu yana Türetim Ekonomisi alternatif bir model olarak geliştirilmekte. Bu model, bireyleri yalnızca “tüketici” değil, aynı zamanda üreterek bir “türetici” olmaya davet ediyor. Her satın alma, üretim biçimini ve üreticiyi destekleyen bir oy gibi görülüyor. Adil, doğaya saygılı, yerel üretimi tercih etmek sistemi dönüştürebilecek kolektif bir güç yaratıyor.

IPEC2024’ün Başarısı Yeni Zirveyi Doğurdu

Geçtiğimiz yıl düzenlenen International Prosumer Economy Conference (IPEC2024), uluslararası alanda büyük ilgi ve talep gördü. Bu talep üzerine ivmeyi ileri taşımak üzere 22 uluslararası ve 39 ulusal partnerle bir araya gelindi ve Next Economies Summit 2025 düzenleme kararı alındı.

Eylül’de İstanbul’da Dünya Çapında Uzmanlar Buluşuyor

Next Economies Summit 2025 12–14 Eylül | Kadir Has Üniversitesi, İstanbul Tema: “United Next Economies – Birleşik Yeni Ekonomiler”

Türetim Ekonomisi Derneği ve Kadir Has Üniversitesi Enerji ve Sürdürülebilir Kalkınma Merkezi (CESD) ortaklığıyla düzenlenen bu zirve, ekonomik sistem dönüşümü alanında dünyanın önde gelen isimlerini, düşünce liderlerini ve değişim aktörlerini bir araya getiriyor.

Zirvede Yer Alacak Dünya Çapında Uzmanlar:

• Katherine Trebeck – Wellbeing Economy Alliance (WEAll) kurucularından ve Club of Rome üyesi • Amitabh Behar – Oxfam International Genel Direktörü
• Ashish Kothari – Vikalp Sangam & Global Tapestry of Alternatives kurucusu • Mads Christensen – Greenpeace International Genel Direktörü • Simel Eşim – ILO Sosyal ve Dayanışma Ekonomisi Birimi & UNTFSSE Başkanı

Zengin Program İçeriği

Zirve boyunca tematik paneller, atölyeler ve “Churning the Earth” kısa film gösterimi gerçekleştirilecek. Kolektif eylemi teşvik eden yaklaşımıyla sadece konuşmalarla sınırlı kalmayan bir deneyim sunuyor. Program, sosyal hareketler, politika yapıcılar, yenilikçi iş modelleri ve dönüşüm için çalışan ağlar arasında bilgi ve deneyim paylaşımını sağlamayı hedefliyor.

Katılım ve Kayıt Bilgileri

Etkinlik 400 kişiyle sınırlı. Fiziksel katılımın yanı sıra online katılım da mümkün! Dünyanın dört bir yanından katılımcılar, kendi bulundukları yerden bu dönüşümün parçası olabilme şansına sahip.

Detaylı bilgi ve kayıt için: www.nexteconomies.net. Konferans Instagram, LinkedIn ve Bluesky hesaplarından takip edilebiliyor.

The post İstanbul’da Yeni Bir Ekonomi Tartışılıyor: NEXT Economies Summit 12-14 Eylül’de appeared first on .

Cenevre’de Plastik Anlaşması Çıkmaza Girdi

Birleşmiş Milletler öncülüğünde 2022’den bu yana süren küresel plastik anlaşması görüşmeleri, 15 Ağustos sabahı Cenevre’de başarısızlıkla sonuçlandı.

• 180 ülkenin katıldığı müzakereler fikir ayrılıkları nedeniyle sona erdi.
• Üç yıllık süreç ve yaklaşık 40 milyon dolarlık bütçe boşa gitmiş oldu.
• Fransa Ekoloji Bakanı, “Gerçek çabalara rağmen sonuç çıkmadıysa, bu öfke haklıdır” sözleriyle hayal kırıklığını dile getirdi.

Avrupa Birliği, Afrika ve Latin Amerika ülkeleri plastik üretiminin azaltılması ve tek kullanımlıkların yasaklanmasını savunurken; ABD, Suudi Arabistan ve Rusya gibi ülkeler sadece atık yönetiminin iyileştirilmesini istedi.

2022’de 450 milyon ton olan plastik üretiminin önümüzdeki 20 yılda üç katına çıkması bekleniyor. Geri dönüşüm oranı ise yalnızca %9 seviyesinde.

Türkiye’de Çelişkili Plastik Politikaları

Türkiye, Cenevre’deki müzakerelerde etkisiz kaldı. Delegasyon yalnızca çöp toplamanın faydalarına değindi, plastik üretimiyle ilgili herhangi bir taahhüt vermedi.

Aynı günlerde iki farklı bakanlıktan çelişkili açıklamalar geldi:

• Çevre Bakanlığı tek kullanımlık plastiklerin yasaklanmasına yönelik bir yol haritası açıkladı.
• Tarım Bakanlığı ise geri dönüştürülmüş plastiklerin gıda ambalajlarında kullanımına izin veren bir yönetmelik hazırladı.

Plastiksiz Türkiye Platformu, geri dönüştürülmüş plastiklerin zehirli kimyasal içerme riskine dikkat çekerek “Cam ve paslanmaz çelik gibi güvenli alternatiflere yönelinmeli” çağrısı yaptı.

Türetim Ekonomisi Gündemde: İstanbul’da Zirve

İstanbul, 12–14 Eylül tarihlerinde “Next Economies Summit 2025”e ev sahipliği yapacak.
Kadir Has Üniversitesi’nde gerçekleşecek zirvede türetim ekonomisi ve sürdürülebilir yeni modeller tartışılacak.

Katılımcılar arasında Oxfam International’dan Amitabh Behar, Greenpeace International’dan Mads Flarup Christensen ve ILO’dan Simel Esim gibi isimler yer alıyor. Zirveye 400 kişi sınırlı olarak katılabilecek, ancak online katılım da mümkün olacak.

Detaylı bilgi için buraya tıklayabilirsiniz.

Türkiye’de Yangınlar ve Orman Kaybı

2025’in başından bu yana Türkiye’de 5 binden fazla yangın çıktı.

• 64 bin 500 hektar alan kül oldu, bu yaklaşık 90 bin futbol sahasına eşit.
• Yangınların çoğu anız yakma, tarla temizliği ve dikkatsizlik nedeniyle başladı.

Aynı dönemde Samsun ve Zonguldak’taki bazı bölgelerin orman vasfı kaldırıldı, İstanbul’da ise bir alan “Özel Endüstri Bölgesi” ilan edildi.

Resmi açıklamalara göre kaldırılan ormanların en az iki katı başka bölgelerde ağaçlandırılacak. Ancak bugüne kadar bu yöntemle 26 milyon metrekare orman kayboldu.

Madencilik Yasası Tartışmaları ve Akbelen Davası

Temmuz ayında Meclis’ten geçen “maden yasası” zeytinlikleri, ormanları ve tarım alanlarını madenciliğe açıyor. Yasa, “aynı büyüklükte başka yere zeytinlik dikilmesi” şartıyla mevcut alanların kullanılmasına izin veriyor.

• Muğla İkizköy halkının mücadelesiyle gündeme gelen Akbelen Ormanı’nda Danıştay, “ÇED gerekli değil” kararını iptal etti.
• Milas ve Yatağan’daki 77 zeytin üreticisi de Danıştay’a toplu dava açtı.
• Muhalefetin Anayasa Mahkemesi’ne iptal davası açması bekleniyor.

Türkiye’de yaklaşık 40 bin kişi kömür madenlerinde çalışıyor. Uzmanlar, kömürden çıkış sürecinde işçiler için beceri dönüşüm programlarının ve sosyal desteklerin önemine dikkat çekiyor.

Kaynaklar:

• İklim Masası- Sedat Gündoğdu Özel Bülten
• EkoIq
• İklim Masası
• Oksijen
  

The post 18 Ağustos 2025- Plastik Krizi, Orman Yangınları, İklim Adaleti… Başka Bir Ekonomi Mümkün mü? – Çevreci Geek ile Bu Hafta appeared first on .

5–14 Ağustos’ta Cenevre’de ülkeler, plastik kirliliğini durduracak küresel sözleşmeyi görüşecekler. Masada üretim limitlemesi, zararlı kimyasalların yasaklanması, yeniden kullanım hedefleri ve üretici sorumluluğu var.

Petrol/Plastik lobisi güçlü ama 14 Ağustos’ta çıkacak karar geleceğimizi belirleyecek.

Peki neden küresel bir sözleşmeye ihtiyacımız var?

Plastik üretimi durmuyor. 1950’de 2 milyon tonken 2019’da yaklaşık 460 milyon tona çıktık. Aynı hızla gidersek 2060’ta yaklaşık 1,2 milyar ton plastik üretilecek. Üretim arttıkça atık da artıyor.

Musluk açık. Sadece kovayı (geri dönüşüm) büyütmek yetmez. Önce musluğu kısmalı, sonra geri dönüşüm ve yeniden kullanım yollarını büyütmeliyiz.

Plastiklerin sadece %9’u yeni ürüne dönüşüyor. Geri dönüştükten sonra bir daha dönüşebilenlerin sayısı ise %1’in altında. Yani neredeyse sonsuz kere dönüşebilen bir cam gibi değil.

Plastik atıkların yarısı depoda, beşte biri yakılıyor, dörtte biri doğaya karışıyor. Tek kullanımlık plastikleri azaltmadan, tekrar kullanım ve yeniden dolum olmadan plastik krizini bitiremeyiz.

Bugün doğaya sızan plastiğin yaklaşık 22 milyon ton civarında olduğu düşünülüyor. Bu günde 6 bin kamyon anlamına geliyor. Eğer herhangi bir denetim ya da kısıtlama getirmezsek, 2060’ta bu rakam iki katına (~44 milyona) çıkacak.

Uzmanlar bu rakamın en iyimser şekilde 6 milyon tona inebileceğini belirtiyor. Yani günde 1700 çöp kamyonu kadar.

Plastik tek bir kaynaktan gelmez, bir kimyasal çorbadır. İçerisinde barındırdığı 16.325 kimyasalın 4.219’u ise riskli sayılıyor.

Bir de bu kimyasalların %95’i küresel olarak denetlenmiyor. Siz sağlığınıza dikkat ederken, plastiğin etkilerini maalesef hala bilmiyoruz.

Çözüm basit: Riskli sınıfları topluca yasakla, içeriği tam şeffaf yap. Etikette “ne var?” açık yazılsın ki insanlar güvenle seçsin.

Plastik sadece atık değil; iklim meselesi. İklim krizinin en büyük suçlusu fosil yakıttan doğar; üretimden bertarafa her adım enerji ve karbon ister.

2019’da küresel emisyonların yaklaşık %5’i plastikten geldi. Bu üretim ise neredeyse hiç kontrol edilmiyor.

Plastik anlaşmasındaki kararlar plastik kirliliğinin seyrini belirleyecek. Uzmanların dediği açık: en etkili hamle küresel üretim tavanı.

Geri dönüşüm altyapısı ve atık yönetimi de etkili ama 3’ü birlikte uygulanırsa, 2050 yılına kadar her yıl yaklaşık 78 milyon ton kirlilik önlenebilir.

Plastik sınır tanımıyor; üretim artması atığı, kirliliği ve emisyonu katlıyor. Farklı ülkelerde alınan parça parça ulusal önlemler yetmiyor; küresel bir sözleşme gerekli.

Bu sözleşme ile üretim tavanlanır, tehlikeli kimyasallar sınırlanır, yeniden kullanım zorunlu kılınır ve üreticiyi sorumlu tutarak kirlilik daha hızla azaltılır, ya da hiç bir şey yapılmaz….

Cenevre’de 5–14 Ağustos’ta yapılacak görüşmeler tam da buna karar verecek.

Kaynaklar: Grist, İklim Haber, EkoIQ

The post 7 Grafikte:Neden Küresel Bir Plastik Sözleşmesine İhtiyacımız Var? appeared first on .

Kaynak: Doç. Dr. Cihan Erdönmez, İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Orman Fakültesi / İklim Masası Basın Bülteni, 5 Ağustos 2025

Her yaz aynı manzara: Kavrulmuş ormanlar, göğe yükselen siyah dumanlar, günlerce süren müdahaleler. Ama ya yanlış soruları soruyorsak?

İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Orman Fakültesi’nden Doç. Dr. Cihan Erdönmez’e göre asıl sorun sabotaj da değil, rant da değil, kızılçam ağaçları hiç değil. Sorun çok daha sistematik: Türkiye’nin hâlâ bir yangın önleme stratejisi yok.

Yangınların Asıl Nedeni: Yapısal Bozulma

Erdönmez, Türkiye’deki orman yangını yönetimini değerlendirirken keskin konuşuyor:

“Yangınlar artıyor ama önleme politikası hâlâ yok. Kurumsal işleyiş bozuldu; koruma kültürü kayboldu.”

Orman Genel Müdürlüğü’nün zamanla ormandan ekonomik fayda üretmeye odaklanan bir yapıya dönüştüğünü, koruma önceliğinin ise geri plana itildiğini belirtiyor. Teşkilattaki liyakat eksikliği, deneyimli kadroların tasfiyesi ve motivasyon kaybı da bu zafiyeti derinleştiriyor.

İklim Değişikliği Riski Büyütüyor, Ama…

İklim değişikliğiyle birlikte Türkiye, artık daha sıcak, daha kuru ve daha kırılgan bir ekosistemde yaşıyor. Bu, yangınların daha kolay çıkmasına ve daha zor söndürülmesine neden oluyor. Ama Erdönmez’e göre bu, mazeret olamaz:

“Meteorolojik raporlarla riskli haftaları biliyoruz ama buna göre faaliyet durdurmak hâlâ mümkün değil.”

Orman Kanunu’nun 74. maddesi, ormanlara giriş-çıkışı ve faaliyetleri geçici olarak durdurma yetkisi veriyor. Ama valiler ve kaymakamlar bu yetkiyi, maden ve turizm faaliyetleri gibi ekonomik baskılar yüzünden kullanamıyor. Halbuki kullanılsa, birçok yangın daha çıkmadan engellenebilirdi.

Sabotaj ve Rant Söylemi: Gerçeği Gölgede Bırakıyor

Yangınlar gündeme geldiğinde sosyal medyada ilk konuşulanlar belli: “Terör kundaklaması”, “rant için yakılan ormanlar”. Erdönmez bu söylemleri bilimsel verilere aykırı, dikkat dağıtıcı buluyor.

“2024’te 3.797 yangının sadece 98’i kundaklamayla ilgili. Terör nedeniyle çıkan yangın: 0.”

Rant iddialarına dair ise Anayasa’nın 169. maddesini hatırlatıyor: Yanan orman alanlarında yapılaşma yasak. İmar değil, ancak yeniden ağaçlandırma yapılabiliyor. Aksi örneklerin yargıda iptal edildiği de belgelenmiş durumda.

Kızılçam Günah Keçisi Değil

Yangınların kolay yayılmasında kızılçam ağaçlarının suçlandığını da görüyoruz. Ancak bu da Erdönmez’e göre yanlış bir hedef. Kızılçam, bu coğrafyanın doğal ağacı:

“Bu seçimi doğa yaptı. Yangına dayanıklı, kendini yenileyebilen bir tür. Bu bölgede en iyi o tutunabildi.”

Alternatif olarak meyve ağacı dikme önerilerini de gerçekçi bulmuyor. Sulama altyapısı yok, ekosistem bozulur, yaban hayatı yok olur. Orman sadece ağaç değildir; bir ekosistemdir.

Çözüm: Önleme Stratejisi, Kurumsal Reform ve Bilimsel Gerçekler

Yangınlara her yıl “müdahale etmek” yerine, çıkar çıkmaz yayılmasını engelleyecek önleyici adımların artık gündeme alınması gerektiğini vurgulayan Erdönmez, çözüm için üç temel noktaya dikkat çekiyor:

1. Koruma odaklı ormancılığa dönüş
2. Orman Kanunu’nun önleyici yetkilerinin aktif kullanımı
3. Bilimsel veriye dayalı, şeffaf yangın yönetimi

Gerçek Sorunu Konuşmazsak, Her Yaz Yanarız

Türkiye’de yangınların gerçek nedenini tartışmak, çözümün ilk adımı. Komplo teorilerinden, hedef şaşırtan suçlamalardan vazgeçip yangınlara neden olan politik zafiyetleri, kurumsal bozulmayı ve önleyici adımların eksikliğini konuşmak gerekiyor.

Her yaz aynı döngüyü yaşamamak için artık yangın söndürmeyi değil, yangın çıkmamasını konuşmalıyız.

The post Her Yaz Aynı Kabus: “Türkiye’de Yangınları Önleyecek Bir Strateji Yok” appeared first on .

Kamuoyunda “süper izin yasası” olarak anılan “Maden Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”, başta Milas, Yatağan ve Menteşe ilçeleri olmak üzere çok sayıda kırsal yerleşimi etkiliyor.

MUÇEP’in saha analizlerine göre yasa teklifinde yer alan koordinatlar, yaklaşık 400 bin dönüm—yani 57.140 futbol sahası—büyüklüğünde bir alanı kapsıyor. Bu alanlar açık kömür madenciliğine ayrılmış durumda.

“Üstün Kamu Yararı”

Söz konusu yasa, “üstün kamu yararı” ifadesiyle gerekçelendirilse de, bu alanlarda yaşayan insanların acele kamulaştırma yoluyla köklerinden koparılmasının önü açılıyor. Bu da, Muğla il nüfusunun yaklaşık %3’ünün yerinden edilmesi anlamına geliyor.

MUÇEP adına açıklama yapan Umay Karabaş, bu yasanın etkilerinin yalnızca fiziksel değil, toplumsal ve kültürel boyutları olduğunu vurguladı:

“Bu teklif, savaş ya da afet gibi olağanüstü durumlarda karşılaşılan türde bir zorunlu göçü, enerji politikaları gerekçesiyle meşrulaştırıyor. Evleriyle birlikte insanların hatıraları, türküleri, ninnileri, mezarlıkları da yok olacak. Bu tür travmaların nesiller boyu aktarıldığı artık bilimsel bir gerçek.”

Yerli Kömür Söylemi Verilerle Uyuşmuyor

Torba yasa teklifine gerekçe olarak sunulan “yerli ve milli kömür” söylemi, mevcut enerji verileriyle çelişiyor.

Türkiye’de kömürle üretilen elektriğin %61’i ithal kömürden sağlanıyor. Yerli linyit üretimi ise 2019’da zirveye ulaştıktan sonra sürekli düşüş gösterdi; 2024 yılı itibarıyla 47 TWh’ye kadar geriledi. Aynı yıl, güneş ve rüzgâr enerjisinin toplam üretimi yerli kömürü geçti.

Kalan linyit rezervlerinin düşük kalorili, yüksek kül ve kükürt oranına sahip olması da, bu kaynağın hem ekonomik hem de çevresel açıdan verimsiz olduğunu ortaya koyuyor.

Dolayısıyla, “yerli ve milli kömür” söylemi artık ne teknik ne stratejik ne de ekonomik olarak karşılık buluyor.

Çözüm Var: Hem Temiz, Hem Uygulanabilir

Kömür yerine uygulanabilecek çözümler yalnızca çevreci değil, aynı zamanda ekonomik olarak daha güçlü ve sürdürülebilir:

Güneş Enerjisi:

• Türkiye’nin sadece çatı üstü güneş enerjisi potansiyeli 120 GW düzeyinde.
• Bu potansiyel, ülkenin yıllık elektrik ihtiyacının %60’ını karşılayabilir.

Enerji Verimliliği:

• SHURA’nın hesaplamalarına göre, 2030 yılına kadar 78 TWh enerji tasarrufu sağlanabilir.
• Bu miktar, Trakya’nın toplam tüketimi ya da 6 milyon hanenin yıllık elektrik ihtiyacı kadar.

Kırsal Kalkınma:

• Kömür teşviklerine ayrılan kaynaklar, kırsalda çok daha kalıcı ve dirençli bir ekonomik yapıya dönüştürülebilir.
• Zeytin işleme tesisleri, zeytinyağı fabrikaları, doğal kozmetik atölyeleri, pirina üretim merkezleri ve agroturizm çiftlikleri kurulabilir.
• Bu yatırımlar, yerel ekonomiyi güçlendirir, kırsalda kalıcı istihdam yaratır ve toprağın değerini korur.

Sonuç: Yaşamı mı, Kömürü mü Seçeceğiz?

Torba yasa teklifi, yalnızca bir enerji tercihi değil; aynı zamanda bir yaşam biçimi tercihi anlamına geliyor.
Enerji politikaları uğruna köylerin boşaltılması, tarım alanlarının ve ormanların maden sahalarına dönüşmesi, ne yerli, ne milli, ne de kamu yararına bir çözüm sunuyor.

İklim Kanunu ve daha önce çıkarılan çevre mevzuatları gibi, bu teklif de şirketleri kollayan, kamuoyunu dışlayan bir yaklaşımla hazırlanmış durumda.
Yasa metinlerinde “çevre” ve “iklim” kavramları geçiyor olabilir ama uygulamada ekosistemi değil yatırımı, köyü değil santrali, yaşamı değil kömürü koruyor.

Oysa Türkiye, temiz enerji kaynaklarına yönelerek hem iklim hedeflerine yaklaşabilir hem de kırsal kalkınmayı güçlendirebilir.

Meclis’in önündeki soru açık:
Kömürü mü seçeceğiz, geleceği mi?

Görkem Gömeç

The post Maden Kanunu Muğla’da 48 Köyü Tehdit Ediyor appeared first on .

Türkiye, bir kez daha zeytinliklerini savunmak zorunda. TBMM’ye sunulan yeni yasa teklifi, “enerji ihtiyacı” ve “kamu yararı” gibi gerekçelerle zeytinlik alanları madenciliğe açmayı hedefliyor. Bu gelişme, son 23 yılın tanıdık bir senaryosunun yeniden sahnelenmesinden başka bir şey değil.

Yasaya Rağmen Gelen Yeni Düzenleme

Türkiye’nin 1939’dan bu yana yürürlükte olan Zeytincilik Yasası’nın 20. maddesi çok açık:

“Zeytinlik sahaları içinde ve bu sahalara en az üç kilometre mesafede, zeytinliklerin gelişimini engelleyecek tesis yapılamaz.”

Ancak 13 Haziran 2025’te Meclis’e sunulan torba yasa teklifinde, bu açık yasa maddesi fiilen geçersiz kılınmaya çalışılıyor. “Kamu yararı” bahanesiyle zeytinlik alanlarda madencilik faaliyetlerine izin verilmesinin önü açılıyor. Akbelen Ormanı ve çevresindeki zeytinlikler ise bu girişimin ilk hedefleri arasında.

Aynı Oyunun 11. Perdesi

Bu teklif yeni değil.
AK Parti hükümeti, 2003 yılından bu yana 10 kez zeytinliklerin madencilik, sanayi ve imara açılması için yasal düzenleme yapmaya çalıştı. Her defasında yargıdan döndü ya da kamuoyu baskısıyla geri çekildi.

Şimdi 11. kez aynı hamle sahnede. Ama bu kez daha organize ve kapsamlı bir içerikle. Haritalar, koordinat listeleri, uzman raporları adı altında zeytinliklerin yerinden sökülmesine — hatta kesilmesine — hukuki zemin hazırlanıyor.

Zeytin Taşınabilir mi?

Teklifte, zeytinliklerin “başka alanlara taşınacağı” öne sürülüyor.
Ancak bu öneri hem bilimsel hem de pratik olarak sorunlu.
Zeytin, bulunduğu toprağın iklimine, suyuna, biyolojik dengesine bağlı bir canlıdır. Kökleri sadece toprağa değil, yüzyıllık bir ekolojik hafızaya bağlıdır.

Taşınma başarı oranı ne olursa olsun, bu işlem zeytinliği bir endüstri parçası gibi görmek anlamına gelir. Oysa zeytinlik, üretimden çok daha fazlasıdır:
Bir kültürdür, bir yaşam alanıdır, bir direniştir.

Ne Kaybediyoruz?

Bu düzenleme yalnızca birkaç ağaçla ilgili değil.
Zeytinlikler:

• Karbon yutarak iklim krizine karşı doğal bir kalkan oluşturur.
• Kuraklığa dayanıklı yapısıyla geleceğin tarımı için bir modeldir.
• Erozyonu önler, suyu dengede tutar.
• Yerel halk için geçim ve yaşam kaynağıdır.

Yatağan, Milas, Akbelen gibi bölgelerde zeytinin yok olması demek, yerel ekonominin çökmesi ve tarım kültürünün silinmesi demektir.

Bu gönderiyi Instagram'da gör

350 Türkiye (@350turkiye)'in paylaştığı bir gönderi

350 Türkiye’den Net Çağrı: Zeytinime Dokunma

Bu gidişata dur demek için 350 Türkiye harekete geçti.
Zeytinlikleri savunmak, sadece ağaçları değil; doğayı, iklimi ve yaşamı savunmaktır.
Şu anda Meclis’te olan bu yasa teklifine karşı kamuoyunun sesini yükseltmesi her zamankinden daha önemli.

Ne Yapabilirsin?

350 Türkiye’nin başlattığı “Zeytinime Dokunma” kampanyasına destek olabilirsin.
Meclis’teki grup başkanvekillerine doğrudan seslen, sosyal medyada paylaş, çevreni haberdar et.

İmza ver, ses ver: 350 Türkiye Kampanyası

• 
  Türkiye’nin Hedefi, Kapasitesini Kullanmıyor: Çevreci Geek ile Bu Hafta Haber Özetleri 30 Eylül30 Eylül 2025
• 
  Gölge: Unutulmuş Bir İklim Çözümü12 Eylül 2025
• 
  İklim Felaketleri, Su Krizi ve Gıda İsrafı: Direniş Mümkün mü? – Çevreci Geek ile Bu Hafta 1 Eylül 20251 Eylül 2025

The post 11. Kez Aynı Hikâye: Zeytinlikler Yine Hedefte appeared first on .

Türkiye’nin Mevcut Hedefi Gerçek Bir Azaltım Sağlamıyor

Türkiye, Paris İklim Anlaşması çerçevesinde 2030 yılına kadar sera gazı emisyonlarını artıştan %41 azaltma iklim hedefini açıkladı. Ancak bu hedef aslında emisyonların 2030 yılına kadar artmaya devam edeceği anlamına geliyor. Türkiye’nin mevcut hedefi, iklim krizinin etkilerini durdurmaya yetmiyor.

Bilimsel çalışmalar, Türkiye’nin 2053 net sıfır hedefini tutturabilmesi için 2030 yılına kadar emisyonlarını 340 MtCO2e seviyesine, yani bugüne göre %35 azaltması gerektiğini söylüyor. Mevcut politikalar ve hedefler ise bu doğrultuda değil.

Gençler Gelecek için Umutlu Değil

İklim krizi artık geleceğin değil, bugünün sorunu. İklim krizinin yarattığı yıkıcı etkilerin doğrudan, şimdi ve gelecekte etkilenecek olanlar ise gençler ve çocuklar olacak. Türkiye’de gençler tarım alanlarının kurumasını, orman yangınlarını ve sağlığa yönelik artan tehditleri doğrudan yaşıyorlar ve mevcut iklim politikalarının bu acil duruma yeterli yanıt vermediğini görüyorlar.

10 Bin İmza ile Gelen Çağrı

5 Haziran Dünya Çevre Günü kapsamında İklim Öncüleri ve Değişim Elçileri Ankara ekipleri, Change.org üzerinden yürüttükleri kampanyada 10 binden fazla imza topladı ve bunu Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na teslim etti. Kampanyanın ana mesajı net:

• Türkiye’nin iklim hedefi, mevcut durumdan itibaren mutlak azaltımı hedeflemeli.
• Başta kömür olmak üzere fosil yakıtlardan çıkış için somut bir yol haritası sunulmalı.
• Dönüşümden etkilenecek tüm kesimler için adil geçiş mekanizmaları oluşturulmalı.

Gençler, sürdürülebilir, adil ve yaşanabilir bir dünya için haklarını talep etmeye devam edeceklerini vurguluyor ve karar vericileri harekete geçmeye davet ediyor.

Destek Vermek İçin: Daha fazla bilgi almak ve kampanyaya destek vermek için: change.org/güçlüiklimhedefi

The post Dünya Çevre Günü’nde Gelecek için Daha Güçlü Bir İklim Hedefi appeared first on .

Son yıllarda Türkiye ve dünyada artan orman yangınları, seller, kuraklık ve fırtınalar, iklim krizinin gelecekte değil, bugün yaşadığımız bir sorun olduğunu gösteriyor. Festival, bu nedenle iklim felaketlerine karşı toplumsal farkındalığı artırmayı ve doğayla uyumlu çözümler üretmeyi amaçlıyor.

İlk Defa İkinci El Pazarı Düzenlenecek

Festival kapsamında sürdürülebilir kent politikaları, ekolojik tarım uygulamaları, yenilenebilir enerji kaynakları ve atıksız yaşam pratikleri gibi konularda paneller, söyleşiler ve atölyeler düzenlenecek. İki gün boyunca uzmanlar, sanatçılar ve sivil toplum kuruluşları ziyaretçilerle bir araya gelerek iklim krizine karşı çözüm önerilerini paylaşacak.

Ayrıca festivalde ilk kez yer alacak 2. El Pazarı’yla kitap, giysi ve çeşitli eşyaların yeniden kullanımı desteklenecek. Yerel üreticilerin taze sebze, meyve, ev yapımı ürünler ve atalık tohumlardan fidelerle katılacağı Üretici Pazarı da ziyaretçileri bekliyor.

Tek Kullanımlık Ürünler Teşvik Ediliyor

Festival organizasyonu, katılımcılardan termoslarını ve kupalarını yanlarında getirmelerini isteyerek tek kullanımlık ürünlerin azaltılmasını hedefliyor. Ayrıca bitkisel atık yağ getiren ziyaretçilere, geri dönüşümü teşvik etmek amacıyla ayçiçek yağı hediye edilecek.

Festivalin amacı net: İklim krizini bireysel ve toplumsal olarak gündeme taşımak, dayanışmayı güçlendirmek ve sürdürülebilir bir yaşam için farkındalık oluşturmak.

31 Mayıs – 1 Haziran günlerinde düzenlenecek Çevre Festivali’nin programına https://cevrefestivali.kadikoy.bel.tr/Program adresinden ulaşabilirsiniz.

The post 9. Kadıköy Çevre Festivali: 31 Mayıs – 1 Haziran 2025 tarihlerinde appeared first on .

Sovyet Rusya’dan kalma bie uzay aracı olan Kosmos 482’nin yarattığı kısa süreli panik, aslında çok daha büyük ve sinsi bir tehlikeyi bize gösterdi. Maalesef, Dünya yörüngesindeki uydular artık uzay çöpüne dönüşmüş durumda.

Bu olay, sürdürülebilirlik ilkesini hiçe sayan. faaliyetlerimizin gelecekte ne tür beklenmedik ve tehlikeli sonuçlar doğurabileceğine dair çarpıcı bir örnek teşkil ediyor.

Görünen o ki, “nasıl olsa uzay boşluğu her şeyi yutar” düşüncesiyle hareket etmenin bedeli, sandığımızdan çok daha yüksek olabilir.

KOSMOS 482’NİN TEHLİKELİ MİRASI

1972 yılında Venüs’e ulaşma amacıyla fırlatılan ancak yörüngede terk edilen Kosmos 482, aradan geçen yarım asırdan fazla bir sürenin ardından, kontrolsüz bir şekilde gezegenimize doğru alçalmaya başladı.

Neyse ki bu yaklaşık yarım tonluk metal yığını, okyanusa düşerek potansiyel bir felaketi önledi. Ancak bu olay, yörüngede başıboş bir şekilde dönen on binlerce, hatta milyonlarca parça insan yapımı enkazın yarattığı tehdidi gözler önüne serdi.

“Nasıl olsa bir şey olmaz” rehavetiyle yaklaştığımız bu kozmik çöplük, er ya da geç, çok daha ciddi ve doğrudan sorunlara yol açacak gibi endişe veriyor.

UZAY ÇÖPÜ TAM OLARAK NEDİR?

Peki “uzay çöpü” kavramı neleri kapsıyor? Dünya’nın etrafındaki yörüngelerde dönen ve artık işlevi olmayan uydular, roketlerin atmosfere giriş yapmayan üst kademeleri, fırlatma sırasında uzaya saçılan sayısız küçük parça, hatta astronotların uzay yürüyüşleri sırasında kazara düşürdükleri eldivenler ve aletler bile bu tehlikeli enkaz yığınına dahil.

RİSK DÜŞÜNDÜĞÜMÜZDEN DAHA BÜYÜK

Saniyede binlerce kilometre gibi akıl almaz hızlarda hareket eden bu farklı boyutlardaki uzay çöpleri, aktif ve hayati öneme sahip uydularımız için sürekli bir çarpışma riski oluşturuyor.

İletişim ağlarından navigasyon sistemlerine, hava tahminlerinden ulusal güvenliğe kadar pek çok kritik altyapıyı destekleyen bu uyduların bir uzay çöpüyle çarpışması, tahmin edilemez ve geniş çaplı aksaklıklara neden olabilir.

Dahası, bir çarpışma sonucu ortaya çıkan yeni enkaz parçaları, yörüngedeki çöp yoğunluğunu artırarak zincirleme reaksiyonlara (Kessler Sendromu) yol açabilir ve gelecekte uzay faaliyetlerini tamamen imkansız hale getirebilir.

ÇÖZÜM SINIRLI

Uluslararası alanda bu büyüyen sorunun farkında olan bazı uzay ajansları, hükümetler ve özel şirketler, çözüm üretmek adına çeşitli projeler üzerinde çalışıyorlar.

Görev sonu bertaraf planları, yörüngedeki mevcut çöpleri yakalamak veya yörüngeden çıkarmak için geliştirilen robotik kollar, ağ sistemleri ve hatta lazer tabanlı çözümler umut vadediyor.

Ancak bu çabalar henüz başlangıç aşamasında ve sorunun vahameti düşünüldüğünde kesinlikle yeterli değil.

Uyduların Sayısı Giderek Artıyor

Bu endişe verici tabloya ek olarak, uzaya fırlatılan uydu sayısındaki hızlı artış da sorunu derinleştiriyor. Özellikle SpaceX’in binlerce Starlink uydusu ve diğer şirketlerin benzer mega uydu projeleri, yörüngedeki uydu yoğunluğunu katlayarak artırıyor.

Radyo astronomları, bu yeni nesil uyduların yaydığı sinyallerin gökyüzü gözlemlerini olumsuz etkileyebileceğine dikkat çekiyor.

‘Uydu takımyıldızları’ olarak adlandırılan bu yapılar, ironik bir şekilde, asıl yıldız takımyıldızlarını gözlemeyi zorlaştırarak evreni anlama çabalarımıza yeni engeller çıkarabilir.

Daha Çok Şey Yapmalı

Uzaydaki bu görünmez ve giderek artan tehdidi ortadan kaldırmak, gelecek nesillerin uzayı güvenli, sürdürülebilir ve barışçıl bir şekilde kullanabilmesi için acil ve kararlı adımlar atılması gerekiyor.

Uluslararası iş birliğiyle bağlayıcı ve etkili düzenlemeler sürdürülebilir uzay politikaları ve bu alandaki bilimsel ve teknolojik araştırmalara daha fazla kaynak atılacak adımlardan bir kaçı.

Aksi takdirde, uzaydaki bu başıboş enkazlar, önlem almazsak, daha çok başımıza düşecek gibi…

The post Kosmos 482 Uyardı: Uzaydaki çöpler başımıza düşüyor appeared first on .

Türkiye Avrupa’da kömürden en çok elektrik üreten ülke. Üstelik “yerli ve milli” diye pazarlanan bu kaynağın %61’i ithal¹. Dövizdeki dalgalanma, jeopolitik krizler ve karbon fiyatları faturaları doğrudan etkiliyor; her yakılan ton ise iklim krizini derinleştiriyor.

Yerli Kömürün Çöküşü

Yerli linyit üretimi 2019’da zirve yaptı, 2024’te 47 TWh²’e geriledi. Aynı yıl güneş ile rüzgârın toplam üretimi yerli kömürü geçti. Kalan rezervlerin kalorisi düşük, kül-kükürt oranı yüksek. Dolayısıyla “yerli ve milli kömür” söylemi romantik ama rasyonel değil.

Yani “yerli ve milli kömür” sadece bir nostalji söylemi. Kabul etmenin zamanı geldi de geçti, böyle bir potansiyel yok.

Akbelen: Bir Orman, Bir Uyarı

Ama en acısı, bu olmayan kömür uğruna kaybettiklerimiz. Akbelen Ormanı bunlardan biri…
2023’te Limak + İçtaş “dört yıllık kömür var” diyerek 100 bin çam ağacını kesti. Jandarma köylüleri sürükledi, çevre savunucuları gözaltına aldı.

Sonuç: Termik santral için bir aylık yakıt bile çıkmadı³. Yanan sadece ağaçlar değildi; adalet duygusu da kül oldu.

Alternatif Ne Olabilirdi?

Yeniköy-Kemerköy santralleri 2021’de 260 milyon TL kapasite desteği⁴ aldı. Halbu ki, Aynı bütçe, Milas’ta işlenmeden satılan 20 000 ton zeytinin bölgede kalmasını sağlayarak.

• 50 zeytin işleme tesisi
• 15 zeytinyağı fabrikası
• 5 doğal sabun-şampuan atölyesi
• 3 pirina tesisi
• 2 agroturizm çiftliği

kurabilir ve 755 kalıcı, yerel iş⁵ yaratabilirdi. İlçe, çam balının %18’ini üreten 1 450 arıcıya⁶ da sahip; doğru destekle bal, propolis ve bal turizmi geliri bölge ekonomisini 2,3 kat⁵ büyütebilirdi. Kömür teşviki toprağın, zeytinin ve balın önünü kesiyor.

Gerçekçi Çözümler

1. Yeni kömür teşviği verilmemeli. Kaynak tükeniyor, külü kalıyor.
2. İthal kömürü frenlemek için güneşe hız verilmeli. Yalnızca çatılarda 120 GW⁷ potansiyel var.
3. Enerji verimliliği öne alınmalı. SHURA’ya göre 2030’a dek 78 TWh⁸ tasarruf mümkün.
4. Depolama ve akıllı şebekelere yatırım şart. TEİAŞ’ın 2035 Vizyonu⁹ bunu destekliyor.
5. Kırsal kalkınma enerjinin merkezine yerleşmeli. Zeytin, bal, tıbbi-aromatik bitki ve agroturizm; dışa bağımlı, geçici kömür istihdamından çok daha dirençli.

Neden Şimdi?

Kömür iklim hedeflerini baltalıyor; ithalat bütçeyi zorluyor; yerli linyit tükeniyor. Akbelen, enerji kararlarının kentte değil, köyde, ormanda, tarlada hissedildiğini gösterdi.

Mesele sadece “kömür kötü” demek değil. Mesele, eski alışkanlıklarla yeni krizleri çözemeyeceğimizi kabul etmek.

Akbelen’de yaşananlar, sadece bir enerji meselesi değil; bir bağımsızlık, hukuk, demokrasi ve vicdan meselesi.

Kaynaklar

1. Ember,
2. İklim Haber, 5 Mayıs 2025
3. CAN Europe: “Kömürün Ötesinde Milas” Raporu 2022
4. SHURA,

The post Yerli Kömürü Unutmanın Zamanı Geldi de Geçti appeared first on .

Avrupa ağı kendini korumak için İber Yarımadası’nı izole edince Madrid metrosundan Sevilla havalimanına kadar tüm ülke karanlığa büründü. Sosyal medyada tek soru dolaştı: Suçlu yenilenebilir enerji mi?

Asıl sorun altyapı eksikliği

Olay anında şebekedeki güneş payı %59, rüzgâr %12’ydi. Depolama kapasitesi ise megavat ölçeğinde kaldığından birkaç santralin kapanması domino etkisi yarattı.

IEA’nın uyarısı

Uluslararası Enerji Ajansı, yenilenebilirlerin güvenli entegrasyonu için 2030’a kadar küresel enerji depolama kapasitesinin en az altı kat artması gerektiğini vurguluyor.

Lityum-iyon megapaklar, pompajlı hidroelektrik istasyonları ve yeni nesil sodyum-sülfür bataryalar anlık üretim boşluklarını milisaniyeler içinde doldurabiliyor.

Mikro-şebeke ve akıllı kontrol

Depolamanın yanında ikinci savunma hattı, ana ağı mikro-şebekelere bölmek. Her bölge kendi güneş, rüzgâr ve bataryasını yönetirse arıza mahalle sınırını geçmez.

Bu yerel adalar, saniyelik voltaj-güç ayarlarını yapan akıllı yazılımlarla kesinti riskini oluşmadan bitirir.

Türkiye’ye mesaj: Fransa’daki koruma, İber sistemini ağdan ayırdı ve dalgayı kesti; batarya gücü zayıf olduğu için İspanya ile Portekiz karanlıkta kaldı.

Türkiye, ENTSO-E’nin doğu ucunda ama bu ağa dolaylı bağlı. Riskimiz düşük, fakat çok büyük bir arıza Balkanları aşarsa bize de sıçrayabilir.

Çözüm Fosil Yakıtlar Değil, Dirençli Ağlar

Yenilenebilir kaynaklar iklim krizine karşı vazgeçilmezdir; sorun güneş ya da rüzgârda değil, onları destekleyecek altyapının eksikliğindedir. Yol haritası açık:

1. Depolama kapasitesini büyütmek – gigavat ölçeğinde batarya ve pompajlı hidro projeleri.
2. Mikro-şebeke mimarisi kurmak – sanayi bölgelerini ve kampüsleri bağımsız çalışabilir tasarlamak.
3. Invertör ayarlarını güncellemek – dar sınırları genişleterek zincirleme kopmaları önlemek.
4. Gerçek zamanlı şebeke yazılımına yatırım yapmak – frekans ve gerilimi saniyelik izleyip dengelemek.

Güneşi suçlamak yerine, onları kesintisiz ve güvenilir kılacak bu dört adımı hızla atmak hem iklim hem enerji güvenliği için en temiz ve mantıklı seçenek gibi duruyor.

Yatırımları gezegeni öldüren değil, akıllı çözümlere yapmamızın zamanı geldi de geçti bile.

• ENTSO-E – Iberian Peninsula Frequency Disturbance Situation Report (30 Nisan 2025)
• Reuters – “Spain and Portugal search for answers after biggest blackout” (29 Nisan 2025)
• IEA – Batteries and Secure Energy Transitions (Rapor, 2023)

The post İspanya’da Ne Oldu? Suçlu Yenilenebilir Enerji mi? appeared first on .

Peki iklim krizi çağında Türkiye neden fosil yakıt teşviklerine milyarlar harcıyor, gelin inceleyelim.

Fosil Yakıt Teşvikleri Nedir ve Neden Var?

Kömür, petrol ve doğal gaz gibi enerji kaynaklarını destekleyen tüm finansal olanakları fosil yakıt teşviği olarak nitelendirebiliriz.

Bunu vergi indirimleri, doğrudan maddi destek, düşük faizli krediler ve sübvansiyonlar şeklinde yapmak mümkün. Amaç, kısaca enerji maliyetlerini düşük tutarak tüketicileri korumak diyebiliriz gibi görünse de, uzun vadede bu desteklerin zararı faydasından çok daha büyük.

Peki, Bu Teşvikler Nereye Gidiyor?

SEFiA’nın raporuna göre, Türkiye’de fosil yakıt teşviklerinin büyük bir kısmı petrol ve doğal gaz sektörüne gidiyor. Ancak bu desteklerden en fazla faydalananlar sanayi ve büyük enerji şirketleri. Fosil yakıt sübvansiyonlarının %43’ü en zengin %20’lik kesime giderken, en yoksul %20 sadece %7 oranında faydalanıyor.

Yani bu finansal destekler en çok enerji tüketen varlıklı kesimlere yararken, en yoksul kesim bundan çok az faydalanıyor. Teşvikler, eşitlik sağlamaktan çok, varlıklı kesimlerin enerji kullanımını sübvanse ediyor.

Fosil Yakıt Teşviklerinin Zararları Neler?

Bu teşvikler uzun vadede hepimizin zararına. Neden mi?

1. İklim Krizini Büyütüyor
   Türkiye, 2053’e kadar net sıfır emisyon hedefi koymuş olsa da, fosil yakıtlara destek vermeye devam ediyor. 2023’te kömürden üretilen elektrik miktarı 118 TWh ile rekor kırdı. Teşvikler sürdükçe, karbon emisyonları azalmıyor, tam tersine artıyor.
2. Enerji Bağımlılığını Artırıyor
   Türkiye, petrol ve doğalgazda %90’ın üzerinde ithalata bağımlı. Devletin bu kaynakları teşvik etmesi, yerli ve yenilenebilir enerji yatırımlarını gölgede bırakıyor. Enerjide dışa bağımlı olmak ekonomik kırılganlığı artırıyor ve döviz kuru dalgalanmalarına karşı ülkeyi savunmasız bırakıyor.
3. Halk Sağlığını Tehdit Ediyor
   Fosil yakıtların neden olduğu hava kirliliği, solunum yolu hastalıklarına, kansere ve erken ölümlere yol açıyor. Türkiye’nin kömürlü termik santrallerine destek vermesi, doğrudan halk sağlığını tehlikeye atıyor. Devletin sağlık bütçesine de ekstra yük oluyor.

Peki, Çözüm Ne?

Fosil yakıt teşviklerini kaldırmak zor ama imkânsız değil. İşte yapılması gerekenler:

1. Yenilenebilir Enerjiye Daha Fazla Yatırım
   2023’te Türkiye’de devreye giren yeni kurulu gücün %94’ü güneş, rüzgar ve hidroelektrik santrallerinden geldi. Bu teşvikler fosil yakıt yerine yenilenebilir enerjiye yönlendirilirse, enerji ithalatına bağımlılığımız azalır.
2. Enerji Verimliliği Önceliklendirilmeli
   Evlerde ve sanayide daha verimli enerji kullanımı teşvik edilmeli. Daha az enerji harcayarak, fosil yakıtlara olan bağımlılık da azaltılabilir.
3. Karbon Vergisi Getirilmeli
   Kirleten öder prensibiyle kömür, petrol ve doğalgaz kullanımına karbon vergisi konulmalı. Böylece temiz enerji daha cazip hale gelir.
4. Kömürden Adil Geçiş Planı Şart
   Kömür santrallerinin kapatılması kaçınılmaz ama bunu yaparken bu sektörde çalışan insanlar mağdur edilmemeli. Yenilenebilir enerji sektöründe yeni iş olanakları yaratılmalı.

Geleceğe Yatırım Yapmalıyız

Fosil yakıt teşviklerine harcanan milyarlar çok daha iyi alanlarda kullanılabilir. Eğer bu kaynaklar yenilenebilir enerji, enerji verimliliği ve sosyal programlara yönlendirilirse, hem çevreye hem de ekonomiye büyük katkı sağlar.

Değişimin gerçekleşmesi için önce konuyu iyi anlamalı, fosil yakıt teşviklerinin sonuçlarını ve alternatif çözümleri öğrenmeliyiz. Bu konuda bilgilenmek, enerji politikalarını sorgulamak ve yenilenebilir enerjiye öncelik veren siyasi kararları desteklemek, fosil yakıtlardan çıkış sürecini hızlandırabilir.

Kaynak: SEFIA; İklim Haber

The post Fosil Yakıt Teşvikleri Kimi Teşvik Ediyor? appeared first on .

Türkiye, Paris İklim Anlaşması’nı onayladıktan sonra 2053 için net sıfır emisyon hedefi koydu. Ancak 20 Şubat 2025’te Meclis’e sunulan İklim Kanunu Teklifi, uzmanlar ve STK’lar tarafından yetersiz bulunuyor.

Yasa, iklim krizine çözüm üretmek yerine piyasa düzenlemelerine odaklanıyor.

Peki, bu yasa gerçekten emisyonları azaltacak mı, yoksa şirketlerin karbon salımlarına devam edebileceği bir sistem mi yaratıyor?

Bağlayıcı Hedefler Eksik

Türkiye’nin, biraz garip bir şekilde olsa da, net sıfır hedefi var. Ancak bu artıştan azaltım bile yasa metninde bağlayıcı bir şekilde yer almıyor. Hedefin, yalnızca gerekçeler kısmında geçmesi, gelecekte kolayca değiştirilip ertelenebileceği anlamına geliyor.

Oysa birçok ülke iklim hedeflerini yasalarla garanti altına alıyor. Avrupa Birliği, 2030’a kadar emisyonları %55 azaltmayı ve 2050’de net sıfıra ulaşmayı yasalaştırdı. İngiltere, 2035’e kadar kömürü tamamen bırakacağını duyurdu. Türkiye’nin de bu doğrultuda somut ve bağlayıcı hedefler içeren bir yasa hazırlaması gerekiyor.

Fosil Yakıtlardan Çıkış Yok

İklim krizine karşı en etkili çözüm, fosil yakıt kullanımını aşamalı olarak bırakmak. Ancak yasa, kömür, petrol ve doğalgazdan çıkış için net bir plan sunmuyor. Bunun yerine, karbon yakalama gibi kanıtlanmamış teknolojilere bel bağlanıyor.

Uzmanlar, karbon yakalama teknolojilerinin yaygınlaşmasının şirketlerin fosil yakıtları daha uzun süre kullanması için bir bahane olabileceğini söylüyor. Gerçek bir iklim politikası, fosil yakıtlara verilen desteği sonlandırmalı ve yenilenebilir enerjiye geçişi hızlandırmalıdır.

Emisyon Ticaret Sistemi: Gerçek Çözüm mü?

Yasa, Emisyon Ticaret Sistemi’ni (ETS) merkezine alıyor. Bu sistem, şirketlerin karbon salımını azaltmasını sağlamak yerine, karbon kredisi satın alarak emisyonlarını devam ettirmesine olanak tanıyor.

Düşük karbon fiyatları nedeniyle ETS, şirketlerin çevreyi kirletmeye devam edebileceği bir piyasa mekanizmasına dönüşebilir. Gerçek bir emisyon azaltımı için ETS’ye sıkı denetimler getirilmeli ve şirketlerin belirli oranlarda azaltım yapması zorunlu hale getirilmelidir.

Adil Geçiş İçin Bir Plan Var mı?

Fosil yakıt sektöründe çalışan binlerce kişi için yenilenebilir enerjiye geçiş sürecinde sosyal güvenceler ve eğitim destekleri sağlanmalı. Ancak yasa, bu işçilerin geçişini kolaylaştıracak herhangi bir mekanizma sunmuyor.

Örneğin, Avrupa ülkeleri Adil Geçiş Fonu gibi sistemlerle işçileri destekleyerek geçiş sürecini adil hale getiriyor. Türkiye’nin de işçileri koruyacak, yeni iş fırsatları yaratacak ve eğitim olanakları sağlayacak bir plan oluşturması gerekiyor.

STK’lar ve Çevre Örgütleri Ne Diyor?

Yasa hazırlanırken sivil toplum kuruluşlarına, bilim insanlarına ve çevre örgütlerine danışılmadı. STK’lar, yasanın doğayı ve insanları korumaktan çok ekonomik büyümeye odaklandığını belirtiyor.

Eleştiriler arasında, fosil yakıtlardan çıkış planının olmaması, bağlayıcı emisyon azaltım hedeflerinin eksikliği ve şirketlerin karbon ticareti yoluyla kirliliğe devam edebilmesi öne çıkıyor. Gerçek bir iklim yasasının, doğayı ve toplumu önceliklendirmesi gerektiği vurgulanıyor.

Türkiye’nin Geleceği: Net Sıfır Yol Haritası

2053 Net Sıfır Hedefi kapsamında bazı projeler hayata geçirildi. Yerel iklim eylem planları hazırlanıyor, çevrimiçi izleme sistemleri kuruluyor ve iklim finansmanı stratejileri geliştiriliyor. Ancak fosil yakıtlardan çıkış sürecine dair somut bir takvim açıklanmadı.

Türkiye’nin iklim mücadelesinde başarılı olabilmesi için:

• 2053 hedefi yasal bağlayıcılık kazanmalı.
• Ara hedefler belirlenmeli ve aşamalı emisyon azaltımı uygulanmalı.
• Fosil yakıtlardan çıkış için net bir plan oluşturulmalı.
• ETS kuralları sıkılaştırılmalı ve spekülasyona açık hale getirilmemeli.
• İşçilerin geçiş süreci desteklenmeli.

Gerçek Bir İklim Yasası İçin Ne Yapılmalı?

Türkiye’nin İklim Kanunu, şirketlere karbon ticareti üzerinden kazanç sağlama fırsatı tanırken, emisyon azaltımına dair bağlayıcı hedefler koymuyor.

Fosil yakıt kullanımını sonlandırmaya yönelik bir takvim açıklanmadan, net sıfır hedefi sadece bir temenniden ibaret kalacak. Gerçek bir yasa, şirketleri değil, doğayı ve toplumu önceliklendirmeli.

Kaynak: İklim Haber, EkoIQ, Cumhuriyet

The post İklim Kanunu Kimi Koruyor appeared first on .

Reklam

Kış ayları yaklaşırken enerji faturaları hepimizi düşündürmeye başladı. Özellikle ısınma giderlerinin yükseldiği bu dönemde, enerji tasarrufu soruları tekrardan gündemde. Hem çevre dostu hem de ekonomik bir çözüm olan yalıtım, yalnızca bireysel bütçemize değil, ülkemizin enerji geleceğine de katkı sağlıyor.

Isı Yalıtımı Neden Önemli?

Türkiye’de enerjinin yaklaşık %40’ı konutlarda tüketiliyor ve bunun %80’i ısınma ve soğutma harcamalarına gidiyor. Ancak bina stokumuzun %75’i gerekli yalıtım standartlarına uygun değil. Bu da iki önemli sorunu beraberinde getiriyor: yüksek enerji faturaları ve enerjide dışa bağımlılık.

Yalıtımsız bir bina, yalıtımlı bir binaya göre iki kat daha fazla enerji harcıyor. Bu durum sadece bireysel bütçemizi değil, ülke ekonomisini de olumsuz etkiliyor.

Tasarruf ve Çevre İçin Küçük Ama Kritik

Doğru malzeme ve uygun kalınlıkla yapılan bir ısı yalıtımı, enerji tüketimini %50’ye kadar azaltabiliyor. Bu da hem doğalgaz hem de elektrik faturalarınıza doğrudan yansıyor. Örneğin, dış cephe yalıtımıyla ısınma ve soğutma giderlerinizde 2 ila 5 yıl içinde kendini amorti eden bir tasarruf sağlayabilirsiniz.

Isı yalıtımı yalnızca tasarruf değil, çevre koruma açısından da kritik bir adım. Daha az enerji tüketimi, karbon emisyonlarının azalması anlamına geliyor. Bu sayede hava kirliliği azalıyor, doğa üzerindeki yük hafifliyor.

İlginizi Çekebilir

Hem doğa hem de cebiniz için: Doğalgaz faturasını düşürmenin 5 kolay yolu

Yalıtımın faydaları sadece enerji tasarrufu ile sınırlı değil. Çift camlı pencereler, çatı ve dış cephe yalıtımı, iç mekanlarda daha dengeli bir sıcaklık sağlar. Bu da yaşam alanlarını hem daha konforlu hem de daha sağlıklı hale getirir.

Geleceğimiz İçin Yalıtım Şart

Yalıtım, bireysel bir tercih olmanın ötesinde, toplumsal bir sorumluluk. Ülkemizin enerji bağımlılığını azaltmak, çevresel etkileri en aza indirmek ve sürdürülebilir bir gelecek inşa etmek için yalıtım uygulamalarını yaygınlaştırmalıyız.

Siz de adım atın, Evinize uygun bir yalıtım çözümüyle hem bütçenize hem de doğaya katkıda bulunun.

The post Türkiye’deki her 10 binadan 8’i yalıtımsız appeared first on .

1,5°C Neden Bu Kadar Önemli?

Paris Anlaşması’nın temel hedefi, sıcaklık artışını 2°C’nin altında tutmak ve mümkünse 1,5°C ile sınırlandırmaktı. Çünkü bilim insanları, 1,5°C’yi aşmanın daha sık ve daha şiddetli iklim olaylarına neden olacağını yıllardır vurguluyor. 1,5°C eşiği; seller, kuraklıklar, sıcak hava dalgaları ve kasırgalar gibi felaketlerin daha da yoğunlaşmaması için kritik bir sınır olarak kabul ediliyor. Ancak bu sınır aşıldığında, ekosistem kayıpları hızlanıyor ve insan sağlığı için tehditler artıyor.

El Niño ve İnsan Etkisi

2024’te sıcaklıkların artmasında El Niño etkili oldu. Bu doğal iklim döngüsü, sıcaklıkları geçici olarak artırabilir. Ancak asıl sorun, insan kaynaklı karbon salımları ve fosil yakıt kullanımı. Uzmanlar, El Niño’nun etkisinin geçici olduğunu, ancak uzun vadeli ısınma trendinin insan eliyle sürdüğünü açıkça belirtiyor. Bu yıl, sıcaklık artışında El Niño etkisi görüldü, ancak bu artışın uzun vadeli etkileri karbon salımlarını azaltmazsak devam edecek.

Karbon Bütçemiz Tükeniyor

1,5°C sınırında kalmak için kalan karbon bütçemiz hızla azalıyor. Şu anki emisyon oranlarıyla bu bütçe 2030’a kadar tükenecek. 2024 yılında, karbon emisyonları rekor seviyelere ulaştı. Bu durum, net sıfır hedeflerine ulaşma ihtimalimizi giderek zora sokuyor. Harekete geçmek için zaman hızla daralıyor.

Ne Yapabiliriz?

1,5°C’nin aşılması, Paris Anlaşması’nın başarısız olduğu anlamına gelmiyor. Ancak bu, daha fazla çaba gerektiğini açıkça gösteriyor. Fosil yakıtları terk etmek, yenilenebilir enerjiye geçiş yapmak artık bir zorunluluk. 2024’te yaşananlar, iklim krizinin aciliyetini bir kez daha hatırlatıyor. Daha sürdürülebilir bir dünya için şimdi harekete geçmeliyiz

The post Elveda 1 buçuk: 2024 sıcaklık rekorlarını kırdı appeared first on .

Buy Now! The Shopping Conspiracy, tüketim çılgınlığının çevresel yıkımla nasıl el ele gittiğini cesurca ortaya koyan bir belgesel. Netflix’in bu yeni yapımı, özellikle sürdürülebilirlik ve çevre konularına duyarlı bireyler için önemli mesajlar içeriyor.

Bu gönderiyi Instagram'da gör

Görkem Gömeç (@cevrecigeek)'in paylaştığı bir gönderi

Belgesel, büyük markaların bizi nasıl daha fazla satın almaya teşvik ettiğini detaylı bir şekilde açıklıyor. Amazon’un “tek tıkla satın al” özelliğiyle kritik düşünme sürecimizi nasıl kısalttığını, Apple’ın tamir edilemez ürünler tasarlayarak bizi yenisini almaya nasıl zorladığını öğrenmek hem aydınlatıcı hem de rahatsız edici.

Bu sistemli manipülasyonun, gezegenimizin kaynaklarını tüketme hızını nasıl artırdığını anlamak, bireylerin tüketim alışkanlıklarını sorgulamasını kaçınılmaz kılıyor.

Örneğin, her gün 13 milyon telefonun çöpe atılması ya da Gana’nın kıyılarında biriken 15 milyon kullanılmış kıyafet gibi sahneler, tüketim alışkanlıklarımızın küresel ölçekte yarattığı yıkımı gözler önüne seriyor. Bu gerçekler, bireylerin küçük görünen alışkanlıklarının dahi nasıl büyük bir çevresel etkiye yol açtığını güçlü bir şekilde hatırlatıyor.

Ancak, belgeselin en dikkat çekici yanı, sistemin içinden gelen bireylerin deneyimlerine yer vermesi. Amazon, Apple ve Adidas gibi şirketlerde çalışmış isimlerin kendi hikayelerini paylaşmaları, sorunun sadece dışarıdan eleştirilen bir sistem değil, içten de hissedilen bir sıkışmışlık olduğunu gösteriyor.

Örneğin, Amazon’da çalışan Maren Costa’nın şirket içinden sürdürülebilirlik için mücadele edişi, bireylerin bu dev sistemlere karşı bile değişim yaratabileceğini gösteriyor ve bu bence belgeselin en iyi mesajı.

Yine de, belgeselin asıl amacı, bireylerin ve toplumların bu döngüyü kırma gücünü hatırlatmak. Tüketimi azaltmak, daha uzun ömürlü ürünleri tercih etmek ve mümkünse tamir etmeyi öğrenmek gibi küçük adımlarla başlayabiliriz. Her satın alma kararı, bir o kadar güçlü bir çevresel mesaj içeriyor.

Buy Now!, sadece bu mesajı güçlendiriyor:

Sadece tüketmek değil, sürdürülebilir bir gelecek için değişim yaratmak bizim elimizde.

Belgeseli buraya tıklayarak izleyebilirsiniz.

Çevreci Geek’i Instagram’da Takip Et!

Doğa dostu içerikler ve sürdürülebilir yaşam ipuçları için beni Instagram’da takip edin.

The post Suçlu Kim?: Tüketim Çılgınlığının Arkasındakiler appeared first on .

Bakü’de düzenlenen COP29, iklim krizine karşı küresel iş birliği ve finansman hedeflerini tartışmak için önemli bir platform olmasına rağmen, sonuçlarıyla büyük hayal kırıklığı yarattı. Zirve, fosil yakıt lobilerinin baskısı, zayıf taahhütler ve yetersiz finansman kararlarıyla eleştirilirken, Türkiye’nin de fırsatları kaçırdığı bir toplantı olarak hafızalarda yer etti.

Yetersiz Finansman, Büyük Beklentiler

COP29’un en önemli gündem maddelerinden biri, iklim krizinin yıkıcı etkileriyle mücadele için gerekli finansmanın sağlanmasıydı. Uzmanlar, iklim krizine etkili bir çözüm için bu miktarın en az 1 trilyon dolar olması gerektiğini vurgulamıştı.

Ancak ilk olarak 250 milyar dolarlık teklifle masaya oturan zengin ülkeler, Küçük Ada Devletleri ve en az gelişmiş ülkelerin zirveyi terk etme tehdidiyle karşı karşıya kalınca teklifi 300 milyar dolara çıkardı.

Bu miktar, krizden en çok etkilenen ülkelerin ihtiyaçlarını karşılamaktan çok uzak. Ödenmesi planlanan fonların çoğu kredi olarak sunuluyor ve bu durum, borç yükü altındaki ülkeler için yeni bir ekonomik kriz yaratma riski taşıyor.

Karbon Piyasaları: Çözüm mü, Göz Boyama mı?

Zirvede karbon piyasalarını düzenleyen yeni kurallar kabul edildi. Amaç, ülkelerin emisyon azaltımını karbon kredileriyle desteklemesini sağlamak. Ancak bu sistemin güvenilirliği ciddi şekilde sorgulanıyor. Çevre aktivistleri, karbon piyasalarının yalnızca şirketlerin karbon salımlarını telafi edip “yeşil aklama” yapmasına olanak tanıdığını, gerçek emisyon azaltımı sağlamadığını savunuyor.

Türkiye’nin Zirvedeki Performansı

Türkiye, COP29’da kömürden çıkış için bir tarih belirlemekten kaçındı. Bunun yerine, 2050’ye kadar nükleer enerji kapasitesini üç katına çıkarma taahhüdünde bulundu. Bu karar, pahalı ve dışa bağımlı bir enerji politikasını pekiştirirken, yenilenebilir enerji ve enerji verimliliği alanlarında büyük bir fırsatın kaçırıldığını gösteriyor.

Türkiye ayrıca, Akdeniz bölgesinde yenilenebilir enerji kapasitesini artırmayı hedefleyen TeraMed gibi iş birliklerine ve “Yeni Kömüre Hayır” çağrılarına da katılmadı. Çevre örgütleri, bu stratejinin sürdürülebilir bir gelecek için yeterli olmadığını vurguluyor. Uzmanlar, fosil yakıtlara dayalı mevcut sistemin terk edilmeden net sıfır hedefinin mümkün olmadığını belirtiyor.

COP’un Geleceği: Umut Var mı?

Neredeyse 3 gün uzamasına rağmen, adil bir sonuca ulaşamayan COP sürecinin işlevselliği sorgulanmakta. Ancak bu süreç, iklim krizine karşı küresel iş birliği için hâlâ en güçlü araçlardan biri. Sorun, ülkelerin gerçekten bu süreci ilerletme konusundaki isteksizliğinde.

Yerel politkadan başlayacak daha güçlü bir irade değişimi şart!COP29 sonrası, iklim finansmanının adil uygulanması, fosil yakıtlardan çıkış ve yerel liderliklerin güçlenmesi için kritik bir dönem olacak. Güçlü adımlar atılmazsa 1,5°C değil, 2 hatta 3 derecelik bir ısınma riski oldukça gerçek.

Türkiye’de gerçekleşmesi planlanan ama Brezilya’yada gerçekleşecek COP30, küresel iş birliği için son şanslardan biri olabilir.

Çevreci Geek’i Instagram’da Takip Et!

Doğa dostu içerikler ve sürdürülebilir yaşam ipuçları için beni Instagram’da takip edin.

The post COP29: Bu sefer de olmadı appeared first on .

Eko Eko Eko, kısaca Eko belgeseli, BluTV’de ikinci sezonuyla geri dönüyor! İlk sezonda hepimizin aklını kurcalayan bireysel tüketim soruları gündeme taşıyan belgesel, bu sezon daha büyük bir soruya odaklanıyor: “Peki, ne yapmalı?”

15 Kasım Cuma yayına girecek ikinci sezondai Ceren Moray’a bu kez Nergis Öztürk ve Timur Acar eşlik ediyor, ve izleyicilerin sabırsızlıkla beklediği “Ceren’le Eren’e ne oldu?” sorusunun cevabı nihayet açıklığa kavuşuyor.

Belgesel, iklim krizine cevap olacak değişimin anahtarı olacak yedi bölümle, ekolojik yıkımı önlemek adına bireysel ve toplumsal olarak neler yapılabileceğini tartışıyor. Üstelik bir de sürpriz bonus bölüm var!

Bu gönderiyi Instagram'da gör

Görkem Gömeç (@cevrecigeek)'in paylaştığı bir gönderi

Ben de, Çevreci Geek olarak, ikinci sezonun galasında bulunma şansı elde ettim. Sadece bize gösterdikleri bu sürpriz bölümde, bireysel değişim ile kolektif değişimin aynı anda yapılması mesajının eksik olduğunu belirtmek isterim; özellikle kolektif değişimin altında bireysel değişimin olduğunu unutmamak gerek.

Belgesel, şirketlerin ve devletlerin değişmesi gerektiği mesajında çok ve çok haklı olsa da, değişimin sürdürülebilirliği ve temeli için bireysel değişimlerin de aynı anda ilerlemesi gerekiyor.

Bunun yanı sıra, Eko Eko Eko, Türkiye’deki çevre hareketi için benzersiz ve çok değerli bir kaynak, bir tartışma alanı ve adeta bir görsel anıt. Eminim, çekimi oldukça zorlu olmuş bu belgeselde emeği geçen herkese içten teşekkürler.

Bu eşsiz yapımı BluTV’de izlemeyi unutmayın!

The post Şimdi Mücadele Zamanı: Eko Eko Eko İkinci Sezonu başlıyor! appeared first on .

16 Kasım Cumartesi günü 10:00 – 21:00 saatleri arasında kapılarını açacak olan VEGFEST 2024, hayvan hakları ve sürdürülebilir dünya adına farkındalık yaratmayı amaçlayan etkinliklerle dolu.

Bilgi paylaşımından eğlenceli atölyelere, ilham verici konuşmalardan kısa film gösterimlerine kadar çeşitlilik gösteren etkinlik programıyla bu festival, hayvan haklarını destekleyen bir yaşam tarzını keşfetmek isteyen herkesi bekliyor.

Katılım ücretsiz ve herkese açık!

Haliç Kongre Merkezi’nin geçmişte mezbaha olarak hizmet vermesi ve şimdi hayvan haklarına vurgu yapan bir etkinliğe ev sahipliği yapması, festivalin anlamını daha da derinleştiriyor.

Etkinliğin Öne Çıkan Konuşmacıları: VEGFEST 2024’te medya dünyasının tanınmış isimlerinden Açık Radyo’nun kurucusu Ömer Madra, Gazeteci Nevşin Mengü, Bilgi Üniversitesi İletişim Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Itır Erhart ve Finans Editörü Gazeteci Şebnem Turhan gibi önemli isimler sahne alacak. Bu konuşmalarda veganlığın etik, çevresel ve ekonomik boyutları ile türcülüğün medya üzerindeki etkileri ele alınacak.

Bu gönderiyi Instagram'da gör

International Istanbul VegFest (@vegfestist)'in paylaştığı bir gönderi

Festivaldeki Diğer Etkinlikler:

• TVD Vegan Gelecek Ödülleri ve V-Label Türkiye’nin 10. Yıl Özel Ödülleri: Vegan ürünlerin güvenilirliğini ve etik üretim standartlarını destekleyen 10 yıllık bir başarı hikayesi kutlanacak!
• Hayvan Hakları Çalıştayı: Avrupa ve Türkiye’den birçok STK temsilcisinin katılacağı çalıştayda hayvan hakları konusundaki düzenlemeler tartışılacak.
• Vegan Çiftlik Kısa Film Seçkisi: Vegan yaşam üzerine düşündüren kısa filmlerle dolu bu seçki, festivale katılanlara ilham vermeyi hedefliyor.
• Vegan Çeviri Atölyesi: Türk İşaret Dili’nin veganize edilmesi ve vegan çevrimi kolaylaştırma çalışmaları üzerine bir farkındalık atölyesi.
• Vegan Ürün Üretimi ve Satışında Değişenler: Vegan ürün piyasasında yaşanan güncel sorunlar ve çözüm yollarını konu alan bu oturumda, sektörel gelişmeler ele alınacak.
• Çocuklara Özel Etkinlikler: Etik değerleri eğlenceli bir dille aktaran atölyelerle çocuklar da bu farkındalık dolu festivalde yerlerini alacak. Festivalin medya sponsoru PowerApp; sürpriz konuklar ve dinamik içerikler ile tüm katılımcılara eğlenceli ve öğretici bir gün yaşatacak.

Çevreye duyarlı bir dünya için VEGFEST 2024’te buluşalım! Daha detaylı bilgi için buraya tıklayın.

The post VEGFEST 2024: Vegan Yaşam İçin Türkiye’nin En Büyük Buluşması! appeared first on .

Birleşmiş Milletler’in yıllık iklim zirvesi olan COP, dünya liderlerini iklim değişikliğiyle mücadele için bir araya getiriyor. Küresel ısınmayı sınırlayarak çevresel ve toplumsal riskleri azaltmak amacıyla her yıl farklı bir ülkede düzenlenen COP zirvesi, 2024’te Azerbaycan’ın başkenti Bakü’de gerçekleşiyor. Bu yılki zirve “Finans COP’u” olarak tanımlanıyor; yani, zirvenin temel gündemi iklim finansmanı ve adil geçiş desteği üzerine odaklanıyor.

COP29’un Ana Gündem Maddeleri

Bakü’deki zirvede, iklim finansmanı, kömürden çıkış, karbon piyasalarının geliştirilmesi ve uyum projelerinin artırılması gibi başlıklar ön planda. İklim finansmanı, özellikle gelişmekte olan ülkelerin yenilenebilir enerjiye geçişini hızlandırmak ve iklim krizine karşı dayanıklılıklarını artırmak için büyük önem taşıyor. Türkiye de COP29’a bu konularda belirgin bir pozisyonla katılarak iklim değişikliğiyle mücadelede rolünü güçlendirmeyi hedefliyor.

Yükselen Çevre Karşıtı Hareketlerin Tehdidi

Avrupa’da son zamanlarda yükselen çevre karşıtı hareketler, iklim mücadelesini sekteye uğratabilecek bir tehdit oluşturuyor. Bu hareketler, iklim politikalarının ekonomi üzerindeki maliyetlerini öne çıkararak, özellikle sanayi ve enerji sektörlerinin dönüşümünü yavaşlatmak istiyor. Avrupa Birliği gibi iklim hedeflerine liderlik eden bölgelerde bile, çevre karşıtı görüşlerin etkisi hissedilmeye başlandı. Türkiye, COP29’da iddialı bir pozisyon alarak bu tür hareketlerin olumsuz etkilerini dengeleyebilir ve iklim krizine karşı kararlı bir duruş sergileyebilir.

Ülkelerin Tutumu ve Beklentileri

Her ülke iklim krizine karşı farklı bir yaklaşıma sahip:

• Avrupa Birliği, karbon nötr hedeflerine ulaşmak için iddialı hedefler belirleyerek iklim finansmanında öncü bir rol üstleniyor. Ancak AB içindeki çevre karşıtı hareketler, bu hedeflerin sürdürülebilirliği konusunda soru işaretleri yaratıyor.
• Çin, ekonomik büyümeyi sürdürme ihtiyacını öne çıkararak daha esnek bir geçiş süreci talep ediyor.
• Küçük ada ülkeleri, deniz seviyelerinin yükselmesi ve doğal afet riskleri nedeniyle acil ve somut eylemler talep ediyor.
• ABD, Joe Biden yönetimi altında iklim çalışmalarını desteklemişti, ancak Donald Trump’ın yeniden başkan seçilmesi bu politikaları zayıflatabilir.

Trump’ın olası dönüşü, ABD’nin iklim mücadelesindeki lider rolünü azaltarak, diğer ülkeler için yeni bir sorumluluk doğurabilir. AB ve ada ülkeleri, iklim finansmanı ve karbon azaltım hedeflerini daha güçlü savunmak zorunda kalabilir.

Türkiye’nin COP29’daki Pozisyonu

Türkiye, 2053 yılına kadar net sıfır emisyon hedefini belirlemiş durumda ve yenilenebilir enerji kapasitesini artırmayı hedefliyor. Ancak kömürden çıkış konusunda henüz net bir adım atmadı. Türkiye, yenilenebilir enerji alanında güçlü bir potansiyele sahip olmasına rağmen halen kömür santralleri ile elektrik üretiminde önemli bir yere sahip. COP29, Türkiye için kömürden çıkış sürecini belirleyip finansal destek sağlama açısından kritik bir fırsat sunuyor.

Sivil Toplum Kuruluşlarından Türkiye’ye Çağrı

Greenpeace ve TEMA gibi 13 sivil toplum kuruluşu, Türkiye’nin COP29’da kömürden kademeli çıkış kararı alarak yeni kömür santralleri yapmama sözü vermesini talep ediyor. STK’lar, Türkiye’nin iklim finansmanından yararlanarak uluslararası yatırımlara ulaşabilmesi için bu adımın önemli olduğunu vurguluyor. Bu sayede Türkiye, kömürün çevre ve insan sağlığı üzerindeki olumsuz etkilerini azaltabilir, sürdürülebilir enerjiye geçiş sürecini hızlandırabilir.

İklim Finansmanına Erişim İçin Bir Fırsat

Türkiye, COP29’da kömürden çıkış kararı alarak iklim finansmanı desteğinden faydalanabilir. Bu finansman, Türkiye’nin yenilenebilir enerji projelerini hızlandırmasına, enerji maliyetlerini düşürmesine ve sürdürülebilir bir ekonomi inşa etmesine katkı sağlayabilir. Bu adım, Türkiye’yi uluslararası yatırımcılar için daha cazip hale getirebilir ve ekonomik büyüme ile çevre dostu projeler için destek sağlayabilir.

COP29 İklimin Geleceğini Belirleyecek

COP29, Türkiye için uluslararası iş birliği ve sürdürülebilir bir geleceğe adım atma fırsatı sunuyor. Türkiye’nin COP29’da sergileyeceği duruş, gelecekteki iklim politikalarına ilham vererek, bölgede bir çevre lideri olma yolunda önemli bir adım olabilir.

Bakü’deki bu zirve, Türkiye’nin çevre ve iklim politikalarında kararlı bir duruş sergilemesini ve bu alanda dünya genelinde etkili bir aktör olarak tanınmasını sağlayabilir.

COP29, aynı zamanda iklim finansmanına odaklanarak, tüm dünyayı sürdürülebilir bir geleceğe taşımayı amaçlayan kritik bir zirve olarak öne çıkıyor. Küresel liderler, iklim değişikliğinin etkilerini azaltmak adına karbon emisyonlarının düşürülmesi, kömürden çıkış ve iklim adaletini sağlama konularında somut adımlar atmaya çağrılıyor.

Bu zirve, iklim krizine karşı kararlı bir eylem planı oluşturmak için tüm ülkelerin iş birliği yapmasının gerekliliğini bir kez daha vurguluyor.

The post COP29: 7 Başlıkta İklim Krizinin Geleceği appeared first on .

2024 ABD Başkanlık seçimleri, tüm dünyanın geleceği açısından önemli bir dönüm noktası olacak gibi.

2024 başkanlık seçimlerinde Cumhuriyetçi Parti adayı Donald Trump yarışı kazanarak 47. ABD Başkanı olacak gibi gözüküyor.

Her iki adayın iklim politikaları arasındaki uçurum, iklim krizi için çok farklı anlamlara geliyor. Peki, eğer Trump ikinci kez seçilirse, bu durum iklim krizi için ne anlama gelecek?

Fosil Yakıtlara Dönüş

Önümüzdeki on yıl, iklim krizini sınırlamak için kritik bir dönem. Trump’ın yeniden seçilmesi durumunda, ABD’nin fosil yakıtlara geri dönüşü bekleniyor. Bu senaryoda ABD’nin karbon emisyonları 4 milyar ton artabilir. Bu miktar, Avrupa Birliği ve Japonya’nın toplam yıllık karbon emisyonuna denk

Yenilenebilir Enerjiye Engel

Trump, yenilenebilir enerjiyi bir “ekonomik yük” olarak nitelendiriyor ve fosil yakıt endüstrisini desteklemek istiyor. Bu yaklaşım, Biden döneminde atılan yenilenebilir enerji ve iklim adımlarının neredeyse tamamının iptal edilmesi anlamına gelebilir. Yenilenebilir enerjiyi daha erişilebilir ve sürdürülebilir kılmak için yapılan çalışmalar, Trump’ın ikinci döneminde sekteye uğrayabilir.

Emisyon Azaltımında 10 Yıl Gecikme

Environmental Science & Policy dergisinde yayımlanan araştırmalara göre, ABD’nin atılan iklim eylemlerinden çekilmesi küresel emisyon azaltımını 10 yıl geriye götürebilir.

Böyle bir gecikme, küresel ısınmanın 3°C’nin üstüne çıkmasına sebep olabilir. Bu kritik eşiğin aşılması, gezegenimizdeki ekosistemler üzerinde geri dönüşü zor ve yıkıcı etkilere yol açabilir. İklimbilimciler, böyle bir senaryoda doğal felaketlerin daha da artacağı konusunda uyarıyor.

Uluslararası İş Birliğine Tehdit

ABD’nin Paris İklim Anlaşması’ndan tekrar çekilmesi, yalnızca kendi ülkesini değil, diğer ülkelerin iklim taahhütlerini de etkileyebilir. Bu durum, küresel iş birliğini zayıflatarak COP 29 gibi önemli uluslararası iklim toplantılarında da hissedilebilir. ABD gibi büyük bir ülkenin iklim kriziyle mücadeleden geri adım atması, diğer ülkeleri de benzer adımlar atmaya teşvik edebilir ve bu da küresel ölçekte iklim eylemlerini baltalayabilir.

The post 10 Yıl Geriye Götürecek: İkinci Trump Dönemi ve İklim Krizi appeared first on .

Yaşayan Gezegen Raporu, gezegenimizin ve özellikle yaban hayatının karşı karşıya olduğu büyük krizi gözler önüne seriyor.

Rapora göre, 1970-2020 yılları arasında yaban hayatı popülasyonları %73 oranında azaldı. En ciddi düşüş, Latin Amerika’da %95 oranında, Afrika’da %76 ve Asya-Pasifik’te %60 oranında kaydedildi. Tatlı su ekosistemleri %85 oranında kayıpla en ağır zararı görürken, kara ve deniz ekosistemleri de sırasıyla %69 ve %56 oranında küçüldü. Uzmanların kayıpların ardında habitat tahribatı, iklim değişikliği, kirlilik ve yasa dışı avcılık yattığını belirtiyor.

Ekosistemlerin giderek daha fazla zarar görmesi, temiz hava, su ve sağlıklı toprak dengelerinin tüm gezegen çapında yok olmasına neden olabilir. Amazon yağmur ormanları ve mercan resifleri gibi kritik ekosistemlerin çökmesi, küresel gıda güvenliğini tehdit ediyor.

Benzer haberleri diğer çalışmalardan da duymak mümkün. Yaban hayatı gibi göçmen kuşlar da iklim değişikliği ve insan faaliyetleri nedeniyle zor zamanlar geçiriyor. Türkiye gibi önemli göç yollarında her yıl 225 kuş türü konaklıyor.

Ancak iklim değişikliği, besin kaynaklarını, üreme alanlarını ve hava koşullarını olumsuz etkileyerek kuşların ihtiyaç duyduğu ideal ekolojik dengeleri bozuyor, göç rotalarını değiştiriyor, hatta bazı türler göçten vazgeçiyor.

Sadece canlılar değil, su kaynakları da küresel olarak tehlike altında. Yapılan yeni bir çalışma Avrupa Birliği’nin yüzey sularının yalnızca %37’sinin sağlıklı durumda olduğunu açıkladı.

Kömür santralleri ve pestisit kullanımı nehirleri ve gölleri kirletirken, iklim değişikliği ve su tüketimi su krizini derinleştiriyor. 2021 itibarıyla yalnızca %29’u iyi kimyasal statüye ulaştı. Nehirlerin serbest akışını desteklemek ve barajları azaltmak gibi doğa temelli çözümler öneriliyor.

Aslında tüm bu sorunlardan kurtulmak doğa temelli çözümlere odaklı. Ekosistemlerin iyileşmesi için yapılan çalışmalar, yaban hayatı, kuşlar ve su kaynaklarının bir olarak ele alınması ile çözüme ulaşılabilecek.

WWF ve EEA, 2030’a kadar cesur adımlar atılması gerektiğini vurguluyor. Sürdürülebilir tarım, pestisit kullanımının azaltılması ve suyun bilinçli kullanımı bu sürecin temel taşları olacak.

Açık Radyo Açık Kalsın

“Türkiye’de çevre ve iklim  farkındalığı kazandırmaya öncülük eden, dinleyicileriyle dayanışma ruhunun en güzel örneklerinden biri olan  Açık Radyo, 30 yıldır sivil toplum kuruluşlarının, çevre aktivistlerinin ve doğa savunucularının en güçlü seslerinden biri olmuştur.

Açık Radyo, yayın hayatında bugüne kadar tarafsızlık, kapsayıcılık ve bağımsızlık ilkelerini temel alarak  tüm kesimlere mikrofonlarını açmış; dezavantajlı grupların ve tehlike altındaki canlıların sesi olmuştur. Türkiye’de ekoloji ve iklim mücadelesinden bahsedilecekse Açık Radyo’nun bu mücadelenin ön saflarında yer aldığı ve yer almaya devam etmesi  gerektiği tartışma götürmez bir gerçektir.

Toplumsal adalet, çevre ve iklim adaleti adına savunuculuk yapan bir medya organının kapatılması, ifade özgürlüğüne yönelik ciddi bir tehdit oluşturmaktadır. Bu karar, sadece radyo yayınlarını değil, Türkiye’de iklim kriziyle mücadele eden ve doğayı koruma çalışmaları yürüten sivil toplumun geleceğini de tehlikeye atmaktadır.”

‘İklimin, doğanın, yaşam hakkının savunucusu olan sesi savunuyoruz’

Açık Radyo’nun Türkiye’de çevre mücadelesinin mihenk taşlarından biri olduğuna dikkat çeken örgütler, onun sesinin kısılmasının, toplumsal cinsiyet eşitliği, çevre, halk sağlığı ve insan hakları gibi pek çok konuda yıllardır süregelen tüm çabaları zayıflatmak anlamına geleceğine vurgu yaptı: .

“İklimin, doğanın, tehlike altındaki canlıların, dezavantajlı grupların ve yaşam hakkının savunucusu olan bu sesi savunuyoruz. RTÜK’ün aldığı bu karardan bir an önce dönülmesini ve Açık Radyo’nun bağımsız yayın hayatına kaldığı yerden devam etmesini talep ediyoruz.

17 Ekim 2024 Perşembe günü saat 11.30’dan itibaren aşağıda imzası yer alan kuruluşlar olarak 24 saat süreyle kendi mecralarımızda yukarıdaki talebimizi dile getireceğiz.

Tüm Açık Radyo destekçilerini bu sesi yaygınlaştırmaya davet ediyoruz. Açık Radyo Açık Kalsın”

Türkiye’nin Kömürde Avrupa Rekorunu Kırdı

Türkiye, 2024’ün ilk dokuz ayında 88 teravat saat (TWh) kömürden elektrik üreterek Avrupa’nın en büyük kömür yakıtlı enerji üreticisi oldu. Bu üretim, Almanya’dan %28, Polonya’dan %36 daha fazla gerçekleşirken, 88,4 milyon ton CO2 emisyonu ile rekor kırıldı.

Avrupa’da kömürden elektrik üretimi azalırken, Türkiye’nin emisyonlardaki payı %19’u geçti. Toplam elektrik üretimindeki kömür payı %37’den %35’e düşse de kış aylarında hidroelektrik ve güneş enerjisindeki düşüş nedeniyle kömür kullanımı yeniden artacak.

Türkiye, kömür ihtiyacının %40’ını ithalatla karşılıyor ve 2024’te 16,7 milyon ton kömür ithal etti; bu ithalatın %70’i Rusya’dan yapıldı. Elektrik talebi, 2023’e göre %5 artarak Avrupa ortalamasının (%2,4) üzerine çıktı. İhracat odaklı üretim ve yetersiz yenilenebilir enerji yatırımları, kömür kullanımını artıran faktörler arasında.

Paris Anlaşması’na rağmen Türkiye’nin kömürden çıkış planı bulunmuyor ve “temiz kömür” stratejisiyle üretime devam edilmesi hedefleniyor. Bu gidişat, 2053 net sıfır hedefine ulaşmayı neredeyse imkânsız hale getiriyor.

The post Çevreci Geek ile Bu Hafta: %73’ü Kaybolan Yaban appeared first on .

16 Ekim Dünya Gıda Günü, herkes için sağlıklı, dengeli ve erişilebilir gıdaya dikkat çekmeyi amaçlıyor.

733 milyon insan, yani her 11 kişiden biri, yeterli gıdaya ulaşamıyor. İklim değişikliği, savaşlar ve ekonomik krizler, tarım üretimini olumsuz etkileyerek gıda fiyatlarının yükselmesine neden oluyor.

Bu artış, yoksul ailelerin gıdaya erişimini zorlaştırırken, çocukların beslenme düzeninde büyük aksamalara yol açıyor. Eğitim hayatı ve zihinsel gelişim için dengeli beslenme hayati önem taşırken, yetersiz beslenme, öğrenme güçlüğü ve sağlık sorunlarına sebep oluyor.

Türkiye’de Durum: Yoksulluk ve Beslenme Krizi

PISA 2022 verileri, Türkiye’de çocukların %19,2’sinin, yani neredeyse her 5 çocuktan birinin, maddi imkansızlıklar nedeniyle haftada en az bir kez yemek yiyemediğini gösteriyor. Bu oran, OECD ortalamasının (%8,1) iki katından fazla. Türkiye, bu gösterge ile 38 OECD ülkesi arasında en kötü durumda.

Yüksek gıda enflasyonu , özellikle düşük gelirli hanelerde çocukların sağlıklı besinlere erişimini ciddi şekilde kısıtlıyor. Okullarda düzenli beslenemeyen çocukların eğitim başarıları da düşük kalıyor ve yoksulluk döngüsü devam ediyor.

Sürdürülebilir ve Yerel Gıda Üretimi

Artan gıda fiyatlarının kontrol altına alınması ve çocukların yeterli beslenmesini sağlamak için acil adımlar atılması gerekiyor.

Gıda fiyatlarını düşürmek için sürdürülebilir tarım politikaları hayata geçirilmeli, küçük çiftçilere finansal destek sağlanmalı ve aracıların azaltılmasıyla doğrudan üretici-tüketici ilişkisi teşvik edilmesi gerekiyor. Yerel üretim ve organik tarımın desteklenmesi burada büyük bir rol oynuyor.

Eğer gıda üretimi düzene binebilirse, çocukların sağlıklı gelişimlerini desteklemek için okul yemeği programlarının tüm ülkeye yayılması planlanabilir.

Düzenli ve besleyici öğünler, çocukların fiziksel ve zihinsel gelişimine katkı sağlar, eğitimde fırsat eşitliği yaratır.

Dünya Gıda Günü, bize gıdaya erişimin bir insan hakkı olduğunu hatırlatıyor. Gıda fiyatlarının düşürülmesi, sürdürülebilir tarımın desteklenmesi ve ücretsiz okul yemeği programlarının yaygınlaştırılması, geleceği şekillendirmek için atılması gereken önemli adımlar.

Ama artık konuşmanın değil, yapmanın zamanı.

The post Yemeksiz Bir Gün, Kaybedilen Bir Gelecek appeared first on .

Tasarıma ve üretime ileri dönüşüm bakış açısı kazandırmak ve moda sektörünün ekolojik dönüşümü için el ele vererek, bu alanda moda eğitim programı tasarlayan Döngüsel Moda Kolektifi’nin üçüncüsü, Devridaim Enstitüsü çatısı altında ve Brother Türkiye desteğiyle başlıyor.

Türkiye’de her yıl üretilen elyafın %70’i çöpe atılıyor ve 1 milyon ton tekstil atığı ortaya çıkıyor.

Dünya’nın en büyük ilk 10 tekstil ülkesinden biri olan Türkiye’de, moda sektöründen çıkan atığı azaltmak ve döngüselliği bir çözüm olarak sunmak için Döngüsel Moda Kolektifi harekete geçti.

Brother Türkiye’nin yol arkadaşlığı ve destekleri ile Devridaim Enstitüsü çatısı altında Döngüsel Moda Kolektifi, modanın sürdürülebilirliğini tartışıyor; tasarım, üretim, satış ve pazarlama gibi aşamaları kapsamlı inceliyor, deneyimliyor, sorguluyor ve dönüştürüyor.

“Başka bir moda mümkün” diyerek yola çıkan Döngüsel Moda Kolektifi, alanında uzman eğitmenlerden hem fiziksel hem online aşamaları kapsayan eğitimler tasarlıyor.

Tasarımda Döngüsel Moda Bakış Açısı, Döngüsel Moda Odaklı Marka Yaratmak, Etik Üretim, Temiz Tedarik Zinciri, İleri Dönüşüm, Sürdürülebilir Moda Bağlamında Kalıp Çıkarma ve Geliştirme, Pazarlama Stratejileri, Avrupa Birliği Projelerine Katılım gibi farklı konu başlıkları da Döngüsel Moda Kolektifi programında derinlemesine incelenecek.

Kolektife katılanlar aynı zamanda; Kapadokya’da keten tohumu ekimi, kök boya yapımı, yün kırkma ve yün eğirme pratiklerini de yerinde deneyimleyerek; yerelde kültürel sürdürülebilirliği gözlemleyecekler.

Katılımcılar, afet bölgelerinde saha gezisi yaparak barış ipeği yetiştiriciliği üzerinden, deprem sonrası afet koşullarında üretim imkanları ve yerel üreticiye destek projelerini de geliştirme imkanı bulacak.

3 Şubat ve 30 Mayıs tarihleri arasında online ve fiziksel olarak düzenlenecek ve tamamı ile ücretsiz Döngüsel Moda Kolektifine katılmak için katılımcıların:

• Üniversitelerin moda tasarımı, tekstil tasarımı / mühendisliği / teknolojileri vb. , güzel sanatlar ve tasarım fakültelerinin bölümlerine kayıtlı 3. ve 4. sınıf lisans öğrencileri ve mezunları ile önlisans son sınıf öğrencileri ve mezunları,
• Bahsi geçen bölümlere ilişkin tez döneminde olan, yüksek lisans/doktora öğrencileri veya mezunları,
• Moda akademisi ve benzeri özel eğitim programlarının son dönem öğrencileri ve mezunları,
• Sürdürülebilir tekstil/moda alanında girişim sahibi kişiler olması gerekmekte.

Son kayıt tarihi 20 Ocak 2024 olan Döngüsel Moda Kolektifi’nin detaylı kayıt formuna ve gerekli belgelere ulaşmak için buraya tıklayabilirsiniz.

The post Döngüsel Moda Kolektifi Başlıyor appeared first on .

Çevreci Geek ile Bu Hafta bültenin’de odağımız Avrupa’nın rekoru. Fosil yakıt kullanımını ve enerji tüketimini azaltan, yenilenebilir enerji üretimini artıran Avrupa Birliği, net sıfıra doğru hızla ilerliyor.

Ama aklımızdaki soru, kısa kısa haber özetlerinde gördüğümüz gibi iklim krizi bu kadar hızlı ilerlerken, bu dönüşüm ne kadar hızlı.

Ayrıca bu hafta yayına giren Alevden İyileşmeye belgeseli, ve Upcycle Fest ile Kömürsüz Gelecek Buluşması etkinlikleri ile ilgili detayları da bültende bulabilirsiniz.

Avrupa Birliği Geçtiğimiz Yıla Göre %17 Daha Az Fosil Yakıt Tüketti

Ember’ın derlediği verilere göre Avrupa Birliği, Ocak ve Haziran ayları arasında elektriğin sadece %33’ünün fosil yakıtlardan üretti. Bu AB tarihindeki en düşük fosil yakıt enerji tüketim yüzdesi.

Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinin ardından AB, gaz fiyatlarının yükselmesi üzerine talebi kısmak için bir dizi önlem aldı. Ilıman geçen kış mevsimi de 2023’ün ilk yarısında enerji kullanımının %5 oranında düşmesine neden oldu.

Hem elektrik kullanımı düşerken, hem de Portekiz, Avusturya, Bulgaristan, Estonya ve Finlandiya, fosil yakıt gücünde %30’dan fazla düşüş görüldü.

Kömür enerjisi AB’de en fazla düşüş gösteren yakıt oldu. 2023’ün ilk üç ayında kömürden elektrik üretimi %23 oranında azaldı. Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinden sonra Avrupa’nın “kömüre geri dönüceğine” inananlar yanılmış oldu.

Yılın ilk yarısında da rüzgar ve güneş enerjisi, ilk kez enerji üretiminin %30’unu oluşturdu. Yenilebilir Enerji tüm hızı ile büyümeye devam etti.

Nükleer Enerji’de de geçtiğimiz yıla göre %11’lik bir düşüş görüldü. Almanya Başbakanı Olaf Scholz’de ülkesinde nükleer enerjinin artık kullanılmayacağını söyledi ve yenilenebilir enerjiyi geliştirerek elektrik ihtiyacının yüzde 80’ini karşılamak istediklerini kaydetti.

Yılın ilk yarısında, Yunanistan ve Romanya üretimin %50’si yenilenebilir enerjiden sağlandı, Danimarka ve Portekiz’de bu oran %75’i aştı. Portekiz’de , hem Nisan hem de Mayıs aylarında tüm enerji üretiminin yarısını rüzgar ve güneş enerjisi oluşturdu.

Kaynak: İklim Haber, Ember

Kısa Kısa

“Alevden İyileşmeye” Video Serisi Yayında

2021 yılındaki orman yangınlarının bölgeye ve insanlara etkisini ele alan Esmiyor’un video serisi yayınlandı. Belgesel serisinde küçük de olsa benim de payım var

5 bölümlük bu seride akademisyenlere, afet uzmanlarına, bölge halkına ve gönüllülere kulak verdik.

3 Yılın Yağışı 2 Günde Düştü

Yunanistan’daki iklim felaketinde resmi rakamlar kesinleşti. Ülkenin büyük bir kısmı sadece iki günde 3 yıllık yağış aldı. Uzmanlar kalıcı göllerin oluşabileceğini bahsediyor.

İklim Göçü Çağı Başladı

Birleşmiş Milletler (BM) Uluslararası Göç Örgütü (IOM) Genel Direktörlüğüne seçilen Amy Pope, “resmi olarak iklim göçü çağına girildiğini” savundu. Pope, 2022’de Afrika’da 7,5 milyondan fazla kişinin doğal afet nedeniyle yerinden edildiği belirtti.

Dünya Bankası’da etkin ve sürdürülebilir eylemlere geçilmediği takdirde sadece Afrika’da 2023 yılına kadar 105 milyona kadar insanın iklim değişikliği nedeniyle ülke içinde göçmen haline gelebileceğini açıklamıştı.

Bu Haftanın Etkinlikleri

Bu gönderiyi Instagram'da gör

Local Makers (@localmakers.tr)'in paylaştığı bir gönderi

Sürdürülebilirlik konusunda farkındalık yaratan sanat eserlerine, atıklara ikinci şans veren tasarımlara ve çeşitli etkinliklere ev sahipliği yapacak Upcycle İstanbul Art and Design Festival, 16-17 Eylül’de Müze Gazhane’de.

Local Makers’ın çevre dostu, ileri dönüşüm ve atıksız yaşam prensipleriyle üretim yapan Maker’ları ile Upcycle Bazaar’da buluşmak ve ileri dönüşüm atölyelerine katılmak için 16-17 Eylül’ü takviminize not etmeyi unutmayın!

Bu gönderiyi Instagram'da gör

Yeşil Düşünce Derneği (@yesildusun)'in paylaştığı bir gönderi

Yeşil Düşünce Derneği’nin Kömürsüz Gelecek Buluşması, 16 Eylül 2023 tarihinde saat 12.00-17.00 arasında Devridaim Enstitüsü’nde gerçekleşecek.

Kömürün ABC’si kampanyası dahilinde, kömürden çıkışın nasıl mümkün olabileceğininin tartışılacağı etkinlikte, gün boyu devam edecek olan ve ilgi alanınıza göre seçerek katılabileceğiniz söyleşi ve atölyelere kayıt yaptırmayı unutmayın.

Kayıt için buraya tıklayabilirsiniz.

Reklam

The post Avrupa Birliği’nin Fosil Yakıt Kullanımında Rekor Düşüş appeared first on .

Her ne kadar doğanın ve ekosistemin yok olmaması sürdürülebilir kalkınmanın merkezindeki amaçlardan olsa da, bu yönde yapılacak yatırımlar enerji üretimi ve istihdam konularında da çözüm olmak zorunda.

Eskiden pahalı denilen veya istenildiği kadar istihdam yaratamayan çevre dostu çözümler, tüm dünya ekonomisinin bu yönde ilerlemesinden dolayı artık büyük bir potansiyele sahip.

Güneş enerjisi şu an da dünya tarihinin en ucuz enerjisi ve Avrupa Birliği, yereli ve özellikle coğrafi işaretli kaliteli üretimlere yönelik devasa teşvikler sağlıyor.

Şimdi gelin Akbelen’e bir de sürdürülebilir kalkınma çözümleri üzerinden bakalım.

İki Soru ile Başlayalım

Yeni Kömüre İhtiyaç Kalmadı

Bölgede Üretim Fazlası Var

Bölgede hızla artan verimlilik ve yenilenebilir enerji yatırımları ile bir elektrik üretim fazlası olduğunu da belirtelim. (TMMOB) Özellikle Muğla’da üretim/tüketim oranı %271 oranında. (Enerji Atlası)

Yani ne bölge ne de Türkiye bu santrallere büyük bir ihtiyaç duymuyor.

Maden Büyümeye Devam Ediyor

İşte bu yüzden Yatağan ve Kemerköy Termik santrallerinin yatırımında kar etmesi için maden alanını bir o kadar daha geliştirmesi gerekmekte.

Şirketin paylaştığı bilgi notuna göre 2,5 milyon m2 tarım alanı ve 3,7milyon m2 zeytinlik kömür için kamulaştırılacak. Bu devasa bir alan ve buradaki yerel ekonominin yok olması, tarım üretiminin bitmesi ve halkın zorla şehirlere yerleşmesi anlamına geliyor.

Çünkü bu artışa rağmen otomasyon ile beraber termik santrallerin istihdamı da giderek azalıyor. Yani bu ekonomik süreç sadece Limak ve IC İçtaş Enerji’ye yarıyor.

Peki Çözüm Ne?

Çözüm 1: Yenilenebilir Enerji

Türkiye’nin uzun dönemde yerli kömüre yatırım yapmayacağı, zaten kömüre uluslararası kredilerin de verilmeyeceği resmi olarak açıklanmış durumda.

Oluşacak enerji açığını kapatmak için harika bir fikrimiz var.

Maden sahasını genişletmeden üstüne güneş panelleri kurmak.

Fotoğraf Çin’de bulunan eski bir kömür sahası üzerine kurulmuş güneş paneli çiftliğinden. Bu örnekler İngiltere, Kanada ve Almanya’da bulunuyor.

Europe Beyond Coal ve STK’lar için Solar3GW tarafından hazırlanan raporda sadece Akbelen sınırında bulunan kömür madenine kurulacak GES’in üretim potansiyeli 850 bin MWh/yıl olarak hesaplanmış.

Yeniköy Termik Santrali’nin nominal yılllık üretim kapasitesi ise sadece 230 bin MWh/yıl.

Yani buraya hızla kurulacak bir GES projesi termik santralin neredeyse 4 katı kadar elektrik üretebilir.

Bölgede enterkonnekte sistem olduğundan baz sorunu da olmayacaktır.

Çözüm 2: Yerel Ekonomi ile Adil Dönüşüm

Sürdürülebilir Kalkınma Değerleri ile ilerlemek için, iklim adaletini uygulamamız, kömür çalışanları için öncelikli eğitim, yeniden iş gücü eğitimleri sağlamamız lazım.

Çözüm olarak kömürlü termik santrale çalışma potansiyeli üzerinden sağlanan ve 1 milyar TL’ye ulaşan devlet hibesini, yerli ve milli girişimler ile yaratılacak zeytin ve ekoturizm sektörüne yönlendirmeyi teklif ediyoruz. Burada da öncelikli işgücü tayini iklim adaleti kavramı ile eski maden çalışanlarına sağlanacak.

Bölgedeki istihdam sorunu ise rahat bir şekilde çözülecek seviyede. Milas Kent Konseyi, CAN Europe ve 350 Türkiye’nin hazırladığı rapor bunu destekliyor.

Devlet hibesi olmadan çalışamayan termik santrallerin bu hibesini yeniden yönlendirerek bölgede bir zeytin sanayisi ve ekoturizm sektörü kurmak mümkün.

Yerel, ekonomik ve çevresel sürdürülebilirliğe dayalı bu dönüşümün maliyeti, Milas’ta var olan iki kömürlü termik santrale bir yılda yapılan 1 milyar TL’nin üzerindeki kapasite mekanizma ödemesiyle çok rahat sağlanabiliyor.

Gerekli tanıtım ve tescil süreçleri uygulanırsa Avrupa Birliği coğrafi işaretli Milas zeytinyağının 100 ton üretimi sekiz katına çıkabilir. Tescilli zeytinyağının yarattığı değer 2021 fiyatlarıyla 4,5 milyon TL’den 60 milyon TL’ye artabilir.

Milas, Türkiye’de zeytin ve zeytinyağının başkenti. Milas 5 bin yıldır insanların yerleştiği, 4000 yıldır diğer bir deyişle Karya Uygarlığı’ndan bu yana zeytincilik yapılan ve zeytinyağı üretilen bir coğrafya.

Türkiye, Avrupa Konseyi Kültür Rotası olarak tanınan Zeytin Ağacı Rotası içinde yer alıyor. Zeytin etrafında şekillenecek yeni ekonomiyle Milas gastroturizme açılabilir.

Kısaca Akbelen sadece basit bir çevre tartışması değil. Burada bir ekonomik gelecek seçimi var:

• Ya kömüre desteği devam ettirerek köylüleri yerinden edecek, uzun dönemde yerel ekonomiyi yok edecek, iklim değişikliğini güçlendirecek ve zeytin tarımını yok edeceğiz.
• Ya da yenilenebilir enerjiye geçiş yapıp, doğayı iyileştirerek, zeytini güçlendirip, turizmi artıtrarak yerel ve ulusal ekonomimizi canlandıracağız.

İkinci seçeneğe destek vermek için hepimiz #AkbeleneDokunma demeliyiz.

Reklam

The post Akbelen’de Kömür Sürdürülebilir Bir Çözüm Değil Ama Alternatifler Var appeared first on .

6 Temmuz En Sıcak Gün Oldu

Maine Üniversitesi’nden uzmanların hazırladığı websitesi, 1979’dan itibaren 6 Temmuz Perşembe gününün 17,23 derece ile son 44 yılın en sıcak günü gösteriyor.

Ama özellikle 3 Temmuz Pazartesi haftası için her gün, o günün ortalama sıcaklığınından neredeyse 1 derece daha sıcaktı. O yüzden 2023’ün 27. haftası son 44 yılın en sıcak haftası oldu.

Arka arkaya kırılan bu iki rekorun arkasında iki faktör var:

1. Fosil yakıtlardan dolayı ortaya çıkan sera gazlarının hala artması ve küresel ısınmaya yol açması
2. El Nino’nun geri dönüşü

Uzmanlar bu iki faktörün devam etmesi ile beraber rekor sıcaklıkların önümüzdeki yıllarda da devam edeceğini belirtiyor, hatta 1,5 derece küresel ısınma sınırının önümüzdeki 5 yıl içerisinde aşılması bekleniyor.

Türkiye ise 20 Temmuz’da bir ay içindeki ikinci sıcak hava dalgasına hazırlanıyor. Geçtiğimiz hafta bir çok noktada 40 derecenin üstüne çıkan sıcaklıklar, 48 kişinin sıcak çarpması yüzünden hastanelik olmasına ve bir çok noktada orman yangınına yol açtı.

Kısa dönemde çalışma saatlerinin değiştirilmesi ve azaltılması gibi öneriler yapılsa da, uzun dönemde sıcak hava dalgalarına karşı alınacak en iyi önlem iklim krizine ve özellikle fosil yakıtlara karşı adımlar atmakta.

Reklam

Kısa Kısa

Deprem Bölgesindeki Orman ve Zeytinlikler İmara Açılmak İsteniyor

Türkiye Büyük Millet Meclisi‘nde (TBMM) görüşülen ve memur zamlarını da içeren torba kanun teklifine eklenen bir maddenin 15 ilde orman alanları ile tescilli zeytinlikleri imara açmasına izin vermesi tartışmaya neden oldu.

Muhalefetin itirazı üzerine teklifte yeni bir düzenleme yapılması gündemde. Ancak zeytinliklerin imara açılmasından vazgeçilmesi yerine “sadece depremzedeler için kullanılacağı” şeklinde garanti verilmesi düşünülüyor.

Kaynak: Yeşil Gazete

Fransa Giysilerini Tamir Ettirenlere Teşvik Verecek

Her yıl 700 bin ton giyim eşyasının çöpe atıldığı Fransa’da, hızlı modaya karşı mücadele kapsamında, giysilerini tamir ettirenler, 6 ile 25 Euro’luk para iadesi hakkında sahip olacak. Hükümet bu paket için 154 milyon euro değerinde bir kaynak ayırdı.

Fransa’da sürdürülebilir moda düşüncesini yaymak amacıyla, kıyafet etiketlerinde de yeniliğe gidilecek. 2024 başından itibaren firmalar, ürünlerini ne kadar su kullanarak yaptıklarını etiketlerde belirtmek zorunda olacak. Üreticiler, kimyasal kullanımı, mikroplastik emisyonu riski ve geri dönüşümle ilgili ayrıntılara da etiketlerde yer verecek.

Kaynak: BBC Türkçe

İyi Tarım Teknikleri Küresel Isınmayı Yavaşlatabilir

Toprağı iyileştiren iyi tarım tekniklerinin 1,5 derecelik küresel ısınmayı yavaşlatacak kadar karbon tutabileceği uzmanlar tarafından öne sürüldü.

Daha az kimyasal gübre kullanarak, toprağın kendini iyileştirmesine olanak sağlayan onarıcı tarım uygulamalarının tarım topraklarının yarısında uygulanması bile, 31 tonluk bir karbon yutağının oluşması anlamına geliyor.

Bu rakam 2030 yılına kadar 1,5 derecede kalmamız için gerekli ve her yıl azaltılması gereken karbon miktarına oldukça yakın.

Kaynak: Grist

Reklam

The post Dünya son 44 yılın en sıcak haftasını yaşadı appeared first on .

Sessiz Sedasız Küresel Finansal Anlaşması

Umutsuz geçen bir COP27’den sonra iklim finansmanı konusunda bir toplantı yapacağını belirten Fransız Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, 22-23 Haziran tarihlerinde Yeni Küresel Finansal Anlaşması Zirvesi’ne Barbados Başbakanı Mia Mottley ile birlikte ev sahipliği yaptı.

Ana konu başlıklarında Küresel Güney’e yönelik kalkınma yardımı ve iklim geçişi finansmanı olan Zirve’nin sonuçları ise çok da umut verici olmadı.

Etkinlikte iklim etkilerine karşı en savunmasız ülkelerin yüksek düzeyde temsil edilmesi pozitif karşılansa da, delegeler uluslararası bir karbon vergisinin uygulanması etrafında birleşemedi ve Batılı ülkelerin, iklim değişikliğine karşı savunmasız ülkelere yardım etme konusundaki eylemsizliği de tepki topladı.

Zirve’de Dünya Bankası yeni “Kriz Hazırlığı” Araç Seti, yani borç geri ödemelerinin en az iki yıl süreyle tamamen durdurulmasını ve bir ülke iklimle ilgili bir felaketle karşılaştığında, kredi kolaylıklarının yeniden tasarlanması için “yeni hızlı tepki” seçenekleri olumlu karşılandı.

Ancak bu konuda finansman sağlayacak küresel bir karbon vergisinin oluşturlması konusunda tartışmalar oldukça uzadı. Liderler, bir karbon vergisi veya taşıma sektörüne yönelik nakliye harcı oluşturulması konusunda somut duyurular yapmakta yetersiz kaldılar ve yalnızca “vergilendirme yoluyla olası yeni finansal kaynakları incelemek için özel bir görev gücü” başlatmayı kabul ettiler.

Zirve hakkında daha detaylı bir incelemeye buradan ve buradan ulaşabilirsiniz.

Kısa Kısa:

Yeni Zelanda’dan Marketlerde Sıfır Atık Yasası

Yeni Zelanda’da 1 Temmuz itibarı ile müşteriler meyve ve sebzeleri satın alırken yeniden kullanılabilir çanta kullanmak zorunda kalacak. Yeni yasa ile yıllık olarak 150 milyon plastik meyve/sebze poşetinin kullanımının önüne geçilecek.

Ülke, 2019 yılında başlayan tek kullanımlık alışveriş poşetlerinin yasağına ek olarak artık, geri dönüştürülebilir, biyolojik olarak parçalanabilir ve bitkisel plastikleri de kapsayacak seçenekleri de yasaklamış durumda.

Tamamen sıfır atık mantığı ile ilerleyen bu yeni yasa müşterilerin file, kağıt veya kanvas torba gibi yeniden kullanılabilir ürünler kullanmaları teşvik etmekte.

Bir ada ülkesi olan Yeni Zelanda sınırlı bölgeleri ve dev koruma alanlarını, atık ve geri dönüşüm fabrikalarına dönüştürmemek için böyle bir önlem almış durumda. Zira bu küçük ada ülkesinde bile saatte 17 bin plastik poşet kullanılıyor.

Kaynak: NPR

Akbelen Ormanı’nı savunan aktivistlere 6 ay 20 gün hapis cezası verildi

Akbelen Ormanı’nda ağaç kesimine karşı verdikleri mücadelede jandarmaya mukavemet gerekçesiyle yargılanan aktivistlere davanın yedinci duruşmasında hapis cezası kararı verildi. Cezalar, adli para cezasına çevrilirken, avukatlar istinafa gideceklerini ifade etti.

İkizköylülerden ekoloji aktivisti Nejla Işık açıklamasında ağaçları savunanların cezalandırılırken ağaçları katledenlerin ekolojik yıkıma yol açmaya devam ettiğini belirtti.

Kaynak: Yeşil Gazete

İstilacı türlerin Türkiye’ye maliyeti 100 milyar dolardan fazla

Doğal olarak bulunmadıkları bölgelere ulaşıp buralarda ekolojik, çevresel ya da ekonomik zarara neden olan istilacı türler, küresel biyoçeşitlilik kaybının da önde gelen sebepleri arasında yer alıyor. İklim değişikliği ise bu zararlı türlerin yayılışını kolaylaştırıyor.

“Türkiye’deki Karasal Ortamlarda ve İç Sularda İstilacı Yabancı Türlerin Tehditlerinin Değerlendirilmesi Projesi” kapsamında hazırlanan acil eylem planlarının uygulanması, Edirne’deki Meriç Deltası Sulak Alanı’nda su maymunu, Trabzon’daki Solaklı Vadisi’nde itdolanbacı bitkisi, Afyonkarahisar’daki Seyitler Baraj Gölü’nde gümüşi havuz balığı, Denizli’deki Acıgöl kaynaklarında doğu sivrisinek balığı ve Antalya’nın muhtelif yerlerinde görünen kırmızı yanaklı su kaplumbağası için proje çalışmaları yapılıyor.

Şu ana kadar yapılan hesaplamalar, 1914’ten günümüze istilacı türlerin, ekolojik, ekonomik, sosyolojik ve insan sağlığına ilişkin, kümülatif maliyetin en az 100 milyar dolar seviyesinde olduğunu ortaya koyuyor.

Kaynak: AA, Bianet

Plastik Tesislerde Çıkan Yangınlar Kasıtlı Olabilir

İklim Adaleti Koalisyonu, Manisa ve Kocaeli‘de bulunan plastik geri dönüşüm tesislerinde çıkan yangınlara ilişkin yaptığı açıklamada, Haziran 2023’ün ilk 22 gününde Türkiye‘de toplam 14 adet plastik geri dönüşüm tesisi deposunda yangın çıktığına dikkat çekti.

Koalisyon aynı zamanda, plastik geri dönüşüm tesislerinde 2020 yılında 65, 2021 yılında 122, 2022 yılında 125, 2023 yılının ilk altı ayında ise 60 adet yangın çıktığına dikkat çekerek, bu kadar sık çıkan yangınların arkasında kasıt olabileceğini belirtti.

Koalisyon, geri dönüşüm adı altında faaliyet gösteren ve birer ekokırım suç mahaline dönüşen işletmelerin etkin bir şekilde soruşturularak gerekli standartları sağlamayanların kapatılması ve bu tür yangınlarda ihmali olanların gerekli soruşturmalarla cezalandırılması çağrısı yaptı.

Kaynak: İklim Adaleti Koalisyonu

The post Gözardı edilen Küresel İklim Finansmanı Anlaşması appeared first on .

Almanya’nın linyit köyü Lützerath’da genişletilmek istenen kömür madenine yönelik iklim aktivistlerinin dayanışması bu hafta polis müdahalesi ile karşılaştı, bölgeyi boşaltma çabalarından etkilenenlenlerden biri de Greta Thunberg oldu.

Aslında ikinci defa tutuklanan Thunberg, bölgeye yeniden dönünce tekrardan gözaltına alındı. Thunberg’in bugün içinde serbest bırakılacağı açıklandı.

Güncel haberler için sosyal medya hesaplarımı takip etmeyi unutmayın.

Almanya her ne kadar 2030’da kömüre dayalı elektrik tüketimine son vereceğini açıklasa da Lützerath bölgesinde enerji devi RWE‘nin köy yakınındaki linyit ocağını genişletmek amacıyla köyün büyük bir kısmını satın alması üzerine iklim aktivistleri son iki yıldır bölgede satışa engel olmak ve nöbet tutmak amacı ile sivil işgal uygulamıştı.

Lützerath’ın açık ocak madeni tarafından yutulacak son köy olması bekleniyor. Köyü ‘satın alan’ RWE, bölgedeki kömüre bu kış ihtiyaç duyulacağını savunuyor.

Bölgede bu hafta sonu düzenlenen gösterilerde ise İsveçli iklim aktivisti Greta Thunberg‘ın de aralarında bulunduğu binlerce aktivist, köyün yok edilerek kömür madenine dönüştürülmesine karşı çıkmak üzere bölgeye akın etti.

Thunberg, Alman Yeşiller Partisi‘ni Lützerath’ın yıkımına verdiği destek nedeniyle ve partinin RWE gibi fosil yakıt şirketleriyle anlaşma yapmasının önceliklerinin neler olduğunu gösterdiğini söyleyerek şöyle dedi:

“Burada yerin altında olan kömür, fiyatları hemen düşürmez. Böyle düşünen biri gerçekle bağını koparmıştır.”

Şu an da protestolar devam etmekte ve Alman polisi toplamda 470 eylemcinin köyden çıkarıldığını ama yıkıma devam edilebilmesi için daha birçok yapıdan eylemcilerin çıkarılması gerektiğini açıkladı.

The post Greta Thunberg Lützerath’da Tutuklandı appeared first on .

Türkiye’de kişi başına düşen karbon emisyonu artıyor, ama bu böyle olmak zorunda değil.

G20 ülkelerinin iklim eylemlerini karşılaştıran 2022 İklim Şeffaflığı raporuna göre son 5 yılda yenilenebilir enerjinin payı artsa da, fosil yakıt üretimine verilen destekler 2021’de şimdiye kadarki en yüksek seviyesine ulaştı.

Emisyonları artan Türkiye, ise kömür üretimini arttırmak yerine yenilenebilir enerji yoluyla enerji bağımsızlığını güvence altına alma niyetini gerçekleştirebilir, yeni istihdam yaratabilir ve kısmen yüksek fosil yakıt fiyatlarından kaynaklanan mevcut enflasyonu azaltabilir.

View this post on Instagram

A post shared by Görkem Gömeç (@cevrecigeek)

The post Türkiye’de kişi başına düşen emisyon artıyor appeared first on .

Avrupa’nın Rusya doğal gazına bağımlılığı enerji güvenliği konusunda ülkelerin iklim krizinde geri adım atıp fosil yakıtlara yönelmesine yer açtı.

Uzmanlar ise artık fosil yakıtların verimli bir enerji güvenliğini sağlayamayacağını belirtiyor. Peki fosil yakıtlarda ortalama %90 oranında dışarıya bağımlı olan Türkiye için bu ne anlama geliyor.?

Uzmanlar, sadece güneş ve rüzgar ile dışarıya bağımlılığımızı %50 oranında azaltabileceğimizi belirtiyor.

Gelin veriler üzerinden Türkiye için bu durumu Aposto’da yayımlanan Çevreci Geek bülteninde beraber keşfedelim.

Çevreci Geek Bültenini güncellenen Aposto uygulamasını indirerek daha kolay bir şekilde takip edebebilirsiniz.

The post Türkiye’nin Enerji Bağımlılığı ve Enerji Güvenliği appeared first on .

Almanya’ taş ocağından kalma bir gölcük güneş panelleri kurmak için kullanıldı.

Hızlı kurulumu ile dikkat çeken paneller 3 MW elektrik üretebilecek, bu da en az bin eve elektrik sağlama kapasitesine sahip.

Almanya’nın batısında bulunan Haltern kasabasındaki taş ocağına kurulan bu güneş panelinin özelliği modüler bir yapıda olması.

5800 modülün 360 yüzer ayakta taşındığı güneş santrali bu ay sonunda devreye alınacak ve yıllık 1100 ton karbondioksit salımının önüne geçebilecek.

Özellikle Rusya ile yaşanan enerji krizinde bir çözüm olarak gösterilen bu paneller, elektrik üretimi ile fosil yakıtların bağını kırmaya çalışıyor.

Bu şekilde atıl su kaynakları üzerine kurulacak güneş enerjisi panelleri aslında daha çevre dostu ve hızlı modüler kurulumu ile de düşük maliyetli.

Almanya’da su kaynakları üzerine kurulabilecek güneş enerjisi santrallerinin potansiyelinin 20 GW olduğu belirtiliyor.

Kaynak: WEF

The post Bin Eve Elektrik Sağlayacak: Bu Güneş Santrali Eski Bir Taş Ocağının Göletine Kuruldu appeared first on .

2 milyoner odun fabrikasını alıp kapatarak eko-turizme yönelince, doğal yaşlı ormanlarındaki kereste kesimi azalan Avustralya’nın Tazmanya eyaleti, negatif karbona ulaştı.

Tazmanya, sera gazı emisyonunu oranda azaltıp, kerestecilik faaliyetlerini azaltarak, net sıfırdan daha öteye geçerek negatif karbona ulaşan ilk yerlerden biri oldu.

Böylelikle Avustralya’ya bağlı Tazmanya eyaleti, dünyanın atmosfere karbon salımı yapmaktan, atmosferdeki karbonu tutmaya geçen bölgelerine katıldı.

Tazmanya’dan önce Güney Asya’da Bhutan ve Güney Amerika’da Surinam ülkeleri karbon negatife geçen yerler olmuştu.

Tazmanya’daki bu ani değişim arkasında ise ilginç bir hikaye de var. 2011 yılında iki Avustralyalı milyoner Graeme Wood ve Jan Cameron o zaman dünyanın en büyük odun yongası fabrikasını kapatmak için satın aldı.

Tazmanya’da bulunan Triabunna fabrikasının kapanması, odun yongası ve kağıt hamuru üretiminin düşmesine neden oldu ve eyaletin ormanlık alanlarının büyümesine yol açtı.

Şu anda 43 hektara yayılan bu fabrikanın alanı, denize yakın konumu ile, eko- turizm, etkinlikler ve sergiler için kullanılmakta, fabrikada çalışanlar ise burada kendilerine iş bulmuş durumda.

Aslında buna bir nevi adil dönüşüm projesi de diyebiliriz.

Tazmanya aynı zamanda elektrik üretiminde çoğunlukla hidroelektriğe bağlı olduğu için, ormanlık alanların kesilmesinden dolayı ortaya çıkan karbon salımı azaldıkça, karbon pozitiften, negatife geçiş yaptı.

Uzmanlar özellikle doğal yaşlı orman alanlarının korunmasını ve genişletilmesini Paris Anlaşması’nın hedeflerine ulaşmak için atılması gereken adımların ilk sırasına koymakta.

Zira şimdiye kadar atılan adımlar emisyonları azaltmak üzerine planlanmış olsa da, artık bu süreçten sonra atmosferdeki karbonu “yutacak” adımlar da atılmalı.

The post Tazmanya negatif karbona ulaşan üçüncü devlet oldu appeared first on .

Geçtiğimiz günlerde yayınlanan iki rapor Türkiye’de kömürden sonra yerel, adil ve ekonomik bir gelişmenin mümkün olduğunu gösteriyor.

Çevreci Geek ile Bu Hafta podcastı ve bülteninin yeni sayısı hazır! Bülteni ve podcastı Aposto’da bulabilir, sadece podcast içinse aşağıda bulunan eklentilerden Spotify ve Apple Podcast’da dinleyebilirsiniz.

Avrupa’da 23 ülke ya elektrik üretimlerinde kömürü çıkardı ya da kömürden çıkış kararıyla kendilerine bir yol haritası hazırladı.

Türkiye hükümet olarak böyle bir yol haritasını hazırlamasa da adil ve fosil yakıtsız geleceğin Türkiye özelinde iki örneğini ise, sivil toplum kuruluşlarının hazırladığı “Kömür Sahalarının Güneş Potansiyeli” ve ‘‘Yerel Ekonomi için Dönüşüm Fırsatı: Milas’ta Zeytincilik’’ raporlarında görmek mümkün.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da yayımlanan Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu özel bültene her hafta ulaşmak için, Aposto’yu ziyaret ederek Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Zeytin ve Güneş: Türkiye’nin Kömürden Çıkışı için İki Proje appeared first on .

Türkiye’de fosil yakıtı destekleyen bankalarda paranız varsa iklim krizine istemeden de olsa sebep oluyorsunuz. Peki #DumansızParaSahası’nı duydunuz mu?

Çevreci Geek ile Bu Hafta podcastı ve bülteninin yeni sayısı hazır! Bülteni ve podcastı Aposto’da bulabilir, sadece podcast içinse aşağıda bulunan eklentilerden Spotify ve Apple Podcast’da dinleyebilirsiniz.

Türkiye’deki her proje gibi fosil yakıt projelerinin de finansal altyapıya ihtiyacı var. Bu projede hissedarlar önemli olsa da, asıl yatırım finansal kuruluşlardan yani bankalardan gelmekte.

Her 10 yatırımın 8’ini sağlayan bu bankalarda eğer sizin de paranız varsa, maalesef istemeden de olsa iklim krizine destek veriyorsunuz.

Şimdi gelin Dumansız Para Sahasını Türkiye’de hangi bankalar fosil yakıtlara yatırım yapıyor beraber keşfedelim.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da yayımlanan Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu ziyaret ederek Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Bankadaki Paranız İklim Krizini Derinleştiriyor Olabilir – 20 Mart Çevreci Geek Bülteni appeared first on .

Çevreci Geek ile Bu Hafta podcastı ve bülteninin yeni sayısı hazır! Bülteni ve podcastı Aposto’da bulabilir, sadece podcast içinse Spotify ve Apple Podcast’ı ziyaret edebilirsiniz.

Bu bültende iklim krizi çözümlerini ele alırken genelde en son geldiğimiz nokta tüketime bağlı sistemin değişmesi gerektiği oluyor.

Bu hafta da bu konu ile ilgili bir haber ile açıyoruz bültenimizi.

18 bin yolcusuz uçak ile…

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da yayımlanan Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu bültende haftanın haberlerine ek olarak, bir müzik, kitap ya da belgesel önerisi yapıyor. Derin Bakış’ta o hafta ile ilgili bir konuyu kısa ama derinlemesine inceliyoruz.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu ziyaret ederek Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Yolcusuz Uçakların Yaktığı Gezegenimiz – 16 Ocak Çevreci Geek Bülteni appeared first on .

İklim Zirvesi öncesi Netflix’in hazırladığı Gezegenimiz için El Ele listesi platformdaki çevre ile alakalı belgesel ve filmleri bir araya topluyor.

İskoçya’da düzenlenecek COP26 Birleşmiş Milletler İklim Zirvesi öncesi Netflix, iklim krizi hakkında daha fazla bilgiye ulaşmak, doğanın güzellikleri keşfetmek ve bezen de distopik bir evrene yolculuk için bir oynatma listesi hazırlamış.

Oynatma listesinde benim de daha önce önerdiğim Gezegenimiz, Kiss the Ground ve Rüzgarı Dinleyen Çocuk gibi içerikler yer alıyor.

Listeye buraya tıklayarak ulaşabiliyorsunuz, umarım en kısa sürede – hem de kalıcı olarak- ana sayfaya da taşırlar.

The post Gezegenimiz İçin El Ele: İklim Zirvesi Öncesi Netflix’den Film Önerileri appeared first on .

İsviçreli ClimeWorks ve İzlandalı Carbfix şirketleri, dünyanın en büyük karbon yakalama tesisini İzlanda’da açtı. Tesis havadan her yıl 4 bin ton karbondioksit yakalayabiliyor. Bu yaklaşık bin kişinin yıllık karbon salımı kadar.

Orca isimli bu karbon yakalama tesisi, U şeklinde 8 adet çelik kutudan oluşmakta. Nakliye konteynırı büyüklüğündeki bu kutuların içindeki fanlar, havayı içeri çekip filtrelerden geçirmekte.

İçeriye verilen ısı, daha sonra bu filtrelerden karbondioksiti ayırıp, su ile birleştirip, toprağın derinliklerine itiyor. Burada depolanan karbondioksit bazalt taşı ile tepkimeye geçerek iki yıl içinde taşlaşıyor.

Hakkını vermek lazım, oldukça yaratıcı bu teknoloji, havada yok edilemeyen karbondioksiti, başka bir yapıya çevirerek depolayabiliyor. Buna ek olarak jeotermal enerji ile çalıştığı için çevreci puanları da artıyor.

Orca bu özellikleri sayesinde, tüm kullanım ömrü boyunca, yani inşaattan, işletmeye ve yıkımına kadar ki tüm işlemler ile, yakaladığı karbonun sadece %10’unu salacak, yani %90 verimlilik ile çalışacak.

Bununla beraber Orca’nın çalışma ücreti oldukça yüksek. 1 ton karbondioksiti yakalamak için 1.100 dolarlık bir faturaya sahip. Yine de şimdiden müşterileri arasında Microsoft, Shopify ve Swiss Re gibi şirketler var.

Maalesef Orca hem boyutu hem de faturası ile küresel karbon yakalama ihtiyacımıza tek başına çözüm olacağa benzemiyor.

Paris Anlaşmasına göre her yıl ortalama 8 milyon tonluk karbondioksiti havadan yakalamamız lazım. Orca maalesef şirketlerin karbon salımı yapmasına bahane yaratmaktan öteye geçemeyecek gibi.

Daha küresel ihtiyaçlar içinse uzmanlar, doğal karbon yakalama teknolojilerin daha verimli olduğunda hemfikir diyebiliriz.

Yeşil alanların artırılması, toprağın nadasa ve çıplak bırakılmaması, onarıcı tarım teknikleri hem geniş bir şekilde uygulanabiliyor hem de uygulaması milyonlarca dolarlık yatırımlar gerektirmiyor.

Orca kullandığı teknolojisi ile ilham veriyor ama arkasından bir soruyu beraber getiriyor: Değer mi?

The post Dünyanın en büyük karbon yakalama tesisi açıldı, peki değer mi? appeared first on .

İklim krizinin bölgemizdeki etkileri ve yanlış su kullanımı yüzünden, Türkiye genelindeki nehirlerin neredeyse tamamında suyun akış hızı yüzde 70’lere varan oranda düştü, göllerin ise yüzde 60’ı kurudu.

Su Politikaları Derneği tarafından hazırlanan, “Göller ve Sulak Alanlar Eylem Planı 2017-2023” raporunda özellikle Van, Tuz, Manyas, Mogan, Sapanca göllerindeki ciddi sorunlara dikkat çekilmiş.

300’e yakın irili ufaklı gölün yüzde 60’ının kuruduğunu belirten rapor; Türkiye’nin bir zamanlar beşinci büyük tatlı su gölü olan Akşehir Gölü tamamen kuruduğuna ve kış aylarında bir su birikintisi haline geldiğine dikkat çekiyor.

Buna ek olarak, özellikle gıda üretimindeki su ayak izimize dikkat çekilmiş. Tarımdaki su kullanımının %38’inin tahıl üretimi için kullanılıyor, buna rağmen, çöpe giden gıdaların büyük bir kısmı ekmek olarak belirlenmiş.

Uzmanlar, Türkiye’de çöpe giden gıda ürünleri üzerinden, her yıl israf edilen 26 milyon ton gıda miktarı nedeniyle aynı zamanda 26.6 milyar metreküp suyun israf edildiğini belirtiyor.

Bu miktar Keban Barajı’nın aktif depolama hacminden fazla olduğuna dikkat çekiliyor.

Yine de tatlı su kaynaklarının %70’inden fazlasını tüketen tarımda, vahşi sulama yerine damla sulama ile %90 civarında su tasarrufu yapaliyoruz.

Uzmanlar Ergene, Büyük Menderes, Sakarya, Kızılırmak başta olmak üzere tüm su kaynakları belli oranlarda kirlendiği ve debisinin değiştiğini belirtiliyor.

Bu bölgedeki çiftçiler ise geçmişte 20 metre derinden yeraltı suyu çekerken, günümüzde 200 metreden su çekmek zorunda kaldıklarını söylüyor.

Maalesef, uygulanmayan eylem planları ve denetimsizlik Türkiye’nin zaten iklim krizinden dolayı uzayan kuraklık sürecini yine felaket seviyesine çekiyor.

Bu konuda ciddi adımlar atılmazsa, gıda krizi daha da derinleşecek, gıda fiyatları daha da artacak ve tarım sektörümüz yok olacak.

Hemen, ŞİMDİ harekete geçmemiz lazım.

The post Kuraklık devam ediyor, su israfı durumu kötüleştiriyor: Türkiye’deki göllerin yüzde 60’ı kurudu appeared first on .

Son iki gündür kuvvetli sağanak yağış alan Karadeniz Bölgesi’nde birçok ilde sel ve su baskınları oldu. Kastamonu ve Sinop’ta toplam 38 kişi hayatını kaybetti.

Maalesef bölgede tehlike devam ediyor. Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD), Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nden alınan bilgilere göre Rize, Ordu, Giresun, Trabzon ve Artvin çevresinde kuvvetli ve sağanak yağış beklendiğini duyurdu.

Ama asıl öne çıkan yangınlarda olduğu gibi bölgedeki bilgiye ulaşım oluyor. Bölgedeki insanlar ölü sayısının çok daha fazla olabileceği, özellikle kayıp insan sayısının sayısının yüksek olduğunu belirtiyor.

Buna ek olarak Bozkurt ilçesindeki HES kapaklarının patladığı, tomrukların köprüleri tıkadığı ve felaketten kısa süre önce yapılan anonslarla halkın yanlış yönlendirildiği öne sürülüyor.

Doğma büyüme Bozkurt’lu olduğunu söyleyen 26 yaşındaki kardeşimiz Kübra Çelik’le yaptığımız instagram yayınında kendisi yaşanan felaketten kısa süre önce HES’te çalışanların polisi ve yöre halkını arayarak insanları uyardığını söyledi. Yayının tamamı instagram hesabımda kayıtlı. pic.twitter.com/XJF6dSUgTq

— Kaan Sekban (@KaanSekbann) August 13, 2021

Ezine Çayı’nın üzerinde kurulu iki Hidroelektrik Santrali (HES) bulunuyor. Bozkurt ilçesi yakınlarındaki Ebru Regülatörü ve HES’i. Berke Elektrik Üretim A.Ş. tarafından işletilen HES, Kastamonu’daki en büyük enerji santrali.

HES’ler ile ilgili iddiaları Kastamonu Valiliği, Çarşamba günü Twitter hesabından yaptığı açıklamayla yalanladı.

Bu iddiaların araştırılması oldukça önemli. Ama her zaman olduğu gibi hep bir felaketen sonrasını konuşmaktayız.

Şu an konuşmamız gereken iklim krizi ve HES’ler ile beraber bölgede sel riskinin artacağına yönelik uyarılara rağmen, akarsu yataklarına setler çekilerek buraya inşaata açan mantık olmalı.

Kamuya açık kaynaklardan gelen bilgilere göre Kastamonu ve çevresinde yaşanan sel felaketi tarihimizin en büyük iklim felaketi olarak yazılacak. #Bozkurt ilçesi, köyler… Kimse felaketin boyutlarını daha net olarak çizebilmiş değil.

— Koray Doğan Urbarlı (@Urbarli) August 13, 2021

Yeşiller Partisi eş sözcüsü Koray Doğan Urbarlı kamuya açık kaynaklardan gelen bilgilere göre Kastamonu ve çevresinde yaşanan sel felaketi tarihimizin en büyük iklim felaketi olduğunu belirtiyor.

Maalesef IPCC raporunda da belirtildiği üzere bu felaketlerin artması söz konusu, artık politik olarak harekete geçip, insan, hayvan ve doğayı tehlikeye atacak şekilde yapılan projelere dur dememiz lazım.

Yoksa kayıplarımız çok daha büyük olacak.

The post Türkiye tarihinin en büyük iklim felaketi: Kastamonu, Bartın ve Sinop’daki sellerde can kaybı 38’e yükseldi appeared first on .

Çevreci Geek ile Bu Hafta podcastı ve bülteninin yeni sayısı hazır! Bülteni ve podcastı Aposto’da bulabilir, sadece podcast içinse Spotify ve Apple Podcast’ı ziyaret edebilirsiniz.

Bu arada Çevreci Geek ile Bu Hafta podcastı bugün birinci yaşını kutluyor. beni dinleyen ve paylaşan herkese çok teşekkürler. İyi ki varsınız.

Orman yangınları, kuraklık ve selleri aynı anda yaşadığımız bir dönemde, IPCC raporu hiç bir şey yapmazsak durumun daha kötüye gideceğini ama bir umudun hala olduğunu gösteriyor.

İki yüzden fazla biliminsanının 14 binden fazla makaleyi inceleyerek hazırladığı rapor, ŞİMDİ HEMEN harekete geçersek küresel ısınmayı iki dereceden önce durdurulabileceğini belirtiyor.

Ama bu seçim bize bağlı…

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da yayeedımlanan Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu bültende haftanın haberlerine ek olarak, bir müzik, kitap ya da belgesel önerisi yapıyor. Derin Bakış’ta o hafta ile ilgili bir konuyu kısa ama derinlemesine inceliyoruz.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu ziyaret ederek Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post 7 Başlıkta IPCC İklim Değişikliği Raporu – 11 Temmuz Çevreci Geek ile Bu Hafta Bülteni appeared first on .

Antalya’nın Manavgat ve Akseki ilçeleri, Muğla’nın Bodrum, Marmaris, Milas ve Köyceğiz ilçeleri, Adana, Osmaniye, Kilis, Mersin, Kayseri, Kütahya… Türkiye son 48 saatte çıkan yangınlar ile binlerce hektarlık ormanlarını, canlarını, canlılarını kaybediyor.

Manavgat’ın farklı noktalarında dün öğle saatlerinde çıkan ve rüzgarın da etkisiyle kısa sürede yayılan orman yangını hala devam etmekte.

Manavgat’daki yangına ek olarak dün Adana’da 22 noktada çıkan yangınlar rüzgarın etkisi ile dev bir alana yayılmaya başladı. Bunların 20’sinin gün içerisinde kontrol altına alınsa da Kozan’daki yangın kontrol altına alınmaya çalışılıyor.

Bugünde de daha dünkü yangınlar kontrol altına alınmadan Muğla’nın Bodrum, Marmaris, Köyceğiz ve Milas ilçelerinde de yangınlar çıktı. Sebebi bilinmeyen yangınlara müdahale devam etmekte.

Bu yangınlara ek olarak Mersin, Kayseri, Kütahya ve Osmaniye’de çıkan yangınlar kontrol altına alınmış durumda.

Bölge savcılıkları çıkan yangınlar nedeni ile soruşturmalar başlatmış durumda. Bununla beraber uzmanlar yangınlara müdahale konusunda yetersiz araç olduğuna dikkat çekiyor.

Türkiye’nin geniş kapasitesi ile helikopterlerden daha etkili olan sadece 3 yangın uçağı var. Bu sayı kendi başına zaten az olsa da şöyle düşünelim bir de:

Türkiye’nin 1/6’sı büyüklükte Yunanistan’ın 38 yangın söndürme uçağı var.

Artan kuraklık ile beraber son yıllarda orman yangınlarının sayısı, yanan alan miktarı ve yangın başına yanan alan miktarı artmış durumda.

Bartın Üniversitesi Orman Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Erdoğan Atmış, Yeşil Gazete’ye yaptığı açıklamada şu anda çıkan yangınların yüzde 51’inin sebebinin bilinmediğine dikkat çekiyor.

Atmış, giderek parçalanan ve içerisine insan giren ormanların yangın riskinin de arttığının altını çiziyor. Atmış, ülke genelinde bu tarz amaçlarla tahsis edilen orman alanı yaklaşık 700 bin hektara ulaştığını belirtiyor.

Artan kuraklık, artan sıcaklık ve artan insan riski ama bir türlü artmayan müdahale araçları ile Türkiye’nin gelecekte ciğerinin daha çok yanacağı neredeyse kesin.

The post 8 il, 3 uçak: Türkiye yanıyor appeared first on .

Çevreci Geek ile Bu Hafta podcastı ve bülteninin yeni sayısı hazır! Bülteni ve podcastı Aposto’da bulabilir, sadece podcast içinse Spotify ve Apple Podcast’ı ziyaret edebilirsiniz.

Bu arada Çevreci Geek ile Bu Hafta podcastı bugün birinci yaşını kutluyor. beni dinleyen ve paylaşan herkese çok teşekkürler. İyi ki varsınız.

Türkiye Yeşil Mutabakat Eylem Planı ile Avrupa Birliği ithalatına uyum sağlamaya çalışsa da, karnesindeki notlar bu planı gerçekleştirmek için yeterli olacak mı?

Bu hafta Eylem Planını ve Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizmasını da inceleyerek bu soruya cevap bulmaya çalışıyoruz.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da yayımlanan Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu bültende haftanın haberlerine ek olarak, bir müzik, kitap ya da belgesel önerisi yapıyor. Derin Bakış’ta o hafta ile ilgili bir konuyu kısa ama derinlemesine inceliyoruz.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu ziyaret ederek Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Türkiye’nin Karnesi Yeşil Mutabakat İçin Yeterli mi? – 28 Temmuz Çevreci Geek ile Bu Hafta Bülteni appeared first on .

Çevreci Geek ile Bu Hafta podcastı ve bülteninin yeni sayısı hazır! Bülteni ve podcastı Aposto’da bulabilir, sadece podcast içinse Spotify ve Apple Podcast’ı ziyaret edebilirsiniz.

Haftanın haberi hevesimizi kursağımızda bırakan bir gelişme ile alakalı. Plastik geri dönüşüm sektörünün lobi çalışmalarına, Ticaret Bakanlığı’nın etilen polimer atık ithalatını yasaklama kararı 6 gün dayanabildi.

Avrupa Birliği’nin plastik yasağını bile ekonomik savaş olarak tanımlayan plastik lobisi, bu yasak için de boş durmadı ve Avrupa’nın çöpünü hammadde adı altında paketleyerek süslemeye devam ediyor, Türkiye Avrupa’nın çöplüğü oluyor.

Gelin detayları beraber inceleyelim. 

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da yayımlanan Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bülten içerisinde aynı zamanda belgesel ve müzik önerilerim de bulunuyor.

Derin Bakış’ta ise Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları’na göz atıp, son raporun küresel sonuçlarını ele alıyorum.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu ziyaret ederek Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Lobi Kazandı: Türkiye Plastik Çöp İthalatına Devam Edecek – 13 Temmuz Çevreci Geek ile Bu Hafta Bülteni appeared first on .

Plastik geri dönüşüm sektörünün lobi çalışmalarına, Ticaret Bakanlığı’nın etilen polimer atık ithalatını yasaklama kararı 6 gün dayanabildi.

Avrupa Birliği’nin plastik yasağını bile ekonomik savaş olarak tanımlayan plastik lobisi, bu yasak için de boş durmadı ve Avrupa’nın çöpünü hammadde adı altında paketleyerek süslemeye devam etti.

Sürekli yangın çıkan plastik geri dönüşüm merkezlerine devlet tarafından rekor cezalar kesilmesine rağmen, sektör bir şekilde kendisini satabildi.

Dünya Gazetesi’nden Merve Yiğitcan’ın haberine göre hazırlanan taslakta yasağın kaldırılacağı ancak denetimlerin artırılacağı belirtildi. Tedbirlerin başında mevcut 1350 geri dönüşüm firmasının tüm lisanslarının yeniden gözden geçirilmesi geliyor.

Atık ithalatında suistimalin önüne geçebilmek için de teminat mektubu zorunluluğu geliyor. Ton başına 100 TL şartının olacağı iddia edilen teminat mektubu ile aynı zamanda merdiven altı firmaların da engellenmesi planlanıyor.

Türkiye'de son yıllarda geri dönüşüm tesislerine her geçen gün bir yenisi ekleniyor. 2020'de toplam 65 geri dönüşüm tesisinde çeşitli sebeplerle yangın çıkarken sadece bu yılın ilk 6 ayında 69 tesis yandı@HaberGlobal@gokhankamm @MikropArasGrubu https://t.co/uYkQ6SByGM pic.twitter.com/HRoA7Soodu

— Plastik ve Geri Dönüşüm Fabrika Yangınları (@geridonusyangin) July 6, 2021

Yeşil Gazete’ye gelişmeleri yorumlayan Sedat Gündoğdu ise “Plastik atık yasağının kaldırılması yönündeki çalışmalar, belirleyicinin tüccarlar olduğu anlamına geliyor” dedi.

Mikroplastik Araştırma Merkezi’nin kurucusu Prof.Dr. Sedat Gündoğdu, plastik atık sektöründe 20-30 büyük firma olduğunu dile getiriyor ve bu taslak ile küçük geri dönüşümcülerin de lisanslarının kaldırılacağını belirtiyor.

Bununla beraber çöp ithalatını kontrol etmek neredeyse imkansız. Bu süreci denemeye çalışan Çin, Malezya, Endonezya gibi ülkeler ya bu süreci tümden yasakladılar ya da atıklara ciddi limitler getirdiler.

INTERPOL yani “”Uluslararası Polis Komisyonu” bile suç örgütlerinin plastik atık ticaretine sızmak için gönderimleri yasadışı olarak farklı rotalara kaydırdıklarını ve yetkilendirilmemiş atık yönetimi yöntemleri kullandıklarını da belirtiyor.

Rapora göre, plastik atıkları büyük oranda yanlış yönetilirken INTERPOL tarafından analiz edilen 257 ticaret rotasının 52’sinde sorunlarla karşılaşılıyor.

Türkiye’denin getirdiği polietilen yasağı bu devasa çöp yığınını kontrol almak için oldukça mantıklı bir adımdı. Çünkü, kontrolsüz bir şekilde ilerleyen bu sektör, son 10 yılda çöp ithalatı yüzde 7 bin 300 oranında arttı.

Türkiye'ye akan Avrupa çöp seli nasıl mı başladı?

İlk hikaye 2019 Eylül ayında patlak verdi. İzmir Kemalpaşa'da usülsüz yollarda İtalya'dan “plastik atık” kodu ile ithal edilen 500 ton çöp bir evin bahçesinde bulundu .

Bir çoğu kırmızı kategorideydi.https://t.co/hifbq6Dt0Y

— Dr. MeMo (@sevirem) May 2, 2021

Yasaklardan önce, yıllık 600 bin ton ile yani günde 213 kamyonluk atık ile Türkiye, Avrupa’dan yapılan atık ihracatının en büyük alıcısı konumundaydı.

Bu yük ise kırpıkların baraj kenarına döküldüğü, evlerin depo gibi kullanıldığı, Çukurova güneşi altında plastiklerin kaderine bırakıldığı fotoğraflara yol açıyordu.

Bakalım bu düzenleme ile ne olacak, daha kendi çöpümüzün %10’unu bile düzgün geri dönüştüremiyorken, 450 milyonluk Avrupa Birliği’nin çöpünü ne yapacağız.

The post Plastik lobisi kazandı: Türkiye Avrupa’nın plastik çöplüğü olmaya devam edecek appeared first on .

Çevreci Geek ile Bu Hafta podcastı ve bülteninin yeni sayısı hazır! Bülteni ve podcastı Aposto’da bulabilir, sadece podcast içinse Spotify ve Apple Podcast’ı ziyaret edebilirsiniz.

Temmuz ayına girdiğimiz bu hafta aslında güzel bir haber ile başladı ve 2 yıl önce kabul edilen Avrupa Birliği’nin Tek Kullanımlık Plastik yasağı haya geçti.

Bununla beraber yasanın içindeki detaylar, bize plastik lobisinin, içecek ve sigara endüstrisinin yasağı bir şekilde değildiğini gösteriyor.

Gelin detayları beraber inceleyelim.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da yayımlanan Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bülten içerisinde aynı zamanda belgesel ve müzik önerilerim de bulunuyor.

Derin Bakış’ta ise Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları’na göz atıp, son raporun küresel sonuçlarını ele alıyorum.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu ziyaret ederek Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Avrupa’nın Tek Kullanımlık Plastik Yasağı’nın Detayları – 7 Temmuz Çevreci Geek Bülteni appeared first on .

Çevreci Geek ile Bu Hafta podcastı ve bülteninin yeni sayısı hazır! Bülteni ve podcastı Aposto’da bulabilir, sadece podcast içinse Spotify ve Apple Podcast’ı ziyaret edebilirsiniz.

Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları’nı ülkeler bazında puanlayan Sürdürülebilir Kalkınma Raporu yayınlandı. Türkiye’nin 165 ülke arasında 70. sırada kendine yer bulabildiği bu rapor yalnız bazı sorunlar içeriyor.

Türkiye’nin hedeflerinin 2010 verilerine göre hesaplanması, kalkınmayı bir adım geriden getiriyor olabilir mi?

Gelin beraber inceleyelim

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da yayımlanan Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bülten içerisinde aynı zamanda belgesel ve müzik önerilerim de bulunuyor.

Derin Bakış’ta ise Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları’na göz atıp, son raporun küresel sonuçlarını ele alıyorum.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu ziyaret ederek Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Türkiye Sürdürülebilir Kalkınma’nın Neresinde? – 22 Haziran Çevreci Geek Bülteni appeared first on .

Berlin Eyalet Senatosu tarafından kabul edilen “Güneş Yasası” ile şehirdeki binaların çatılarında güneş enerjisi kurulumu yapılması zorunlu hale geldi.

Berlin Senatosu, 1 Ocak 2023 tarihinde yürürlüğe girecek uygulama ile kullanılabilir alanı 50 metrekarenin üzerinde olan yeni binaların çatılarının güneşten elektrik üretimi için kullanılması zorunlu kılıyor.

Mevcut binalarda ise eğer büyük çaplı yenilemeler yapılacaksa, projelere güneş enerjisi kurulumu dahil edilmesi gerekecek.

Güneş Yasası, kurulumları iki daireli apartmanlarda 3 kW, ikiden fazla daireli apartmanlarda 6 kW, konut dışı binalarda ise 6 kW ile sınırlıyor.

Embed from Getty Images

Basit bir hesaplama ile, 6 kW’lık güneş panelleri günde 20 kW/saat civarında elektrik ürettiğini ve bunun da 2 yatak odalı bir dairenin günlük tüketimine eşit olduğunu söyleyebiliriz.

Yapılacak yatırımların üreteceği elektriği hem alım garantisi veriliyor hem de 15.300 Euro’ya kadar destek sağlanıyor.

Berlin’in halihazırda sadece çatılarından ürettiği 100 MW’lık bir güneş enerjisi üretimi var. Şehrin 530 bin çatısındaki potansiyel ise 4,4 GW civarında, bu da tüm şehrin elektriğinin %25’ine denk geliyor.

Ciddi bir potansiyele sahip projenin güneşli gün sayısı 70 gün olan ve Gi Şehir lakaplı Berlin’de yapılması, akıllara Türkiye’yi de getirmiyor değil.

Örnek olarak 11 milyon binaya sahip İstanbul’da yılda 126 gün güneşli geçmekte. İçinde 2 milyon konut bulunan ve sert kışları ile bilinen Ankara’nın bile güneşli gün sayısı 103 gün civarında.

Buradaki potansiyeli görmemek imkansız.Türkiye’de her ne kadar binalar için yapılacak güneş enerjisi yatırımlarında lisans aranmasa da, geri alım garantisi ve devlet yardımları sistemleri karmaşık ve yeterli değil.

Türkiye yıllarca kirlettiği denizlerinde fosil yakıt arayarak durumu daha da kötüye götürme riskini artırıyor, ama potansiyeli Almanya’nın iki katı olan güneş enerjisini göz ardı ediyor.

Artık doğaya karşı hareket etmenin zamanı geçti, şimdi yüzümüzü güneşe dönme zamanı.

The post Gri Şehir Berlin, elektriğinin %25’ini çatıdaki güneş panelleri ile üretmeyi planlıyor appeared first on .

Çevreci Geek ile Bu Hafta podcastı ve bülteninin yeni sayısı hazır! Bülteni ve podcastı Aposto’da bulabilir, sadece podcast içinse Spotify ve Apple Podcast’ı ziyaret edebilirsiniz.

Dünyanın en büyük ekonomilerinden yedisini oluşturan G7 ülkeleri Pazar günü buluştu. Ülkeler, Yeşil Sanayi Devrimi adı altında, tüm dünyaya altyapı imkanı sunan bir sürdürülebilirlik projesi hazırlıyor.

Peki bu projenin, Çin’in projelerine karşı alternatif olması mı hedefleniyor

Gelin beraber inceleyelim.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da yayımlanan Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu özel bültende iklim değişikliği ve sürdürülebilir yaşam ile ilgili izlenesi bir belgeel ve dinlenesi bir müzik önerileri veriyorum.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu ziyaret ederek Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post G7 ülkelerinin iklim planları, Çin’e karşı mı? – 15 Haziran Çevreci Geek ile Bu Hafta Bülteni appeared first on .

Yapılan son bir araştırma, nehirlerden denize sürüklenen çöpün yüzde 16’sının Türkiye kaynaklı olduğunu gösteriyor. Bu pay ile Türkiye ülke başına en büyük orana sahip

Cadiz Üniversitesi tarafından yönetilen Avrupa genelindeki bir araştırma, Türkiye’nin ardından İtalya 11,3’le ikinci, İngiltere yüzde 8,4’le üçüncü ve yüzde 8,21’le İspanya dördüncü sırada gösteriyor.

Araştırma denizlerdeki kirliliğin büyük bir bölümünün plastikten ve tek kullanımlık yemek ve içecek çöpleri kaynaklı olduğuna dikkat çekiyor.

Reklam

Bulunan çöplerde ilk üç sırada plastik torba, plastik şişe, yemek kapları ile plastik çatal bıçaklar bulunuyor.

Daha sonra ise balıkçılık kaynaklı sentetik ip ve balıkçılık techizatları var. Maalesef geri dönüşüm oranı yüksek olan cam şişe ve kutu içecekler de bu çöplerde ciddi bir paya sahip.

Türkiye’nin başını çektiği bu çöplerde çöp ithalatının payı olduğunu ve hatta ilk sıradaki sorun olduğunu söylemek yanlış olmaz.

Greenpeace Akdeniz, Nisan 2021’de açıkladığı raporunda Türkiye’nin 2020 yılında da Avrupa’dan en çok plastik atık alan ülke olduğuna dikkat çekmişti.

Rapora göre geçen seneye kıyasla plastik atık ithalatında yüzde 13 artış gerçekleşti ve her gün 241 kamyon dolusu plastik atık Türkiye’ye geldi.

Buna ek olarak çöplerde, pandemi döneminde artan yemek siparişleri ve onların getirildiği plastik kapların da payı yüksek.

O yüzden deniz sağlığını konuştuğumuz şu günlerde, sorunu sadece vakumlamakla kalmayıp, kaynağında sorunları yasaklamamız gerek.

Çöp ithalatında lobi çalışmalarına rağmen probleme çözüm gelmiş gibi, şimdi bir sonraki adımımız Avrupa Birliği’nde de yakın zamanda devreye girecek tek kullanımlık plastik yasağını Türkiye’ye uygulamak olmalı.

The post Avrupa denizlerindeki çöpler, en çok Türkiye’nin nehirlerinden geliyor appeared first on .

Çevreci Geek ile Bu Hafta podcastı ve bülteninin yeni sayısı hazır! Bülteni ve podcastı Aposto’da bulabilir, sadece podcast içinse Spotify ve Apple Podcast’ı ziyaret edebilirsiniz.

Marmara Denizi’ni Kasım ayından beridir etkisi altına alan müsilaja karşı sonunda bir eylem planı hazırlandı.Ama uzmanlar daha önceki eylem planları gibi, bu planların uygulanması konusunda endişeli.

Gelin bu endişeleri beraber inceleyelim

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da yayımlanan Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu hafta Derin Bakış’ta Gezegensel Sınırlar konseptini ele alıyoruz.

9 başlıkta “yaşanabilir bir dünyanın” sınırlarını belirleyen bu teori bu hafta Netflix’de Gezegenimizin Kritik Eşikleri belgeselinin konusu oldu.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu ziyaret ederek Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Müsilaja Karşı Eylem Planı Hazırlandı, Peki Uygulanır mı? – 8 Haziran Çevreci Geek ile Bu Hafta Podcastı appeared first on .

Marmara’yı Kasım ayından beri etkisi altına alan deniz salyası, son günlerde Karadeniz’e ve Ege’ye doğru yöneldi.

Deniz salyası ilk olarak Ordu’nun Fatsa ilçesinde bulunan Yalıköy Limanı‘nda görüldü. Deniz salyası, balıkçıların ihbarı ile belediye ekipleri tarafından deniz yüzeyindeki kirliliği temizlendi, ama deniz altındaki risk devam ediyor.

Bunun sebebi ise de aynı Marmara gibi Karadeniz’in de kapalı bir deniz olması. Fatsa Deniz Bilimleri Fakültesi Balıkçılık Teknolojisi Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Aydın, Karadeniz’e akan evsel ve tarımsal atıkların yanı sıra sanayi, kanalizasyon gibi atıkların denizi kirlettiğini belirtiyor.

Deniz salyası (müsilaj) Karadeniz'de de gözlemlendi. Fotoğraflar Ordu, Fatsa'dan ! pic.twitter.com/uFTdGeqKXr

— Hava Forum (@HavaForum) June 7, 2021

Aydın, özellikle azot ve fosfat kirliliği devam ederse, belki Marmara kadar yakın bir zamanda değil yarın öbür gün, Marmara’ya benzer bir felaketin Karadeniz’i beklediğini belirtti.

Marmara ve Karadeniz’den sonra ise deniz salyası Ege Denizi’ne doğru ilerken görüldü.

Uzmanların, 15 metre kalınlığında bir kütle olarak Ege’ye hareket ettiğini açıkladığı müsilaj tabakası gökyüzünden görüntülendi. Denizin dibinde ve içindeki canlıları yok edeceği ifade edilen salyanın İzmir Körfezi‘ne ulaşma ihtimali bulunuyor.

Maalesef bu haberleri, iklim değişikliği ve küresel ısınma devam ettikçe, tarımda gübre ve pestisit kullanımı kontrolsüz şekilde yapıldıkça ve arıtmamız istenilen seviyeye gelmedikçe duymaya devam edeceğiz.

Sorunun ne olduğunu yıllardır biliyoruz aslında, artık harekete geçmenin zamanı geldi de geçiyor.

The post Deniz Salyası Ege ve Karadeniz’e doğru ilerliyor appeared first on .

Geçtiğimiz hafta arka arkaya gelen kararlar ile büyük fosil yakıt şirketleri ciddi değişimlere gireceklerini farketmiş durumda.

Davalardan, aktivist yatırımcılara ve hükümet kararlarına kadar farklı kaynaklardan gelen bu kararları gelin beraber inceleyelim.

Reklamlar

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da yayımlanan Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu hafta Derin Bakış’ta “Yatırımını Geri Çek” hareketini ele alıyor, fosil yakıt şirketlerine yapılan yatırımların geleceğini inceliyorum.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Büyük Fosil Yakıt Şirketleri Bu Hafta Büyük Kayıpta – 1 Haziran Çevreci Geek ile Bu Hafta Podcastı appeared first on .

Burdur’da ‘Türkiye’nin Maldivleri’ olarak görülen Salda Gölü’nde devam eden Millet Bahçesi projesi, eşsiz beyaz renkteki kumların rengini değiştirdi.

ANKA haber ajansının görüntüleri, göl çevresinde Millet Bahçesi için yapılan bungalov prefabrik evler etrafındaki alanda bulunan kumların renginin beyazdan, griye değiştirdiğini görüntüledi.

Bununla beraber park alanı dışında bulunan ve insan eli değmeyen alanlar rengini korumuş.

View this post on Instagram

A post shared by Çevreci Geek (@cevrecigeek)

Uzmanlar bölgenin halkın yararı için açılması gerektiğini ama bunun daha çok gözlem alanı veya ciddi anlamda kısıtlanmış bir ziyaret alanı olarak yapılmasını tavsiye etmekte.

Gölün hemen etrafına kurulan prefabrik bunglovlar ise bu endemik ve nazik dengeyi ciddi anlamda bozmakta. Ayakkabıyla bile girilmemesi tavsiye edilen alana inşaat araçları girmiş durumda.

Maalesef, çevre koruma bilincini bu alanları rant ve kâr kazanılması gereken yerler olarak gördükçe, Türkiye’nin kendine özgü alanlarını birer birer kaybetmeye devam edeceğiz.

The post Millet Bahçesi kurulacak Salda’nın efsane beyaz kumları artık gri appeared first on .

Dev petrol şirketleri bu Çarşamba günü ardarda gelen kararla ile tarihi değişiklikler yapmak zorunda kaldı.

Chevron ve Exxon aktivist yatırımcıların kararı ile, Shell ise yasal olarak karbon ayak izlerini yakın gelecekte küçültme yolunda.

Shell

Her şey Çarşamba sabahı Hollanda’dan gelen bir haber ile başladı. Hollanda’dan bir mahkeme, İngiliz-Hollanda şirketi Royal Dutch Shell’i “tehlikeli iklim değişikliğine” sebebiyet vermekle suçlu buldu.

Mahkeme, 2030 yılına kadar şirketin, dağıtıcılarının ve müşterilerinin karbondioksit salımını 2019 seviyesine göre %45 oranında azaltmasına karar kıldı.

Friends of The Earth Hollanda ve 17 bin vatandaşın açtığı bu davada, küresel karbondioksit salımının %3’ünden sorumlu bu şirketin verdiği zararların durdurulması talep edilmişti.

Shell geçtiğimiz ay 2030 yılına kadar ürünlerinin karbon “yoğunluğunu” %20 azaltacağını ve 2050 yılında net sıfır emisyona ulaşacağını taahhüt etmişti.

Ama mahkeme, Shell’in bu girişimlerini yeterli bulmadı ve şirketin gerçek karbon ayak izini küçültmek yerine sosyal girişimlere odaklandığını belirtti.

Shell mahkemenin bu kararını “üzücü” bulduğunu belirtti ve temyize gideceklerini belirtti.

Ama Hollanda mahkemesinin verdiği bu karar ve direkt olmasa da Fransa ve Almanya’da hükümetlerin hedefleri Shell’in karbondioksit salımını azaltması gerçeğini değiştirmiyor.

Exxon Mobil

Shell kararından saatler sonra ise Exxon Mobil kendi hissedarlarına karşı bir savaş kaybetti.

Engine No 1 isimli uzun dönemli kazanç hedefli ve aktivist yatırımcı grubu, aralarında dünyanın en büyük yatırımcı şirketi BlackRock’ın da bulunduğu ve toplamda çoğunluğa ulaşan diğer hissedarlar ile Exxon’da karar alma yetisine sahip oldu.

Bu yatırımcı grubu, Exxon’un iklim değişikliğine sebebiyet veren yatırımları ile uzun dönemli yatırımları tehlikeye attığını belirtiyordu.

Artık karar verme yetisine sahip Engine No:1 Exxon’da düşük karbonlu gelecek için yeni bir yol çizeceğini belirtiyor.

Şirketin bir önceki CEO’su Rex Tillerson’un Donald Trump hükümetinde Dışişleri Bakanı olduğunu düşündüğümüzde, bu yeni bir yol taahhütü oldukça hayırlı duruyor.

Chevron

Chevron’un yıllık toplantısı da benzer bir değişime sahne oldu. Toplantıda %61 çoğunluk ile geçen bir öneri ile, şirketin petrol, doğalgaz ve diğer sattıkları ürünlerdeki seragazı salımını azaltması kararlaştırıldı.

Hollandalı aktivist ve çevreci yatırımcı grup Follow This’in önerisini masaya yatıran uluslararası şirket, kendilerini de şaşırtarak bir yatırımcı ayaklanması ile karşı karşıya kaldı.

Şirketin bundan sonra alacağı kararlar ile hem yenilenebilir enerjiye yönelik yatırım yapması hem de geçmiş ürünlerinin karbon ayakizini düşürmesi bekleniyor.

Açık konuşalım gerçekten hepimizi şaşırtan bir Çarşamba oldu, Özellikle aktivist yatırımcıların bu şekilde güçlenmesi gelecek için de oldukça iyi bir haber.

Dünyanın en büyük fosil yakıt şirketlerinden üçünün birden böyle bir değişiklik kararı alması ve karar alması sağlanması çevreciler için büyük bir başarı.

Ama şimdiden diyelim, bu daha başlangıç, mücadeleye devam!

The post Kaybedilen Davalar, Aktivist Hissedarlar: Shell, Exxon ve Chevron Karbon Ayak İzini Küçültme Yolunda appeared first on .

Türkiye geçtiğimiz haftaya İngiltere’nin plastik atıklarının %40’ının ülkesine geldiğini duyarak başladı. Bu gündem ise daha sonra polietilen plastik polimerlere getirilen yasaklar ile devam etti.

Peki bu yasaklar yeterli olacak mı? Türkiye’de plastik ürünler daha mı pahalanacak? Tek kullanımlık plastiklerin geleceği ne? Gelin bu sorulara cevaplar arayalım.

Reklam

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da yayımlanan Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu hafta Derin Bakış’ta Uluslararası Enerji Ajansı’ın net sıfır raporunu inceliyoruz.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Yasaklardan sonra Türkiye’de Plastiğin Geleceği – 25 Mayıs Çevreci Geek ile Bu Hafta Podcastı appeared first on .

Uluslararası Enerji Ajansı, yenilenebilir enerjinin ihtiyacı olacağı materyallerin 20 yıl içerisinde sürdürülebilir olmayacağını açıkladı.

Peki çözüm ne? Daha fazla madencilik mi, geri dönüşüm mü yoksa büyümeme mi?

Gelin beraber inceleyelim.

Reklam

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da yayımlanan Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu hafta Derin Bakış’da Endemik Alan konseptini beraber inceliyoruz.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post IEA: Sürdürülebilir Büyüme Kaynak Sıkıntısı Çekebilir appeared first on .

Paris İklim Anlaşması’nın beşinci yılına ve yenilenme sürecine girmeden önce, ülkelerin açıklamalarına göre 2 derecelik küresel ısınma sınırından hala oldukça uzağız.

ABD’de düzenlenen İklim için Liderler Zirvesi’nde yeni açıklanan ve bir kez daha yenilenen hedefler üzerinden Climate Action Tracker – CAT (İklim Eylemi Takibi) yeni bir rapor hazırladı.

Bu rapora göre, yeni hedefler ile küresel ısınma 2,4 derece civarında olacak. Bu ısınma Paris İkim Anlaşması hedefinden uzak olsa da, geçtiğimiz yıla göre 0,2 derece daha yakın.

Climate Action Tracker ülkelerin güncellenen taahhütlerine göre küresel ısınmanın 2,4 derecenin altında kalabileceğini hesapladı. İyimser tahmin ise kötünün iyisi kabul edilen 2 derece. Hala umut var ama Paris Anlaşması’nın ilk hedefi 1,5 dereceden de uzağız. pic.twitter.com/mYjMRnmcY3

— Ekosfer (@ekosferorg) May 10, 2021

CAT’e göre iyimser politikalara göre yani ülkelerin net sıfır karbon hedeflerini ve iklim politikalarını tam uygulayacağını düşünürsek, 2100’e kadar küresel ısınmayı 2 dereceye indirebiliyoruz.

Ülkelerin artık daha yakın tarihlere sera gazı azaltım hedefleri vermeleri pozitif karşılansa da, aslında ilk küresel ısınma limitimiz olan 1,5 dereceye hızla yaklaşıyoruz.

Gezegenimiz şu an sanayileşme öncesine göre 1,2 derece daha sıcak. Yani ilk limitimizi aşmaya 0,3 derece kaldı.

Buna ek olarak biliminsanları gezegenimizin bazı “geri dönülmez noktalarına” giderek yaklaştığımız konusunda da uyarıyor.

Belirli doğal süreçlerin geri döndürülemez hale geldiği eşik sıcaklıklar, metan salımına ve aşırı ısınma etkileri yaratmaya neden olacak permafrostun erimesi gibi “dönülmez nokta” gibi gerçekler 2100’den önce gerçekleşebilir ve biliminsanları sonrasında her şeyin değişeceğini belirtmekte.

O yüzden ivedilikle politikalara uyum ve geliştirme tamamlanmaz ve biz aheste bir şekilde ilerlersek gezegenimizin sınırlarını zorlayacak bir dönem bizi bekliyor.

Ve bu belirsizliklerin ve kaosun kol gezdiği bir bölge…

The post İvedilikle Değil Aheste İlerliyoruz: Yeni Politikalar Küresel Isınmayı Ancak 0,2 Derece Azaltabiliyor appeared first on .

Astımlı çocuk olarak adlandırılan Marmara Denizi son bir kaç gündür deniz salyası (müsilaj) ile mücadele etmekte.

Deniz ve hava sıcaklığının artması ile artan bakterilen oluşturduğu yapışkan ve sümüksü bir yapı olan deniz salyası, İstanbul, Yalova, İzmit Körfezi, Çanakkale, Balıkesir kıyılarından sonra Mudanya kıyılarına da vurdu.

Süreç her ne kadar ekolojik olsa da sebepleri yine insan kaynaklı. DOĞADER, nüfusun oldukça yoğun olduğu bu bölgelerde, denizin bir atık deşarj alanı olarak kullanıldığını belirtiyor.

Türkiye nüfusunun üçte birine ev sahipliği yapan Marmara Bölgesi hem evsel hem de sanayi atıklarıyla mücadele etmekte. Düzgün arıtılmayan bu atıklar zaten sıkıntılı bir yapısı bulunan Marmara Denizi’ni daha çok strese sokuyor.

Marmara’nın bu sıkıntılı yapısını inceleyen Prof. Cemal Saydam, Marmara Denizi’nin “doğuştan” oksijen sorunu çektiğini belirtirken, Marmara’yı astımlı bir çocuğa benzettiğini belirtiyor.

Kendi organik yükü ile başedemeyen, şu anki nüfus yoğunluğu ile içinde deniz salyası beliren Marmara Denizi’ne Kanal İstanbul gibi bir proje yapmak yerine daha da rahatlatmak lazım.

DOĞADER, sorun çözüm için bir an önce bölgedeki aşırı sanayileşme ve kentleşmeye uygun arıtma tesislerinin kurulması ve Marmara Denizi’ni kirletecek her türlü atığın sadece biyolojik değil kimyasal arıtmaya da tabi tutulması gerektiğini belirtiyor.

Bununla beraber şu anda ve ileriki kısa dönemde deniz salyası oluşumuna kesin bir çözüm yok.

Uzmanlar, Marmara’yı ancak uzun dönemde kirlilik kaynaklarını azaltarak ve üstüne Kanal İstanbul gibi yük bindirmekten kaçınarak kurtulabileceğimizi belirtiyor.

The post Daha Kanal İstanbul yapılmadan: Marmara Denizi deniz salyası ile mücadele ediyor appeared first on .

Çevreci Geek Bülteni ve Podcastı’nın yeni bölümü yayında. Bülteni Aposto’da, podcastı ise bültenin içinde ya da Spotify ve Apple Podcast’da bulabilirsiniz

Tam kapanmadan herkese merhabalar. Stadda 5 bin kişinin toplanabildiği ama bakkaldan çakmak alamadığımız bu kapanma döneminde, iş makinaları da protestolara rağmen maden şirketleri için çalışmaya devam ediyor.

Bu Çevreci Geek bülteninde, İkizdere, İkizköy ve Kirazlıyayla’da vatandaşların tepki gösterdiği ve yasal süreci sıkıntılı projeleri beraber inceliyoruz.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da yayımlanan Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu hafta Derin Bakış’da Endemik Alan konseptini beraber inceliyoruz.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Tam Kapanmayı Fırsat Bilenler Doğaya Saldırıyor – 4 Mayıs Çevreci Geek Podcastı appeared first on .

Dereler, göller ve bataklıklar ABD’de bir ilçenin kararından sonra, bulundukları eyalete üzerlerindeki inşaatı durdurmaları için dava açtı.

Kulağa oldukça garip gelse de, ABD’nin Kaliforniya’da bulunan Orange idari bölgesi (ilçesi) su kaynaklarına haklar tanımaya karar verdi.

Bu karar ile, “su yollarının” var olma, akma, kirlilikten korunma ve sağlıklı bir ekosisteme sahip olma hakları olduğuna karar verildi. Karar aynı zamanda kendileri adına vatandaşların dava açma hakkını da tanıyor.

Aslında böyle bir karar ilk değil, daha önce de Ekvador, Uganda’a benzer kararlar alınmış, Hindistan ve Bangladeş’de doğa adına davalar açılmıştı.

ABD’de ilk olan bu davada ise Wilde Cypress ve Boggy Dereleri, Crosby Island Bataklığı, Hart ve Mary Jane gölleri haklarını arıyor.

Üzerilerine bir inşaat şirketi tarafından yapılacak projede 46 hektarlık (~60 futbol sahası) alanın yok olacağını ve kirleneceklerini belirten doğal alanlar, haklarını ararken aynı zamanda insanların da su kullanım hakkını engelleyeceğini belirtiyor.

Doğal alanlar için davayı açan, Chuck O’Neal banliyo gelişimi yüzünden bu alanların yeterince zarar gördüğünü artık seslerini kazandıklarını ve bunu duyurucaklarını belirtti.

Eyalet kurulduğundan beridir benzer gelişmeler için 3,5 milyon hektardan daha fazla alanın yok olduğu belirtiliyor. Yasal uzmanlar davanın her iki yöne de gidebileceğini belirtiyor.

Ekvador’daki yasal süreçte, Vilcabamba Nehri üzerine yapılacak proje iptal edilmiş, Hindistan’da ise Ganj ve Yamuna nehirlerine yasal haklar tanınmıştı.

Türkiye’de de İkizdere ve İkizköy’de tam kapanma fırsat bilinerek doğal alanlar yok edilmekte.

View this post on Instagram

A post shared by Çevreci Geek (@cevrecigeek)

İkizdereli kesilmiş ağaç dallarını sırtına yüklemiş bir kadının sözleri ise bize bu kararların önemli olduğunu bir kez daha hatırlatıyor:

“Bunun yaprağı, bunun gözyaşı kaşığınıza değecek.”

Bizde bir gün benzer kararların alınması dileği ile…

The post Dereler ve göller haklarını kazandı, Florida’ya dava açtı appeared first on .

Geçtiğimiz hafta gözler ABD’de düzenlenen İklim için Liderler Zirvesi’ndeydi.

Yapılan açıklamalar ise iklim aktivistlerinin umudunu kırdı, zira ülkeler rakam oyunları ile hedeflerini büyük gösterme peşindeler. Gelin zirvenin detaylarını beraber inceleyelim.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da yayımlanan Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu hafta Derin Bakış’da Emisyon Açığı konseptini beraber inceliyoruz.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post İklim Zirvesi’nde Rakam Oyunları Umut Kırdı – 27 Nisan Çevreci Geek ile Bu Hafta Podcastı appeared first on .

Greenpeace Türkiye’nin 2020 yılında da Avrupa’dan en çok plastik atık alan ülkesi olduğunu açıkladı. Geçtiğimiz yıl her gün ortalama 241 kamyon dolusu plastik Türkiye’ye giriş yaptı.

Türkiye’nin plastik atık ithalatı geçtiğimiz yıla göre yüzde 13 artış gerçekleştirdi. Son 16 yılda ise Avrupa’dan Türkiye’ye gelen plastik atıklar 196 kat arttı.

Peki bu plastikler ne oluyor diye sorarsanız, maalesef ciddi bir kısmı Adana’da doğaya atılıyor. Çukurova Üniversitesi’nde görevli Doç. Dr. Sedat Gündoğdu özellikle bu konuda takip edilmesi gereken önemli kişilerden biri.

Geçen hafta Ömer Çelik tarafından yapılan açıklama ve uyarı bile fayda etmedi. Çöpler dökülmeye ve sessiz sedasız kaldırılmaya devam ediliyor Adana'da! Lokasyon yine Küçükçıldırım köyü. Yerli yabancı çöp karışık.

"Sektöre mal etmeyelim lütfen"ciler de burada mı? pic.twitter.com/xVxDaBNxQM

— Sedat Gundogdu (@gundogdu_sedat0) April 26, 2021

Mikroplastik konusunda önemli çalışmalara imza atan Gündoğdu, hem bu atıkları takip etmekte hem de bazı geri dönüşüm tesislerinin işlediği suçları belgelemekte.

Türkiye, Avrupa plastik atık ihracatının yüzde 28’ini karşıladı. Son 5 yılda ülkemize en fazla atık gönderen ülkeler ise şöyle:

1. İngiltere (209,642 ton)
2. Belçika (137,071)
3. Almanya (136.083)
4. Hollanda (49.496)
5. Slovenya (24.884)

The post Her gün 241 kamyon dolusu plastik: Türkiye çöp ithalatında yine Avrupa birincisi appeared first on .

Çevreci Geek Bülteni’nde bu hafta ABD’de düzenlenecek İklim için Liderler Zirvesi’ni ele alıyoruz. Türkiye’nin de diğer 40 ülke ile beraber katılacağı bu zirve de COP26 öncesi önemli kararlar alınacak.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu hafta Derin Bakış’da ÇED raporunu ve itiraz süreçlerini beraber inceliyoruz.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Gezegenin Gözü 22 Nisan’da İklim için Liderler Zirvesi’nde – Çevreci Geek ile Bu Hafta 22 Nisan Podcastı appeared first on .

Antarktika’da 2017 yılında kopan ve ayrıldığında yaklaşık 6.000 km2’lik bir alanı kaplayan A68 adlı buzul artık yok.

A68, Antarktika Yarımadası’nın kenarındaki Larson C Buz Sahanlığı’ndan doğdu ve bir yıl boyunca neredeyse hiç hareket etmedi.

Ancak daha sonra kuvvetli akıntılar ve rüzgarlar sebebiyle kuzeye doğru sürüklenmeye başladı.

Öte yandan, geçtiğimiz yıl İngiltere Savunma Bakanlığına ait bir nakliye uçağının çektiği görüntülerde, dünyanın en büyük buz dağının son 3 yılda 1800 kilometrekare eridiği görülmüştü.

Buz dağındaki çok sayıda çatlağı ve su altında uzanan tüneller, normalde daha uzun bir süre daah tek parça kalması beklenen buzulun sonu oldu.

Giderek artan okyanus suyu sıcaklıkları, daha ılık rüzgarlar ile de birleşince, İstanbul’dan daha büyük bu buz kütlesi 5 yıl içinde eridi.

Biliminsanları buzulların erime hızı konusunda ortada bu kadar çok değişken varken maalesef kesin bir şey söyleyemiyor ama şuna eminiz ki A68 gibi bir devin 5 yılda erimesi iyi bir haber değil.

The post İstanbul’dan Daha Büyüktü: Dünyanın En Büyük Buzdağı A68, 5 Yıl İçinde Eridi appeared first on .

Uzun bir zamandan sonra bir araya geleceğimiz etkinlikleri Koan Akademi ile başlatıyoruz .

Yaratıcı bir öğrenme alanı olan Koan akademi’de 14-16 Mayıs’ta düzenlenecek bu 3 günlük kampta Türetim konseptini ele alacağız.

Türetim konsepti diyince tabii ki aramızda Good4Trust’tan Uygar Özesmi, Joon Crafts’dan Duygu Vatan, Soilcatcher’dan Çağlar Ferhanoğlu, 9koy’den Yasemin Uluçınar, Sürdürülebilirlik Adımları Derneği’nden Emrah Kurum, müzisyen ve psikolojik danışman Taylan Aktuğ ve ben Görkem Gömeç nam-ı diğer Çevreci Geek olacak .

Aktif vatandaşlık üzerinden türetimi tanımlayacağımız etkinlikte yeni üretim tekniklerini, iklim krizi ve sürdürülebilirlik başlıklarını inceliyoruz.

Kampta aynı zamanda doğa yürüyüşleri, yer altı şehri keşifleri, bez çanta yapımı ve hatta ritim ve müzik çalışmaları da olacak.

3 günlük sürecek kamp için isterseniz Koan Akademi’nin 2 kişilik odalarında ya da kendi çadırınızda kalma seçeneği de olacak, yemekler ve atıştırmalıklar da akademiden.

Ücretli olacak bu etkinlik için daha fazla bilgiye buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz.

Görüşmek üzere

The post 14-16 Mayıs’ta Türetim Kampı için Koan Akademi’de buluşuyoruz appeared first on .

Doğu Akdeniz bölgesindeki plastik kirliliğine dikkat çekmek için Plastiksiz Doğu Akdeniz Platformu adı altında bir araya gelen 15 kurum ve kuruluş ortak bir bildiri yayımladı.

STK ve yerel belediyelerden oluşan birlik basın açıklamasında bölgenin ekolojik önemine dikkat çektinden sonra, Doğu Akdeniz bölgesinin Akdeniz’in plastikle en fazla kirletilmiş bölgelerinden biri olduğunu açıkladı.

PLASTİKSİZ DOĞU AKDENİZ PLATFORMU’NDAN Basına ve Kamuoyuna #plastiksizdoguakdeniz pic.twitter.com/McaT4HWMNy

— Plastiksiz Doğu Akdeniz Platformu (@PlastiksizDAP) April 15, 2021

Platform, sahillere vatandaşların bıraktığı atıkların, özellikle geri dönüşüm tesislerinden ve diğer endüstriyel faaliyetlerden kaynaklanan mikroplastiklerin ve atık yönetim alt yapısındaki eksikliklerin bu kirliliklerin ana kaynaklarından olduğunu belirtti.

Akdeniz’e kıyısı bulunan diğer ülkelerden gelen plastikler ile birlikte WWF’in tahminlerine göre kilometre başına her gün 31 kg’lık plastik çöp sahile vurmakta, Grenpeace Akdeniz’e göre ise her iki balığın birinin midesinde plastik bulunmakta.

Platform bu kirliliğin önüne geçmek için tüm kurum ve kuruluşları, vatandaşları ve sivil toplum örgütlerini plastik üretim ve tüketimini azaltmak, ayrıca atık yönetim alt yapısını geliştirmek için sorumluluk almaya çağırıyor.

Plastiksiz Doğu Akdeniz Platformu’nu oluşturan kurumlar ve tam basın açıklaması şöyle:

PLASTİKSİZ DOĞU AKDENİZ PLATFORMU’NDAN

Basına ve Kamuoyuna

Doğu Akdeniz kıyılarında Samandağ’dan Anamur’a kadar uzanan sahil şeridi, eşsiz güzellikleri barındıran önemli bir biyoçeşitlilik merkezidir. Türkiye’nin 14 Ramsar sulak alanından üçü Göksu Deltası, Yumurtalık Lagünü Milli Parkı ve Akyatan Lagünü Doğu Akdeniz’de bulunmaktadır. Dünyanın başka hiçbir yerinde olmayan bitki türlerini barındıran sahiller, aynı zamanda deniz kaplumbağalarının da çok önemli yuvalama alanlarıdır. Bölgenin deniz ile bağlantılı sulak alanlarında, ülkemizde kışlayan kuşların en yoğun nüfusları sayılmakta, göç eden ve kuluçkaya yatan önemli sayıda kuş türü de yine bu lagünleri kullanmaktadır.

Ekolojik açıdan oldukça önemli ve eşsiz olan bu kıyılar maalesef Akdeniz’in plastikle en fazla kirletilmiş bölgelerinden biridir. Bölgedeki yoğun tarımsal faaliyetler, sahillere vatandaşların bıraktığı atıklar, özellikle geri dönüşüm tesislerinden ve diğer endüstriyel faaliyetlerden kaynaklanan mikroplastikler ve atık yönetim alt yapısındaki eksiklikler bu kirliliklerin ana kaynaklarındandır. Bunun yanında özellikle Adana’da çoğunlukla nehir ve kanal kenarlarına yasadışı bir şekilde boşaltılan plastik çöpler (ithal/yerli) de Akdeniz’e kadar ulaşmaktadır.

Doğu Akdeniz kıyılarımızdaki kirlilik sadece kendi çöplerimizle de sınırlı değildir. Akıntılar yoluyla diğer ülkelerin (Tunus, Mısır, Lübnan, Suriye vb.) denize boşalttıkları plastikler ve balıkçılık dâhil gemicilik faaliyetleri nedeniyle de önemli miktarda plastik çöp ciddi bir kirliliğe neden olmaktadır. Yapılan çalışmalar, Samandağ’dan Anamur’a kadar olan kumul sahillerin, metrekarede 1000-1200 adet mikroplastik miktarı ile Akdeniz’deki en yüksek kirliliğe maruz kalan bölgeler olduğunu göstermektedir. Bunun yanında Dünya Doğal Hayatı Koruma Vakfı (WWF) tarafından yapılan tahminlerde de günlük olarak 31 kg’a yakın plastiğin bir kilometrelik sahil çizgisine vurduğunu ortaya koymaktadır. Greenpeace Akdeniz’in raporuna göre Akdeniz’in de yer aldığı bölgelerde incelenen iki balıktan birisinin midesinde de mikroplastik var!

Akdeniz’in eşsiz kıyılarının plastik çöplerden kurtarılması elzemdir. Bu bağlamda biz aşağıda isimleri bulunan kurumlar, ilgili tüm kurum ve kuruluşları, vatandaşları ve sivil toplum örgütlerini plastik üretim ve tüketimini azaltmak, ayrıca atık yönetim alt yapısını geliştirmek için sorumluluk almaya çağırıyoruz.

PLASTİKSİZ DOĞU AKDENİZ PLATFORMU ÜYELERİ

• Karataş Belediyesi
• Çukurova Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi
• Adana Karataş ve Yumurtalık İlçeleri Turizmi Geliştirme Altyapı ve Hizmet Birliği
• Seyhan Belediyesi
• Arsuz Belediyesi
• Samandağ Belediyesi
• Mersin Büyükşehir Belediyesi
• Doğu Akdeniz Belediyeler Birliği
• TMMOB Çevre Mühendisleri Odası Mersin Şubesi
• Çukurova Belediyeler Birliği
• WWF-Türkiye ( Doğal Hayatı Koruma Vakfı )
• Doğa Araştırmaları Derneği
• Türkiye Çevre Eğitim Vakfı (TÜRÇEV)
• Mikroplastik Araştırma Grubu
• Greenpeace Akdeniz

The post 15 kurum bir araya geldi, Plastiksiz Doğu Akdeniz Platformu kuruldu appeared first on .

Çevreci Geek ile Bu Hafta konumuz, Küresel İklim Değişikliği Araştırma Komisyonu’nun tutanakları üzerinden Türkiye’nin iklim politikalarının gelişimi.

Tutanaklarda ele alınan konular özellikle finansal konular üzerinden Türkiye’nin nasıl bir yöne gideceğini gösteriyor.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu hafta Derin Bakış’da ÇED raporunu ve itiraz süreçlerini beraber inceliyoruz.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Türkiye Paris Anlaşmasını Onaylama Yolunda – 13 Nisan Çevreci Geek ile Bu Hafta Podcastı appeared first on .

Fransız Parlamentosu’nda yapılan bir oylama ile karbon emisyonlarının düşürülmesi amacıyla trenle iki buçuk saatten az bir sürede kat edilebilecek mesafedeki iç hat uçuşlarının kaldırılması teklifi kabul edildi.

Yasağın arkasında Fransa’da karbon emisyonlarını 2030’da 1990 yılı seviyelerine göre yüzde 40 azaltma hedefi var.

Fransa Sanayi Bakanı Agnes Pannier-Runacher, havacılık sektöründen gelen ve ‘bazı iç hat uçuşlarının yasaklamanın sırası olmadığı’ yönündeki eleştirileri reddetti.

Bununla beraber oylama, Paris’in, ulusal havayolu şirketi Air France’ın 4 milyar euroluk kaynak sağlanarak yeniden sermayelendirilmesine katkıda bulunacağını açıklamasından birkaç gün sonra geldi.

Pannier-Runacher bu yöndeki eleştirilere kurtarma paketi ile iklim tasarısı arasında herhangi bir çelişki olmadığını dile getirerek reddetti.

Açıkçası kafanı biraz karıştı ise herkes aynı şekilde hissediyor merak etmeyin.

Analistler, hava trafiğinin 2024’ten önce, salgın öncesi seviyelere dönmeyebileceği tahmininde bulunuyor. %15’i Fransa devletinin elinde bulunan Air France’a yardım aslında burada çalışanlar adına yapılmış gözüküyor.

Yine de Paris İklim Anlaşması ve Avrupa’nın Yeşil Mutabakat süreci ile başlayacan süreçte böyle kafa karıştırıcı durumlar olmaya devam edecek gibi.

Çünkü, daha yeşil bir dünya yaratmaya çalışırken, adil bir dünyayı da korumak istiyorsak; geçiş sürecinde olan kurumlara devlet yardımları oldukça önemli.

Ama bu yardımların doğru bir şekilde kullanılması için de ciddi bir denetleme süreci de zorunlu.

Ne diyelim, heyecanlı bir gelecek bizi bekliyor.

The post Fransa’dan radikal bir karar: Trenle 2,5 saat mesafedeki yerlere uçakla yolculuk yasaklanıyor appeared first on .

TBMM Küresel İklim Değişikliği Araştırma Komisyonu’nda sunum yapan Çevre ve Şehircilik Bakan Yardımcısı Mehmet Emin Birpınar, “bu saatten sonra dünyadaki bütün bankalar, özellikle iklim dostu olmayan projelere destek vermeyeceklerini, hatta işte, sınırda karbon ticareti meselesinde, ülkenin ihracatının sıkıntıya gireceğini” kabul etti.

Bakan Yardımcısı Birpınar her ne kadar bunları “ekonomiyi bozacak” şeyler olarak görse de, açıkçası kendisinin bu açıklaması iklim aktivistlerinin yüzünü biraz da olsa güldürecek bir haber.

Zira küresel ekonomide iklim dostu olmayan projelere destek bulmanın zorlaştığını devletler seviyesinde duymak, yıllardır süren baskıların işe yaradığını gösteriyor.

Aslında bu durum ekonomiyi bozmak yerine Türkiye’nin topraklarında bolca bulunan güneş ve rüzgar gibi enerjilere yatırımı arttıracaktır.

Bu da dışarıya %80’ler oranında bağımlı olduğumuz fosil yakıtlardan uzaklaşmak için büyük bir şans.

Birpınar, Türkiye’nin bu durumu analiz ettiğini ama bundan sonra bu bu sistemin içerisinde olmazsak, karar mekanizmalarının çoğundan yararlanamayacağını da belirtti.

Birpınar hatta Türkiye’nin Paris Anlaşmasına girmemesi durumda ekonomimizin daha büyük zarar görebilme riski olduğunun da altını çizdi.

Türkiye’nin bir şekilde karbon nötr hedefi koyması gerektiğini belirten Birpınar, açıklamasında bu hedefi tutturmak konusunda çok da güven verecek açıklamalar yapmadı.

Birpınar’ın tam açıklamasını BBC Türkçe’de okuyabilirsiniz. Ben de Salı günü Aposto bülteninde Türkiye’nin Değişen İklim Politikası başlığı ile konuyu ele alacağım.

Aposto için hazırladığım Çevreci Geek bültenine buraya tıklayarak üye olabilirsiniz.

The post Devlet de kabul etti: Bankalar artık iklim dostu olmayan projelere destek vermiyor appeared first on .

Bolivya’da bulunan Uru Uru gölünde artık sudan çok plastik bulunuyor. Plastik şişeler, kaplar, oyuncaklar ve lastikler ile dolu bu distopik resmin arkasında ise insan ve iklim krizi var.

Dağlık bir alanda bulunan bu göl ve çevresinde 2016 yılında yaşanan ciddi bir kuraklık sonrasında su seviyeleri kritik seviyelere iniyor.

Buna ek olarak, göle ulaşan nehirler ise tonlarca plastiği bu yeni kurak alana taşımaya devam ediyor.

Şimdi gölü kurtarmak isteyen yerel aktivistler bu kaosu düzenlemeye çalışsa da bir aktivist artık üzerinde durduğu şeyin artık “plastikten bir göl” olduğunu söylüyor.

Yerel aktivistlerin çabasını gören bir Fransız sosyal medya influencer’ı ise geçtiğimiz Çarşamba düzenlenen etkinliğe yardımcı olan onlarca bireyden sadece biri.

Influencer Alex Dessard, yıllardır buraya plastik çöp dolmasının utanç verici olduğunu ama şimdi geleceğe odaklanıp bunun bir daha gerçekleşmemesini sağlamamız gerektiğini belirtiyor.

Bolivya’nın diğer gölleri de çok farklı bir durumda değil. En ünlü göllerinden biri olan Titicaca da kirlilik ve kuruma tehlikesi altında.

Bu göller ve çevresindeki alan, farklı ve endemik kuş türlerine ev sahipliği yapmakta.

The post Uru Uru: Bolivya’nın su değil plastik dolu gölü appeared first on .

Çevreci Geek bülteninde bu hafta inatla devam eden Kanal İstanbul gündemini takip ediyoruz. Son gelişmelerle beraber oldu bittiye getirilmeye çalışılsa da sürece itiraz devam ediyor ve İBB ile TMMOB hazır itiraz dilekçelerini paylaştı.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu hafta Derin Bakış’da ÇED raporunu ve itiraz süreçlerini beraber inceliyoruz.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Kanal İstanbul’un İnatla Kime Karşı Yapıldığı Belli Oldu – 6 Nisan Çevreci Geek ile Bu Hafta Podcastı appeared first on .

Kanal İstanbul ile ilgili itiraz ve yeni dava süreci devam etmekte. Bu süreçte vatandaşların itirazlarını kolayca yapabilmeleri için Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi itiraz dilekçelerini yayınladı.

Geçtiğimiz Aposto bülteninde de bahsettiğim üzere, kamuoyunda sanki her şey bitmiş, itiraz edilecek bir şey yokmuş gibi bir algı oluşturulmak istenmekte.

Bununla beraber vatandaşların Çevre Düzeni Planı Değişikliğine ilişkin görüş ve itirazlarını 20 Nisan 2021 mesai bitimine kadar Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü’ne iletme şansı var.

TMMOB ve İBB’nin hazırladığı belgeleri imzalı olarak taratıp istanbul@csb.gov.tr adresine mail ile iletebilir ya da İstanbul Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü’nün Ataşehir’deki merkezine elden verebilirsiniz.

Bende bu süreçte sizi vatandaşlık haklarınızı kullanmaya davet ediyorum. Bu süreçte siz de sesinizi duyurun!

TMMOB’un belgelerine ulaşmak için buraya tıklayabilirsiniz.

İBB’nin belgeleri için buraya tıklayabilirsiniz.

The post TMMOB ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi Kanal İstanbul için İtiraz Dilekçelerini Paylaştı appeared first on .

Çevreci Geek ile Bu Hafta önemli gelişmeler yaşanan Kanal İstanbul projesinin geleceğini ele alıyoruz.

Bakan Kurum’un Kanal İstanbul imar planlarını onayladık demesine rağmen, itiraz süreci aslında hala devam etmekte. Bu süreci gelin beraber takip edelim.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu hafta Derin Bakış’da ÇED raporunu ve itiraz süreçlerini beraber inceliyoruz.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Kanal İstanbul imar planı onaylandı, peki şimdi ne olacak? – 30 Mart Çevreci Geek ile Bu Hafta Podcastı appeared first on .

Doğada zaman geçirmenin sağlığa yararlı olduğu uzmanlar tarafından sürekli önerilmekte. Yeni bir çalışma ise, doğayı görmenin yanında duymanın da yararlı olduğunu öne sürüyor.

ABD ve Kanada’da bulunan bir grup biliminsanı, doğanın faydalarını gözler üzerinden değil de kulaklar üzerinden test etmeye karar vermişler.

Uzmanlar 18 farklı araştırmanın sonuçlarını karşılaştırdıktan sonra, şehirden uzak doğal alanların etkisinin daha fazla olduğunu görmüş. Uzmanlar buna ek olarak her doğal sesin etkisinin de aynı olmadığını öne sürüyorlar.

Çalışmalar, en güçlü pozitif duyguların ve sağlık faydalarının su sesinde olduğunu, en etkili stres azaltan sesin ise kuş sesleri olduğunu gösteriyor.

Uzmanlar hem yaşamımızdaki öneminden, hem de süregelen su sesinin diğer seslerin üstünü örtmesinden dolayı su sesinin bu derece önemli olduğunu varsaymakta.

Kuş sesleri için ise uzmanlar farklı çeşitlerdeki kuş seslerinin daha etkili olduğu şeklinde yorum yapmış. Bu durum aslında tüm doğal sesler için geçerli, birden fazla ‘doğal sesin’ etkisi tek bir kaynaktan gelen ses göre daha etkili.

Uzmanlar, şehir içinde duyulan doğal seslerin, şehir dışındaki kadar olmasa da, sağlımıza bir miktarda faydalı olduğunu belirtmekte.

O yüzden evinizden bir kuş ses duyduğunuzda, ya da parkın içinden geçerek eve ulaşma şansınız varsa, bir kaç saniye durup bu seslerden faydalanmayı unutmayın.

The post Doğa ile sakinleş: Doğanın sadece sesi bile sağlığımıza yararlı appeared first on .

Işıkları bir saatliğine kapatıyoruz, Değişim Saatini başlatıyoruz! Dünya Saati’ne www.dunyasaati.org adresi üzerinden kayıt yaptırarak katılım sağlayabilirsiniz.

2007’den bu yana dünya genelinde milyonlarca insanın katılımıyla düzenlediği küresel etkinlik Dünya Saati bu yıl 27 Mart Cumartesi akşamı (yarın) 20.30 – 21.30 saatleri arasında “değişim” çağrısıyla gerçekleşecek.

View this post on Instagram

A post shared by Çevreci Geek (@cevrecigeek)

Ülkemizde WWF-Türkiye’nin (Doğal Hayatı Koruma Vakfı) öncülük ettiği etkinliğin katılımcıları İklim kriziyle mücadele için “Dünya Saati, Değişim Saati” diyerek, dünyanın her yerinden milyonlarca insanla birlikte gezegenin sesi olacak.

Özellikle Türkiye’de çağrımız, Paris Anlaşması’na taraf olunarak; güçlü bir emisyon azaltım hedefi doğrultusunda bütüncül bir iklim politikası oluşturularak ve kömürden çıkış politikası benimsenerek iklim krizi ile mücadelede kararlılık sergilenmesi.

The post Dünya Saati, Değişim Saati: İklim krizine dikkat çekmek için ışıkları bir saatliğine kapatıyoruz appeared first on .

Çevreci Geek ile Bu Hafta Dünya Su Günü çerçevesinde yapılan açıklamaları ele alıp, Türkiye’nin su geleceğini inceleyeceğiz.

Maalesef, Dünya Su Günü çerçevesinde yapılan açıklamalar umut verse de, gerçekler kuraklık riskinin devam ettiğini gösteriyor.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu hafta Derin Bakış’da Su Ayak İzini ve tasarruf önerilerini inceliyoruz.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Türkiye’nin Kuraklık Riski Devam Ediyor – 23 Mart Çevreci Geek ile Bu Hafta Podcastı appeared first on .

Kentlerde Sürdürülebilir Su Politikaları Zirvesi” için İzmir’de bir araya gelen 22 CHP’li büyükşehir belediye başkanı, “Başka bir su yönetimi mümkün!” diyerek Su Manifestosu’nu imzaladı.

Su Manifestosu, iklim krizinin ağır sonuçlarını dikkate alarak su yönetiminde beş ilkesel değişiklik ve on somut adım önermekte.

5 ilkesel değişiklik içerisinde şu başlıkları barındırıyor:

1. Katılımcı bir su yönetimi oluşturulması
2. Su arzının değil talebinin yönetilmesi
3. Su yatırımlarının havza ölçeğinde yapılması
4. Doğanın su döngüsünün korunması
5. Suyun ekosistem ve sektörler arası döngüsel kullanımı

Belediye başkanları adına açıklamayı okuyan İzmir Belediye Başkanı Tunç Soyer, suyun yaşamın merkezinde olduğunu belirterek, dünyadaki tüm varlıkların su ile birbirine bağlandığına dikkat çekti.

Türkiye’nin kurak iklim coğrafyası olduğunu hatırlatan Soyer, kuraklıkla mücadelede temel eksenin, tarımsal sulama alanında olduğuna dikkat çekti.

Soyer, 22 belediye başkanının amacının iklim krizinin ağırlaşan sonuçlarını da dikkate alarak Türkiye için başka bir su politikası önermek ve bu topraklarda geleceğimizi, çocuklarımız ve doğamız için güvence altına almak olduğunu açıkladı.

Su Manifestosu’nun tam metni ise şöyle:

İklim krizinin su kaynakları üzerindeki etkilerini azaltarak kuraklıkla mücadelede başarılı olabilmek için, su yönetiminde 5 ilkesel değişikliğin yapılması şarttır:

1. Katılımcı bir su yönetim modeli oluşturmak. Su yönetimi, şehir, havza ve ülke ölçeğindeki su kullanıcısı tüm paydaşların; tarım örgütleri, sanayiciler, evsel su kullanıcıları, meslek örgütleri, doğa ve çevre örgütlerinin içinde yer alacağı yepyeni, katılımcı bir anlayışla gerçekleştirilmelidir.
2. Tüm kullanım alanlarında arzın değil talebin yönetilmesi. Plansız gelişen kullanım talepleri için sürekli daha fazla arz yaratma politikası yerine, başta tarımsal sulama ve sanayi olmak üzere düşük su kullanımıyla yüksek gelir elde edilen ekonomik modeller tasarlanmalı ve teşvik edilmelidir.
3. Su yatırımlarının havza ölçeğinde planlanması. Su kaynaklarının, yerüstü ve yeraltı sularının miktarının, su bütçesinin hangi kullanımlara tahsis edileceği havza ölçeğinde belirlenmelidir. Verilen tahsisler denetlenmeli, su kullanımlarının sektörel tahsis miktarlarını aşmasına izin verilmemelidir. Her bir havzada planlanan su yatırımlarının birbirini nasıl etkilediği kümülatif olarak ölçülmeli, yatırım kararları havza ölçeğinde bu stratejik değerlendirme yapıldıktan sonra alınmalıdır. Asgari harcama ile azami verim esas olmalıdır.
4. Doğanın su döngüsünün korunması. 1960’lardan bu yana suyun döngüsüne yapılan müdahaleler sonucunda birçok canlı türü tehlike altına girmiş; göller ve sulak alanlar kurumuş, nehir ekosistemleri zarar görmüştür. Ülkemizdeki su kullanım hedefleri, iklim krizi dikkate alınarak yeniden tarif edilmelidir. Yatırımlar planlanırken yer altındaki, sulak alanlar ve nehirlerdeki ekolojik su varlığının sürdürülebilirliği dikkate alınmalıdır. Canlıların ihtiyacı olan suyun, ekolojik dengeyi ve su döngüsünü bozacak biçimde kirletilmesine, azaltılmasına yol açan uygulama, yapılaşma ve madencilik gibi faaliyetlere izin verilmemelidir.
5. Suyun ekosistem ve sektörler arası döngüsel kullanımı. Tarımda, sanayide ve evlerde kullanılan atık suyun gerekli arıtma süreçlerinden geçtikten sonra farklı sektörler ve ekosistem arasında transferi sağlanmalıdır. Şehir içinde ve tarım alanlarında yağmur hasadına yönelik yöntemler yaygınlaştırılmalı; su ihtiyacının yerinde temini, kullanımı ve dönüştürülmesine yönelik döngüsel çözümler teşvik edilmelidir.

Bu ilkeler doğrultusunda, aşağıdaki 10 somut adım hemen atılmalıdır:

1. Su yönetimiyle ilgili koordinasyonsuzluk ortadan kaldırılmalı, kurumlar arasındaki yetki ve sorumluluk karmaşasına son verilmelidir.
2. Tüm paydaşların mutabakatı alınarak hazırlanan bir Su Kanunu yürürlüğe konmalı, su havzası planlama ve uygulamalarında yerel yönetimler güçlü ve yetkili yapılar haline getirilmedir.
3. Su yatırımları havza ölçekli bütüncül planlarla uyumlu olarak su ve atık su master planlarına göre yapılmalı; kamu kaynakları ekonomik ve ekolojik fizibilitesi düşük yatırımlara aktarılmamalıdır. Yerel yönetimlerin çevresel altyapı projelerine yönelik kaynakları artırılmalıdır.
4. İklim krizi ile etkin mücadele için imzalanan Paris İklim Anlaşması ivedilikle onaylanmalı; iklim değişikliğinin yaratacağı olumsuz etkilerin önlenmesi amacına yönelik hazırlanan İklim Değişikliği Kanunu Tasarısı üzerinde çalışmalar yoğunlaştırılmalıdır.
5. Kuruyan göllerin, Salda Gölü, Burdur Gölü, Tuz Gölü, Seyfe Gölü ve diğer sulak alanların tahribatı sonlandırılarak restore edilmeli ve doğal su döngüleri korunmalıdır.
6. Su havzalarındaki tüm noktasal ve yaygın kirlilik kaynakları kontrol altına alınmalı; merkezi ve yerel idarelerce etkin bir şekilde denetlenmelidir.
7. Tarımda doğru ürün planlaması yapılarak ve tasarruflu sulama sistemlerine geçilerek su israfı önlenmeli, tarımsal sulama en az %50 oranında azaltılmalıdır. Bu amaçla, ekonomik değeri yüksek ve su talebi olmayan yerel tohum ve hayvan ırkları teşvik edilmelidir.
8. İstanbul’a yapılmak istenen “Beton Kanal” gibi suyun doğal döngüsüne zarar veren tüm israf projeleri iptal edilmelidir.
9. Güncelliğini yitiren su ve kanalizasyon idaresi mevzuatı yeniden düzenlenmeli; büyükşehir statüsünde olmayan diğer illerde de su ve kanalizasyon idareleri kurulmalıdır.
10. Yaşamın vazgeçilmez unsuru olan su, temel kamusal hak olarak kabul edilmeli, ekolojik ve toplumsal bir değer olarak tanımlanmalı, su hizmetlerinde kamu işletmeciliği esas alınmalıdır.

Manifestoyu imzalayan başkanların listesi ise şu şekilde:

Büyükşehir Belediyeleri:

• Adana Büyükşehir Belediye Başkanı Zeydan Karalar
• Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Mansur Yavaş
• Antalya Büyükşehir Belediye Başkanı Muhittin Böcek
• Aydın Büyükşehir Belediye Başkanı Özlem Çerçioğlu
• Eskişehir Büyükşehir Belediye Başkanı Yılmaz Büyükerşen
• Hatay Büyükşehir Belediye Başkanı Lütfi Savaş
• İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu
• Mersin Büyükşehir Belediye Başkanı Vahap Seçer
• Muğla Büyükşehir Belediye Başkanı Osman Gürün
• Tekirdağ Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Albayrak

İl Belediyeleri:

• Ardahan Belediye Başkanı Faruk Demir
• Artvin Belediye Başkanı Demirhan Elçin
• Bilecik Belediye Başkanı Semih Şahin
• Bolu Belediye Başkanı Tanju Özcan
• Burdur Belediye Başkanı Ali Orkun Ercengiz
• Çanakkale Belediye Başkanı Ülgür Gökhan
• Edirne Belediye Başkanı Recep Gürkan
• Kırklareli Belediye Başkanı Mehmet Siyam Kesimoğlu
• Kırşehir Belediye Başkanı Selahattin Ekicioğlu
• Sinop Belediye Başkanı Barış Ayhan
• Yalova’nın seçilmiş Belediye Başkanı Vefa Salman
• Edirne Belediye Başkanı Recep Gürkan

The post Başka bir su yönetimi mümkün: 22 belediye başkanı “Su Manifestosu”nu imzaladı appeared first on .

Çevreci Geek ile Bu Hafta Podcastı konumuz Küresel İklim Grevi.

19 Mart’ta düzenlenecek Küresel İklim Grevi ve “Artık Boş Vaatler İstemiyoruz” mesajı ile genç iklim aktivistlerinin taleplerini beraber inceleyeceğiz.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu hafta Derin Bakış’da Paris İklim Anlaşması için Niyet Edilen Ulusal Katkı Beyanları’nın neler olduğunu ve şu andaki durumunu inceliyoruz.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post 19 Mart Küresel İklim Grevi: #BoşVaatlerİstemiyoruz – Çevreci Geek ile Bu Hafta 16 Mart Podcastı appeared first on .

Dev bir kum fırtınası, yüksek seviyedeki hava kirliliği ile birleşince, Çin’in başkenti Pekin’de gökyüzü korkutucu bir turuncu renge dönüştü.

Kum fırtınasından gelen kum parçacıkları, hava kirliliğine yol açan partiküller ile birleşince, hava kalite endeksleri hiç görülmemiş, 999 gibi bir puana yükseldi.

Partiküllerin havadaki miktarı 600 mikrogram olarak ölçülmüş. Dünya Sağlık Örgütü bu değerin 25 civarında olmasını önermekte.

#Sandstorm hits Beijing amid morning rush hour, have not seen this in past ten years. pic.twitter.com/FTUfw2Zxe1

— Shen Shiwei沈诗伟 (@shen_shiwei) March 15, 2021

Çin Meteoroloji Merkezi, tarihinde ikinci en yüksek alarm seviyesi vererek, Salı gününe kadar bu durumun devam edeceğini duyurdu.

Aslında bu kum fırtınası Moğolistan’dan gelmekte. Moğolistan’ın bazı noktalarında havadaki partikül oranları 8000 mikrograma kadar çıkmış durumda.

Bu durum, Moğolistan’da 341 kişinin kayıp olarak ilan edilmesine ve tüm uçuşların durdurulmasına yol açtı.

Kum fırtınaları aslında Gobi çölünden gelmekte ve bu mevsimde “normal” olarak karşılanıyor.

Bununla beraber, yüksek derecede ağaç kesimi ile ormansızlaşmanın artması ve iklim krizi yüzünden çölün giderek büyümesi bu fırtınaların gücünü artırmakta.

Pekin her ne kadar fırtınaların gücünü azaltmak için “Yeşil Çin Seddi” adını verdikleri devasa bir orman projesi başlatsa da, değiştirilen ekolojinin gücü bu duvarı sürekli yıkıyor.

Bölgedeki çelik üreticilerin hava kirliliğini azaltacak önlemlere yönelik adımlar atmaması da bu durumu giderek büyütmekte.

Uzmanlar, değişen ekolojiye “rüzgar kanalları” gibi uyum politikaları geliştirmekte, çünkü artık çözüm çok uzakta.

The post Ormansızlaşma, kum fırtınası ve hava kirliliği: Pekin’de gökyüzü turuncuya boyandı appeared first on .

ABD’nin İklim Özel Temsilcisi John Kerry, geçtiğimiz günlerde iklim krizi konusunda Avrupa Birliği ile işbirliği için Brüksel’i ziyaret etti.

İşbirliği, özellikle sekiz ay sonra Glasgow’da düzenlenecek COP26 Zirvesi’nde Paris İklim Anlaşmasını daha yapıcı hale getirmeyi hedefliyor.

Kerry ziyaretinde özellikle sivil toplum kuruluşlarının, özel sektör ve ülkelerin de daha çok işbirliği yapması gerektiğini belirtti.

Ekonomilerin yenilenmesi ile, karbon yakalama, batarya ve hidrojen gibi yeni teknolojilerin iklim krizine çözüm olabileceğini belirten Kerry, bununla beraber çözüme kimsenin tek başına ulaşamayacağının altını çizdi.

ABD Başkanı Joe Biden’da Nisan ayında düzenlenecek bir iklim zirvesi ile ülkelerin hedeflerinin yükseltilmesinin ele alınacağını belirtiyor.

Kerry’i karşılayan AB Komisyonu Kıdemli Başkan Yardımcısı Frans Timmermans da, ABD’nin Paris Anlaşması’na katılmasından ve iklim konusunu gündeminde üst sıraya almasından mutluluk duyduğunu ve Glasgow’un başarılı olması için birlikte çalışacaklarını vurguladı.

Yeşiller Avrupa Parlamento Üyesi Bas Eickhout da bu işbirliğinin Hindistan, Brezilya ve Çin ile de oluşturulması gerektiğini belirtti.

Eickhout özellikle Çin’in son 5 yıllık planında iklim krizine yönelik çalışmaların yavaşladığına bir daha dikkat çekti.

The post Hedefler yükseltilecek: ABD ve Avrupa Birliği iklim krizi konusunda işbirliği kararı aldı appeared first on .

Haftanın haberinde de bahsettiğim gibi, Avrupa Birliği ve Çin’de dahil olmak üzere artık artık 110 ülke yaklaşık 30 yıl içerisinde net karbon sıfıra geçmeyi hedefliyor.

Biliminsanları da geçtiğimiz yıllarda iklim değişikliğinin en kötü etkilerinden kaçınmak için, sera gazı salımını 2030 yılına kadar yarıya indirip, 2050 yılında net sıfıra indirmeyi önermişti.

Peki net sıfır ne demek? Sıfırdan farkı ne? Gelin 6 soruda beraber inceleyelim.

1- Net Sıfır Salım’a ulaşmak ne demek?

Burada hedef, küresel ısınma ve iklim değişikliğine sebebiyet veren karbon, metan, azot oksit ve HFC olarak da bilinen hidroflorokarbon gibi gazlarının atmosferden azaltılması.

Net sıfırın, sıfırdan farkı, sadece sera gazı salımını azaltarak değil, sera gazı emilimini de artırabilerek ulaşılması. Sera gazının emilimi ile salımı birbirine eşitlendiğinde net sıfıra ulaşmış oluyoruz.

2- Net Sıfıra nasıl ulaşılır?

Net sıfır için, salımı azaltacak için fosil yakıt ve ulaşımda değişiklikler gerekirken, emilimi artıracak yeşil alanların ve DACS yani doğrudan karbon yakalama teknolojilerinin gelişmesi gerekmekte.

Yenilenebilir enerji kaynaklarının ucuzlaması ve artması, enerji verimliliğinin iyileşmesi ve elektrikli araçlara geçiş kararları, son dönemde sera gazı salımını azaltacak kararlara örnek olarak verilebilir.

Son dönemde emilimi artıracak değişimler ise yeşil alanların korunması, gıda alışkanlıklarının değişmesi ve çöpe giden gıda ve çöpün azalması yönünde oldu.

Doğrudan karbon yakalam konusunda ise hala soru işaretleri var. DACS teknolojileri, şu anda genellikle fazla enerji ve para harcayarak havadaki karbonu yer altına veya taşların içine gömmekte.

Uzmanlar ve biliminsanları bu konuda çalışmalarını sürdürse de gelecek belirsiz gibi.

3- Net Sıfıra ne zaman ulaşmamız gerek?

Biliminsanları eğer hedefimiz küresel ısınmayı 2 derecede tutmak ise, net sıfıra ulaşma tarihini iki başlıkta ele alıyor. Net sıfır karbon için belirlenen tarih, en geç 2070 iken, net sıfır sera gazı salımı için ise bu tarih en geç 2085 olarak belirlenmiş.

4- Her ülkenin Net Sıfıra aynı zamanda mı ulaşması lazım?

Yukarıdaki bu tarihler küresel ortalama olarak kabul ediliyor, yani her ülkenin aynı anda ulaşması gerekmemekte. Bununla beraber eğer karbon salımını en fazla yapan ülkeler 2050 yılına kadar ciddi değişiklere ulaşmazsa, küresel olarak bu hedefe ulaşmamız da neredeyse imkansız gibi.

5- Kaç ülkenin Net Sıfır hedefi var?

Bazı belgeler 120 dese de bu rakam 110 civarında diyebiliriz. Bununla beraber bu ülkelerin sadece %10 civarı ciddi bir şekilde bu hedef için plan yapmış durumda, zaten rakamlardaki karışıklıklar da bu yüzden.

Şu anda net sıfırı başarmış tek ülke, Bhutan. Bhutan kendi sınırları içinde devasa ormanları ile sera gazını net sıfıra hatta eksiye bile çekmiş durumda.

Bazı büyük ülkeler ise net sıfıra sadece kendi içindeki değil, diğer ülkelerdeki yaptığı yatırımları da denkleme koyarak ulaşmaya çalışıyor. Bu gibi alicengiz oyunları gerçek hedefi hesaplamayı zorlaştırmakta.

6- Paris Anlaşması ve Glasgow Konferansı bu konuda çözüm olacak mı?

Olacak gibi. Bahsettiğimiz gibi yaklaşık 30 yıl içerisinde net karbon sıfıra geçmeyi taahhüt etmiş ülkeler, küresel ekonominin %70’ini oluşturuyor ve küresel salımın %65’inden sorumlu.

Eğer bu ülkeler uluslararası bir anlaşma ile birbirlerini rakip olarak değil, aynı gezegeni paylaşanlar olarak görürlerse birbirlerinin işlerini kolaylaştıracak kararlar alacaklardır.

ABD’nin değişen politikaları, AB’nin kararlı adımları ve Çin’in şaşırtıcı değişimleri bu yıl Paris Anlaşması’ndaki taahhütlerin daha ciddi bir şekilde güncellenmesine yol açabilir.

Ya da çok büyük bir şansı elimizden kaçırırız.

The post 6 Soruda Net Karbon Sıfır Nedir? appeared first on .

İngiltere’nin başkenti Londra’da hayatını kaybeden 9 yaşındaki Ella Kissi Debrah, ölüm nedeni hava kirliliği olarak kayıtlara geçen dünyadaki ilk birey oldu.

İngiltere Yüksek Mahkemesi, annesiyle birlikte Londra‘da yoğun trafiğin olduğu bir yolun yakınında yaşayan Ella’nın geçirdiği astım krizine ek olarak hava kirliliğinin de ölüm nedenleri arasında bulunmasına karar verdi.

Ella’nın evinin yakınındaki hava kirliliği seviyeleri, ölümünden önceki üç yıl boyunca Dünya Sağlık Örgütü’nün belirlediği sınırın ve AB kapsamında yürürlükte olan yasal seviyenin üzerindeydi.

Yüksek Mahkeme, ulaşım kaynaklı salımlardan dolayı gerçekleşen bu durumun ve NO2 düzeyinin düşürülmesindeki başarısızlığın Ella’nın hayatını kaybetmesinde aktif bir rol oynadığına karar verdi.

Mahkeme aynı zamanda bu konu hakkında Ella’nın annesine yetersiz bilgi verilmesinin de suç kapsamında olduğunun da altını çizdi.

Ella, üç yıl süren astım nöbetleri ve akut solunum yetmezliği sorunları nedeniyle 27 kez hastaneye kaldırılmış ve 2013 yılında hayatını kaybetmiş.

Ella’nın avukatları, hava kirliliği seviyelerine ilişkin yeni kanıtlar ortaya çıkmasından sonra davayı Aralık 2019‘da İngiltere Yüksek Mahkemesi’ne taşıdı.
Davanın bundan sonraki süreçte hava kirliliğine neden olanlar üzerinde yasal baskı oluşturması bekleniyor.

Zira, hava kirliliği tüm Dünya’da artmış durumda. Dünya Sağlık Örgütü’ne göre Dünya nüfusunun %91’i hava kirliliğinin sağlıklı sınırlardan daha yüksek olduğu yerlerde yaşıyor.

Aynı çalışma, 15 yaş altı çocukların ise %93’ünün bu bölgelerde yaşadığını gösteriyor. Dünya Sağlık Örgütü tahminlerine göre, 2016 yılında 600.000 çocuk hava kirliliğinin neden olduğu solunum yollarında yaşadığı hastalıklar sebebiyle hayatını kaybetti.

OECD ise, şu anki veriler doğrultusunda, hava kirliliği nedeniyle, beş yaş altı çocuk ölüm hızının 2050 yılında %50 daha fazla olacağını belirtiyor.

Türkiye’de de durum çok farklı değil. Temiz Hava Hakkı Platformu’nun hazırladığı “Kara Rapor”’a göre, 2017 yılından beridir her yıl hava kirliliği trafik kazalarının 6 katından fazla ölüme sebep oluyor.

İstanbul Türkiye’de hava kirliliğine bağlı ölüm sayısının en yüksek olduğu il. İstanbul’u İzmir ve Manisa izliyor.

2019 yılının en kirli havasına sahip Iğdır’da ise hava kirliliğine bağlı ölüm yüzdesi, toplam ölümlerin %33,5’ini oluşturarak rekor seviyeye çıkmış durumda.

Bununla beraber Türkiye’de 18 milyon kişinin yaşadığı 30 ilde ise yeterli bilgiye ulaşılamıyor. Dünya’da da benzeri bir sorun yaşanmakta.

Dünya Sağlık Örgütü, dünya nüfusunun yarısının hava kirliliği konusunda sağlıklı bir veriye ulaşamadığını belirtiyor.

Sağlıklı veriler üzerinden yapılabilecek değişimler ise hayati önem taşıyor. Dünya Sağlık Örgütü, kanserojen olduğu kanıtlanan ince partikül madde için önerilen sınır değerlere uyulursa; yılda 2,1 milyon erken ölümün önlenebileceğine dikkat çekiyor. Türkiye’de ise bu yaptırımların 45 binden fazla kişinin hayatını kurtarabileceğine inanılıyor.

O yüzden Ella için verilen karar büyük bir önem taşıyor. Bu karar, yerel ve ulusal ölçekte hava kirliliğinin ölüm sebebi olabileceğinin altını çiziyor.

Benzer davaların açılması, hava kirliliğine neden olan kurumların bu konuda aktif bir adım atmasına sebebiyet verebilir ve binlerce hayatın kurtarılmasını sağlayabilir.

O yüzden Ella’yı buradan en içten dileklerimizle anıyoruz, ışıklar içinde uyu.

The post Ella’nın Hikayesi Dünyada Bir İlk appeared first on .

Etkilerini giderek daha fazla hissettiğimiz iklim krizine küresel anlamda çözüm yaratacak bir ulusal anlaşmanın adımları bir nevi 1992 yılında başladı diyebiliriz.

1992 yılında Rio’da kabul edilen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’nin (BMİDÇS) ana amacı, “atmosferdeki sera gazı birikimlerinin, iklim sistemi üzerindeki tehlikeli insan kaynaklı etkisini önleyecek bir düzeyde tutmayı başarmak” şeklinde belirlenmişti. 

195 ülke ve Avrupa Birliği’nin imzaladığı bu çerçeve sözleşme, hükümetlerin iklim değişikliğiyle mücadeleye yönelik çalışmalarını yönlendiren süreç oldu.

Bununla beraber ek anlaşmalar da yapılmadı değil. 1997 yılında düzenlenen Kyoto Protokolü tam anlamı ile kapsamlı ve yapıcı bir anlaşma olmadı.

2015 yılında imzalanan Paris İklim Anlaşması ise bu boşluğu doldurdu diyebiliriz. Eksiklerine rağmen, anlaşmayı imzalayan ülkeler, küresel ısınmayı -en kötü ihtimalle- 2 derecede tutmak için söz verdi.

İşte bu sözlerin toplamına biz Niyet Edilen Ulusal Katkı Beyanları (INDC) ya da Niyet Beyanları diyoruz.

Bu beyanların hedefi gelişmişlik düzeyi çerçevesinde ülkelerin üzerine düşen payı tespit etmesi ve o yönde harekete geçmesi.

Özellikle, ABD, AB, Rusya gibi tarihsel sorumluluğu yüksek gelişmiş ülkelerin beyanları önemli olsa da, son dönemdeki sera gazı salımı artışının arkasındaki ülke ekonomilerinin, yani Çin, Hindistan, Brezilya, Güney Kore ve Türkiye gibi ülkelerinde beyanları bir o kadar önemli.

Neredeyse her ülke Paris İklim Anlaşması için bir niyet beyan etmiş durumda, ama bu beyanların resmi olarak kabul edilmesi için, devletlerin yasama organlarından geçmesi gerekiyor.

7 ülke hariç bu beyanları resmi olarak kabul etmiş durumda. Bu 7 ülke ise İran, Irak, Eritre, Libya, Güney Sudan, Yemen ve Türkiye.

Bununla beraber, biliminsanları ülkelerin şu andaki niyet beyanları ile küresel ısınmanın bu yüzyılın sonuna kadar 3 derecenin üstüne çıkacağı tahmininde bulundu.

Uzmanlar küresel ısınmayı 1,5 derecede tutmak için 2030’a kadar sera gazı salımının yüzde 25 oranında azaltılması gerektiğini belirtiyor.

Bunun için G20 ülkelerinin niyet beyanlarında bulunan, sera gazı salımı 2030 hedeflerinin kolektif olarak %39 oranında aşağı çekilmesi gerekmekte. Aynı rapor ise Türkiye’nin niyet beyanının küresel ısınmayı 2 veya 1,5 derecede tutmak için yeterli olmadığını belirtiyor.

Paris İklim Anlaşması’nı her 5 yılda bir güncellenmekte. Biliminsanları bu yıl İngiltere’de düzenlenecek COP26 buluşmasının elimizdeki son şans olduğunu belirtmekte.

Eğer ülkeler burada da hedeflerini daha ciddi bir şekilde düzenlemezler ise, geleceğimiz çok parlak gözükmüyor.

The post Ülkelerin Niyet Edilen Ulusal Katkı Beyanları Nedir? appeared first on .

Bugün başlayan iki kampanya çevre dostlarını desteğe çağırıyor. Kazdağları Kirazlı‘da altın madenciliğinin durdurulmasının ardından, bölgenin tekrar ağaçlandırılması ve altyapısı tamamlanmadığı halde geçici izinle çalışan termik santrallerin kapatılması çağrıları desteklerinizi bekliyor.

#KirazlıyıRehabiliteEt

Alamos , alandaki tüm canlı yaşamını katletti. Şimdi tekrardan can verme zamanı #KirazlıyıRehalibiteEt pic.twitter.com/v2GNEQVtzA

— Ekoloji Birliği (@ekolojibirligi) March 10, 2021

Bugün özellikle Twitter üzerinden devam eden #KirazlıyıRehabiliteEt kampanyası, çevre dostlarının mücadelesi sonucu Kazdağları Kirazlı‘da yapılmak istenen siyanürlü altın madenciliğinin durdurulmasının ardından, bölgenin tekrar ağaçlandırılması için çağrı yapıyor.

Kazdağları Kirazlı’da Alamos Gold ve yerli iştiraki Doğa Biga Madencilik tarafından yapılmak istenen siyanürlü altın madenciliği 13 Ekim 2019’dan beri ruhsatsız. Bu şirketlerin yakın zamanda da orman izinleri de iptal edilmişti.

Bu yüzden Kazdağları’ndaki tüm tel örgülerin sökülüp, verilen zararın telafi edilmesi ve sahanın rehabilitasyon edilerek tekrar ağaçlandırılması çevre dostlarının talepleri arasında.

Bu kampanyaya destek vermek için bu talebin yayılmasına yardımcı olabilir, #KirazlıyıRehabiliteEt etiketi ile sosyal medyada paylaşımlar yapabilirsiniz.

#izinvermeyin

View this post on Instagram

A post shared by Temiz Hava (@temiz_hava_hakki)

Temiz Hava Hakkı Platformu, baca gazı arıtımı ve kül depolama sahalarının mevzuata uygun hale getirilmesi için gerekli altyapı yatırımlarını tamamlamayan kömürlü termik santrallerin çalışmasına izin verilmemesi çağrısını #izinvermeyin etiketi ile duyurdu.

Platformun basın açıklamasında yer verdiği çarpıcı görüntüler, geçici faaliyet belgesi alarak 2020 yılından beri çalışmaya devam eden santrallerin bazılarından hala siyah dumanlar yükseldiğini gözler önüne serdi.

Buna ek olarak pek çok santralin, kül depolama sahasının yol açtığı kirliliğin suya ve toprağa karışmasını önleyecek yatırımları tamamlanmış olmamasına rağmen çalışmaya devam ettiğine vurgu yapıldı.

Açılan davalarda yürütmeyi durdurma kararı verilen bu termik santraller, halk sağlığına ve iklim krizine yönelik en büyük tehditlerinden biri.

Platform, çevre yatırımlarını tamamlamamış tüm santrallerin faaliyetlerinin acilen durdurulmasını talep etti.

Bu kampanyaya destek için platformun Change.org’daki imza kampanyasına buraya tıklayarak destek verebilir, aynı zamanda #izinvermeyin etiketi ile bu haberleri paylaşabilirsiniz.

The post Kazdağları ve Temiz Hava Hakkı: İki kampanya desteğinizi bekliyor appeared first on .

Çevreci Geek ile Bu Hafta’da konumuz iklim krizi ve kadın. İklim krizinin kadınlara etkilerini hem dünya hem de Türkiye genelinde inceliyoruz.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu hafta Derin Bakış’da Paris İklim Anlaşması için Niyet Edilen Ulusal Katkı Beyanları’nın neler olduğunu ve şu andaki durumunu inceliyoruz.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Cinsiyetçi Politikalar Kadınları İklim Krizine Karşı Güçsüzleştiriyor – Çevreci Geek ile Bu Hafta 9 Mart Podcastı appeared first on .

Aptera adlı ABD bazlı bir start-up, üzerinde 180 güneş pili olan bir araç üretti. Araç, bu güneş pilleri ile gün içerisinde 40 km’lik bir yolculuğa yeterli olacak şekilde şarj olabiliyor.

Türkiye’de ortalama bir aracın günde 35 km gittiğini düşünürsek, bu gün içerisinde tamamen güneş enerjisi ile gerçekleşen bir yolculuk anlamına geliyor. Yani sıfır karbon bir ulaşım.

Şu anda startup seri üretim için hazır olduğunu belirtsede, tasarım açısından Tesla gibi tüm kitleye hitap edecek seviyeye ulaşmış olduklarını söylemeyiz.

Bununla beraber teknolojik olarak bu aracın, yeni dönemde üretilecek araçlar için ilham kaynağı olması muhtemel.

Elektrikli araçlar şu anda tam gazla ulaşım sektörünü değiştirse de, ülkedeki elektrik üretimine göre karbon ayak izleri beklenenden yüksek olabiliyor.

Avrupa Birliği ve Türkiye’de şu anda elektrik üretimi üzerinden bir sorun olmasa da, yeni pazarlarda bu sorun tartışmalara yol açabilir.

Bu durumu aynı şekilde elektrikli araçları daha verimli yaparak da iyiye doğru çekebiliriz.

Şu anda elektrikli araçlar ortalama olarak kullandıkları enerjinin %80’ini tam anlamı ile kullanabiliyor. %20’lik kısmı, rüzgar direnci, lastiklerin sürtünmesi ve kullanım sistemlerinde kaybolmakta.

Aptera kendi teknolojilerinin enerji verimliliğini %90’a çıkardığını belirtiyor. Aracın, özellikle aerodinamik yapısı ve yumurta şeklindeki yapısı ile dikkat çeken tasarımı bu verimliliği artırmakta.

Buna ek olarak, üç tekerli olması, içerisinde bir hava dengeleyici sistem olması ve kullanılan hafif malzemeler verimliliği maksimuma çıkarıyor.

Bu verimlilik o kadar yüksek ki, aracın tam kapasite dolu bataryaları 1600 kilometrelik bir yolu gidebilecek güce sahip.

Şimdiden 7500 kişi araç için sıraya girmiş durumda, Aptera 2021 sonunda bu talepleri karşılayacağını belirtiyor.

Açık konuşmak gerekirse bu araç herkes için değil, ama bir Adana’lı olarak, kışın çok sert geçmediği ve 300 güne yakın güneşin olduğu bir bölgede oldukça mantıklı bir seçim olabilir.

Burada bize umut veren, böyle teknolojilere olan yatırımların çoğalması ve fosil yakıtlara karşı güçlü alternatifler oluşturulması.

The post Güneş ile şarj olan bu araba, 1600 km yol yapabiliyor appeared first on .

Fukuşima nükleer felaketinin 10. yıldönümü yaklaşırken, o sırada başbakan olan Naoto Kan ve bir diğer eski başbakan Junichiro Koizumi, bakanlık yetkililerinin uzun yıllar nükleer enerji konusunda kendisi de dahil herkesi aldattığını iddia etti.

Açıksözlüğü ve nükleer enerji karşıtlığıyla tanının Koizumi, Japonya Ekonomi, Ticaret ve Endüstri Bakanlığı’nın nükleer enerjiyi ‘güvenli, düşük maliyetli ve temiz’ olarak sunup karbon emisyonuna karşı ideal çözümmüş gibi gösterdiğini öne sürdü.

Kan ise bir zamanlar hasmı olan Junichiro Koizumi de destek verdi. Basın toplantısında BBC Türkçe’nin sorduğu bir soru üzerinden ise Türkiye’deki nükleer anlaşma konusunda pişman olduğunu belirtti.

Fukuşima felaketinin henüz gerçekleşmediği bir dönemde Türkiye’ye gittiğini belirten Kan, Türk yetkililere, eğer Türkiye nükleer enerjiyi getirmeyi düşünüyorsa bu teknolojiyi Japonya’dan almalarını rica ettiğini söyledi.

Kan, Fukuşima’dan sonra öğrendiği gerçekleri o gün bilse böyle bir satışta asla bulunmayacağını söyledi.

Naoto Kan, 11 Mart 2011’de meydana gelen deprem ve sonrasında oluşan tsunami sırasında başbakandı. Fukuşima’daki Daiichi nükleer santralinde meydana gelen patlama ve sonrasındaki çevre felaketinin faturası özellikle radyasyon seviyeleri hakkındaki yanlış açıklamaları yüzünden kendisine çıkarılmıştı.

2013 yılında Türk hükümetinin Şinzo Abe hükümetiyle imzaladığı ve Japonya’nın Fransız Engie konsorsiyumuyla ortak geliştirdikleri proje Sinop nükleer santral projesi olarak başladı.

Ama maliyet ve takvim bakımından ilk yapılan anlaşmaya uymadığı için Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan 2019’da Japonya ziyareti öncesinde verdiği bir demeçte projenin ilerlemediğini açıklamıştı.

The post Eski Japonya Başbakanı: Türkiye’ye nükleer enerjiyi tavsiye ettiğim için pişmanım, utanç duyuyorum appeared first on .

Birleşmiş Milletler Çevre Programı (UNEP)’in yayınladığı yeni rapor, genel olarak gıdanın üçte birinin asla yenmediğini gösteriyor.

Gıda israfı, çoğunlukla zengin ülkeleri etkileyen bir sorun olarak düşünülse de tüm ülkelerde şaşırtıcı bir şekilde benzer atık seviyelerinin bulunduğunu ortaya koydu.

Kişi başına en fazla gıda israfı yapan ülke Dominik Kongo Cumhuriyeti oldu. Türkiye ise üçüncü sırada. Ülkemizde kişi başına düşen gıda israfı 93 kilo olarak hesaplanmış.

Toplamda ise en fazla gıda israfı yapan ülke açık ara Hindistan olurken, onu Nijerya ve Endonezya takip ediyor

Çalışma, tüketim aşamasında evlerde gıdanın %11’inin çöpe atıldığını, gıda hizmetlerinin %5’inin ve perakende satış noktalarının ise %2’sinine israf edildiğini gösteriyor.

İsraf edilen bu atıklar özellikle ürettiği metan gazı yüzünden küresel seragazı salımının %8 ile %10’unu oluşturduğu belirtilmekte.

Rapor bu yüzden, bu yıl güncellenecek Paris İklim Anlaşması’nda ülkelerin Ulusal Katkı Beyanları’na gıda israfı ile ilgili sera gazı salımını da eklemesini de istiyor.

UNEP, aynı zamanda dünyanın dört bir yanındaki işletmeler, hükümetler ve vatandaşların gıda israfını azaltmak için üzerlerine düşeni yapmaya çağırdı.

Bireyler evde oluşan atığı azaltmak için alışverişlerini düzenli bir şekilde yapabilir, oluşan gıda atıklarını ise kompost yapabilirler.

Ben de Kokopelli Şehirde ile evde bokashi kompostu yapmanın yöntemlerini ve detayları hakkında bir söyleşi yapmıştım. Bu söyleşiyi alttaki video da izleyebilirsiniz.

The post Birleşmiş Milletler: Gıda atığı küresel sera gazının %10’unu oluşturuyor appeared first on .

234 sivil toplum kuruluşu (STK), 3 Mart Dünya Yaban Hayatı Günü’nde ortak bir açıklama yaparak avcılığın yasaklanmasını hedefleyen change.org/vurmabeni adresindekini imza kampanyasına dahil olmaya ve yaşamı savunmak için harekete geçmeye davet etti.

Yaban Hayatı kaybının en önemli nedenlerinden biri olan avcılığın yasaklanması için STK’lar iki yıldan fazla süredir çalışmakta. Proje kapsamında önemli sayıda avcılık izni yasaklandı.

234 STK, son 16 yıl içerisinde 500 binin üzerinde kişinin avcılık sertifikası aldığını hatırlatarak, özellikle pandemi döneminde yaban hayvanlarının avının kesinlikle durdurulması gerektiğini savundu.

COVID-19 virüsünün zoonoz yani hayvanlardan insanlara bulaşabilen bir virüs olduğunu belirten STKlar, COVID-19 salgını süresince avcılık faaliyetlerinin devam etmesinin son derece riskli olduğunu belirtti.

Merkez Av Komisyonu Türkiye’de bir av sezonu boyunca hangi türlerin kaç birey vurulabileceğini belirlemekte. Ama komisyonun avına izin verdiği türler arasında, tehlike altındaki yaban hayvanları da bulunuyor.

Dünya Doğa ve Doğal Kaynakları Koruma Birliği’nin (IUCN) hazırladığı kırmızı listede dünya ölçeğinde tehlike altında olan üveyik ve elmabaş patka kuş türleri de avına para karşılığı izin verilen yaban hayvanları arasında.

Ancak IUCN’nin “hassas” kategorisindeki türlerden üveyik nüfusunun son 40 senede yüzde 78, elmabaş patka nüfusununsa son 20 yılda yüzde 50 gibi oranında azaldığı belirtiliyor.

Sivil toplum kuruluşları, Tarım ve Orman Bakanlığı’na bağlı Doğa Koruma Milli Parklar Genel Müdürlüğü’nün öncelikli görevinin hangi hayvan türünün ne kadar avlanacağından çok yaban hayvanlarını korumak olması gerektiğini vurgulamaya devam ediyor.

Siz de hayvanları yaşatmak ve avcılığı durdurmak için herkesi harekete geçmeye ve change.org/vurmabeni adresi üzerinden imzacı olmaya çağırıyor.

The post Dünya Yaban Hayatı Günü’nde 234 STK’dan ortak mesaj: Avcılık Yasaklansın appeared first on .

Çevreci Geek ile Bu Hafta podcastında bu hafta maske ve eldivenlerin doğadaki etkisini ele alacağız. Araştırmalar kişisel korunma ekipmanlarının oluşturduğu kirliliğin plastik poşetleri yakında geçebileceğini belirtiyor.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu hafta Derin Bakış’da Paris İklim Anlaşması için Niyet Edilen Ulusal Katkı Beyanları’nın neler olduğunu ve şu andaki durumunu inceliyoruz.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Maskeler En Büyük Plastik Kirlilik Olma Yolunda – Çevreci Geek ile Bu Hafta 2 Mart Podcastı appeared first on .

Dünya Doğayı Koruma Vakfı‘nın (WWF) yeni raporu, biyolojik çeşitliliği ve balıkçılığı kurtarmak için Akdeniz‘in en az yüzde 30’unun korunması gerektiğini öne sürüyor.

Şu an, Akdeniz’in yüzde 9,68’i korunmakta ama bu rakam denizin geleceği için yeterli değil. Bununla beraber, bu alanların da sadece yüzde 1,27’lik bir bölümü iyi yönetilerek, etkin bir şekilde korunuyor.

Rapora göre ancak Akdeniz’in yüzde 30’u etkin bir şekilde korunursa, Akdeniz balık popülasyonları – Berlam ve Orfoz gibi ticari açıdan değerli türler dâhil – güçlü bir şekilde iyileşebilir.

“30 x 30: Akdeniz’de biyolojik çeşitliliği ve balık stoklarını yeniden canlandırmak” başlıklı rapor yüzde 30 koruma hedefinin Akdeniz’deki biyolojik çeşitliliği ve balık stoklarını nasıl değiştireceğini inceleyen ilk bilimsel çalışma.

WWF Akdeniz Girişimi (MMI), bu çalışma kapsamında, 2030’a kadar yüzde 30 hedefine ulaşmak için bir dizi mekânsal koruma senaryosu geliştirmek üzere Fransız Ulusal Bilimsel Araştırma Merkezi (CNRS), Ecopath Uluslararası Girişimi (EII) ve Deniz Bilimi Enstitüsü (ICM-CSIC) ile işbirliği yaptı.

İncelenen senaryolarda 2030’a kadar yüzde 30’luk hedefe ulaşmak için korunması gereken aday bölgeler belirlendi.

Rapora göre, Akdeniz’de koruma açısından en faydalı sonuçları doğurması beklenen yerler; Alboran Denizi, Kuzeybatı Akdeniz, Sicilya Kanalı, Adriyatik Denizi, Helen Yayı, Ege Denizi ve Doğu Akdeniz.

Raporu değerlendiren WWF-Türkiye (Doğal Hayatı Koruma Vakfı) Doğa Koruma Direktörü Sedat Kalem bu alanların; balıkçılık sektörünü sürdürülebilir kılmak, Covid-19 salgınından derin yaralar alan yerel ekonomileri güçlendirmek ve küresel iklim krizinden etkilenen bölgelerin başında gelen Akdeniz’in direncini artırmak açısından muazzam bir potansiyele sahip olduğunu belirtti.

Bu bağlamda, WWF-Türkiye’ye göre yapılması gerekenler ise şu şekilde:

• Ülkemizdeki Deniz Koruma Alanlarının yüzölçümü Doğu Akdeniz kıyılarından başlayarak Karadeniz kıyılarını ve Marmara’yı da içine alacak şekilde, 2030 yılına kadar en az yüzde 30’a yükseltilmeli ve tüm alanların etkin yönetimi ve korunması için gerekli şartlar sağlanmalıdır.
• 2014 yılında hazırlanan Ulusal Deniz ve Kıyı Koruma Alanları Ulusal Stratejisi (Taslak) Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından onaylanarak bir an önce hayata geçirmeye başlanmalıdır.
• Daha etkin koruma ve yönetim (planların uygulanması, izleme, denetleme, koruma) için ilgili kurumların yapısı ve yerel birimleri güçlendirilerek STK’lar, uzmanlar ve yerel paydaşların katılımına olanak sağlayacak ortak yönetim mekanizmaları geliştirilmelidir.

The post WWF: Akdeniz’in geleceği için en az üçte biri etkin şekilde korunmalı appeared first on .

Ankara Büyükşehir Belediyesi (ABB) Başkanı Mansur Yavaş, hizmet süreleri dolmuş belediye otobüslerinin dizel motorlarını, elektrikliler ile değiştirmeyi başardıklarını açıkladı.

Bu yöntem ile belediye sıfır elektrikli otobüs fiyatlarının üçte biri maliyetine filolarını elektriklendirmeye başladı.

DÖNÜŞÜME HAZIR MISINIZ?

AB standartlarında, Türkiye’nin ilk dönüştürülmüş %100 elektrikli otobüsünü üretmenin mutluluğunu yaşıyoruz.

Kullanım ömrü dolmuş dizel otobüsleri, sıfır elektrikli otobüs maliyetinin üçte bir fiyatına dönüştüreceğiz.@ABB_BELKA pic.twitter.com/BAWQeEedlw

— Ankara Büyükşehir (@ankarabbld) February 24, 2021

Yavaş, testlerin Avrupa standartlarında tamamlandığını ve Sanayi Bakanı ile de görüşerek kendisinden elektrikli otobüs için onay beklediklerini açıkladı.

Bu adımdam sonra ise seri üretim için yollar arayacaklarını ve üniversitelerle özel sektörden destek almaya çalışacaklarını ifade edildi.

Tanıtım töreninde konuşma yapan BELKA AŞ Genel Müdürü Dursun Çiçek de otobüslerin bir günden fazla yeterli şarja sahip olduğunu ve bu şarjın 3 saatte tam dolabildiğini belirtti.

Elektriklendirme özellikle ulaşım üzerinden sera gazı salımını azaltmak için geleceğin yöneleceği nokta olacağa benziyor. Yalnız bunun için otobüslerin kullandığı elektriğin de fosil yakıtlardan gelmemesi gerekmekte.

Bu yüzden elektrik kaynaklarının çoğunlukla yenilenebilir enerji santrallerinden gelmesi önemli. Türkiye’de açıkçası tam anlamı ile buna ulaşmış değiliz.

Belki Ankara çözüm olarak İzmir’i örnek alabilir. İzmir elektrikli otobüslerininin şarjlarını, kamu binalarının üzerine kurduğu güneş panelleri ile doldurmakta.

Bu çözüm ile hem yenilenebilir enerji üretimi artırılıp, hem de ulaşımda elektriklendirme sağlanır ve sera gazı salımı ciddi anlamda düşebilir.

The post Türkiye’de bir ilk: Ankara Büyükşehir Belediyesi dizel bir otobüsü elektrikliye çevirdi appeared first on .

Paris İklim Anlaşmasını onaylamayan sadece 6 ülkeden biri olan Türkiye’yi, 39 STK kararını değiştirmeye çağırdı. Siz de buraya tıklayarak bu çağrıya Change.org’da imzanız ile destek verebilirsiniz.

Ülkelerin küresel ısınmayı 2 derecenin altında tutmak için niyet beyanları vererek imzaladığı Paris İklim Anlaşması’nın tam kabulü için, ülkelerin kendi yasama kanallarında da bu anlaşmayı onaylaması gerekmekte.

191 ülke ve birlik bu anlaşmayı onaylamışken, maalesef Türkiye, Eritre, İran, Irak, Libya ve Yemen ile beraber bu onayı vermemiş 6 ülkeden biri.

İlginizi Çekebilir

Anlaşmayı imzalamayan tek G20 ülkesi de olan Türkiye’yinin bu kararını değiştirmesi için, bir an önce harekete geçerek Paris Anlaşması’nı onaylamaya ve küresel iklim hareketinin bir parçası olmaya davet ediyor.

İklim krizini durdurma konusunda ilk adım olan bu anlaşma ile en azından küresel ısınmayı 1,5 derecenin altında tutmak ve küresel sera gazı salımını önümüzdeki 10 yılda yarı yarıya azaltmak için bir şans doğabilir.

STK’lar en çok sera gazı salımı yapan 20 ülkeden biri olan Türkiye’nin de hemen harekete geçmesi gerektiğini belirtmekte.

39 STK bu kampanyaya destek için aynı zamanda Change.org’da bir imza kampanyası başlattı. Siz de bu imza kampanyasına destek için buraya tıklayabilirsiniz.

The post Siz de imzanızla destek verin!: 39 STK Türkiye’yi Paris Anlaşmasını Onaylamaya Çağırdı appeared first on .

Çevreci Geek bülteninde bu hafta, Türkiye’nin İklim Değişikliği ile Mücadele Politikasını ele alıyoruz.

Uzmanların küresel ısınma hedefleri için yetersiz bulduğu bu politikaların uluslararası anlamdaki önemine ve daha iyi politika önerilerine göz atıyoruz.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim.

Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu hafta Derin Bakış’da Paris İklim Anlaşması için Niyet Edilen Ulusal Katkı Beyanları’nın neler olduğunu ve şu andaki durumunu inceliyoruz.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Türkiye’nin İklim Değişikliği ile Mücadelesi Yetersiz Kalıyor – 23 Şubat Çevreci Geek ile Bu Hafta Podcastı appeared first on .

Yeşile önem vermek hava kirliliğini azaltmak için en önemli çözümlerden biri olarak görülüyor. Peki hangi bitki türü bu konuda “en becerikli”? Uzmanlar bu soruya cevap bulmuş olabilir.

İngiltere’de bulunan Kraliyet Bahçıvanlık Topluluğu (RHS) yeni yayınladığı çalışmasında, özellikle otoyollarda olmak üzere hava kirliliğini en iyi temizleyen bitkiler araştırılmış.

Araştırmanın sonuçlarında Tibet Dağ Muşmulası (Cotoneaster franchetti) uzmanları oldukça şaşırtmış. Zira bitki, diğer çalı bitkilerine göre %20 oranında daha faz gaz salımını hapsedebiliyor.

Tibet Dağ Muşmulası, aslında kökeni Çin ve Tayland olan, sonbahar ve kış aylarında mor ve kırmızı, yaz aylarında ise beyaz ve pembe renkte meyve veren tüylü yapraklı bir çalı bitkisi.

Yapılan çalışmada yaz aylarında yol kenarındaki çalıların kalınlığı ile partikül maddeleri ve kirleticileri engellenmesi ele alınmış. Burada öne çıkan bitkiler ise tüylü ve karmaşık yaprak yapısına sahip bitkiler olmuş.

Yapraktaki tüyler ile çıkıntı ve pullar, bu bitkilerin yüzey alanını artırırken, hem partikülleri yakalayıp, hem de yapraktan tekrar havaya kaçmasını zorlaştırıyor.

Aslında tüm bitkiler bu yeteneğe sahip ama bu yapraklı bitkiler ve özellikle Tibet Dağ Muşmulası, daha az alanda ve yükseklikte daha etkili çalışabiliyor.

RHS’nin bu çalışması aslında iklime uyum sürecinde en yararlı bitkileri keşfetmek için yapılmakta.

Benzer çalışmalar, duvarı kaplayan sarmaşıkların binaların ısı dengesini koruduğunu, Alıç ve Kurtbağrı’nın ani yaz yağışlarını yumuşattığını ve yerel selleri azalttığını öne sürüyor.

Tabii ki tüm çözümleri bitkilerden beklememiz söz konusu değil. Özellikle otoyollardan çıkan hava kirliliğinde, daha az salım yapan ya da elektrikli araçları tercih etmek uzun dönemde hem bizim hem de bitkilerin sırtındaki yükü azaltacaktır.

The post Bu bitki, hava kirliliğini temizlemekte bir “süper kahraman” appeared first on .

TEMA’nın hazırladığı yeni bir dosya Erzincan ve Tunceli‘nin yüzde 52’sinin ve mera alanlarının yüzde 66’sının madenlere ruhsatlı olduğunu ortaya koydu.

Türkiye Erozyonla Mücadele, Ağaçlandırma ve Doğal Varlıkları Koruma Vakfı (TEMA), verilerini ihale, araştırma ve işletme safhalarındaki madenlerin ruhsatlarından derlemiş.

Bu rapor TEMA Vakfı’nın bu konuda hazırladığı dördüncü rapor. Daha önceki raporlarda da Artvin‘in yüzde 71’inin, Muğla‘nın yüzde 59’unun, Kazdağları‘nın yüzde 79’unun madenlere ruhsatlı olduğu bilgisi paylaşılmıştı.

TEMA’nın raporlarını BirGün’e değerlendiren TEMA Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Deniz Ataç da Türkiye’nin madencilik ruhsatlarının tehdidi altında olduğuna dikkat çekti.

Ataç, bu bölgenin bozkır, mera ekosistemlerinin içinde yer aldığını ve hayvancılığının, bal üretiminin merkezi olan bölgede meraların 66’sı madencilik ruhsatlarının tehdidi altında olduğunun da bir kez daha altını çizdi.

TEMA’nın madencilik ile ilgili diğer çalışmalarına buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz.

The post TEMA: Erzincan ve Tunceli’nin yarısından fazlası maden alanı appeared first on .

Türkiye iklim krizine karşı atacağı adımları daha resmi olarak onaylamasa da, İzmir kendi Yeşil Şehir Eylem Planı’nı hazırladı bile.

Yeşil Şehir Eylem Planı aslında İzmir Sürdürülebilir Enerji ve İklim Eylem Planı ile toplamda 61 maddelik bir yol haritası.

Her iki planda da arazi kullanımı, atık yönetimi, binalar, çevre ve biyolojik çeşitlilik, enerji, halk sağlığı, sivil savunma ve acil durum, su yönetimi, tarım ve ormancılık, turizm ve ulaşım konularında değişiklikler planlanmış.

Bu planlar ile hedef iklim krizine karşı İzmir’i daha dirençli hale getirmek. Buna ek olarak, sera gazı salımı da 2030 yılına kadar %40 azaltılacak.

İzmir Büyükşehir Belediyesi, yenilenebilir enerji yatırımları, ulaşımda raylı sistemin geliştirilmesi, bisiklet ve yaya yolları ile bu adımları atmaya başlamış durumda.

Özellikle, 8 kamu binasında güneş panelleri konularak enerjisini üreten belediye, Türkiye’de ilk defa 20 otobüs ile elektrikli otobüs filosunun elektriğini de buradan karşılıyor.

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Tunç Soyer, İzmir’de özellikle bu yıl yaşanan doğal felaketler ile afetlerin uzakta olmadığını gördüklerini açıkladı.

Soyer, eylem planlarının hazırlanmasıyla ilgili yaklaşık bir buçuk yıldır ilgili belediye birimleri, kamu kurumları, sivil toplum kuruluşları, üniversiteler ve meslek odaları ile şeffaf ve katılımcı bir süreç yürütüldüğüne de dikkat çekti.

İzmir’in eylem planı oldukça yapıcı gözükmekte, özellikle ambalaj atıklarının ayrıştırılması konusunda ciddi yatırımlar heyecan verici.

Belediye aynı zamanda Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası‘ndan da (EBRD) 300 bin Euroluk hibe desteği almıştı. Bu desteğin, su, biyolojik çeşitlilik, hava, toprak ve iklim krizi gibi önemli konuların da yer aldığı çevre sorunları için eylemler tespitinde kullanıldığı belirtiliyor.

The post İklim planını Türkiye’den önce İzmir tamamladı: 2030’a kadar sera gazı salımı %40 azaltılacak appeared first on .

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından gerçekleştirilen Türkiye İklim Değişikliğiyle Mücadele Toplantısı, iklim krizine karşı devletin tüm yaptıkları ile kahraman, bireylerin ise eksikleri ise suçlu olduğu bir dile sahip.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan’ın konuşma yaptığı toplantı sonunda Türkiye’nin iklim değişikliğiyle mücadelesini ve hedeflerini ortaya koyan İklim Değişikliğiyle Mücadele Sonuç Bildirgesi kamuoyuna tanıtıldı.

Çevre ve Şehircilik Bakanı Murat Kurum’un ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan’ın yaptığı konuşmalar, aslında kağıt üstünde iklim değişikliğine vurgu yapan konuşmalardı.

Bununla beraber konuşmaların hiç birinde ne Paris İklim Anlaşmasına yönelik, ne de fosil yakıtlara yapılan yatırımların durdurulacağına yönelik bir açıklama yapıldı.

Tam tersine karbon salımının %85’inin enerjiden geldiği Türkiye’de Emine Erdoğan, çözümü “başkalarından” beklemememizi tavsiye etti.

Bireysel olarak geri dönüşüm, gıda atığı ve daha çevre dostu ürün seçimleri konusunda bireylerin alacağı yol alsa da, iklim değişikliğinde artık acil ve daha büyük adımların da atılması gerekiyor.

Buna yönelik olarak, Çevre ve Şehircilik Bakanı Murat Kurum, iklim değişikliğinin sadece çevre sorunu değil, bir kalkınma, tarım ve sağlık meselesi olduğuna dikkat çekti.

Buna ek olarak meclise sunulacak bir rapor ile sera gazı emisyonlarının azaltılmasına ve iklim değişikliğine uyuma yönelik adımlar atılacak 2050 Ulusal İklim Değişikliği Stratejisi ve Eylem Planı kabul edileceğini belirtti.

Plan ile aynı zaman Türkiye’nin her yerinde; enerji verimli, iklime duyarlı yeni yerleşim alanları kurulup sıfır atık uygulamaların yaygınlaşacağına dikkat çekti.

Sıfır atık uygulamalarının ise 2035 yılında atık ayrıştırmasında %65 seviyelerine çıkacağını, 2050 yılında ise evsel atıkların düzenli depolama ile bertarafına son verileceği öngörülüyor.

Yenilenebilir enerjinin elektrik üretiminde ise 2030 yılına kadar güneş enerjisinin %40, rüzgar enerjisinin ise %45 oranında artması hedefleniyor. Binaların enerji tüketiminde ise fosil yakıtlar %25 oranında azaltılacak.

Bunun için kamu ve özel sektöre olan yardımların artması ve Ulusal İklim Değişikliği Araştırma Merkezi kurularak politikaların belirleneceği söyleniyor.

Açıkçası 2030 yılına kadar iki seçim yılı olduğunu unutmayalım. Bu dönemde AKP hükümeti de bir nevi belirsiz gelecek planları yapmakta.

Bununla beraber, aslında açıklanan politikalarda kısa dönemde sera gazı veya fosil yakıtlarda özellikle kömüre yönelik bir azalma olmayacağını görmek mümkün.

Uzun dönemde açıklanan politikalarda ise yeni bir hedef söz konusu değil. Özellikle şu an küresel gündemde bulunan net sıfır karbon ve bu yıl yenilenecek Paris İklim Anlaşmasına değinilmemesi de bu politikalara güveni azaltıyor.

İklim değişikliğinin artık iklim krizi olduğunu hükümetimizin anlaması lazım, Emine Erdoğan’ın haklı bir şekilde dikkat çektiği doğal felaketlerin artmasında ve doğal alanların kaybında da AKP’nin de sorumluluğunu kabul etmesi lazım.

Artık bize boş hedeflerin değil, iklim acil eylem planları ve yasal olarak değişikliklerin sözü verilmesi lazım.

Zira, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın da sevdiği bir dörtlük gibi; “Ayinesi iştir kişinin lafa bakılmaz/ Şahsın görünür rütbe-i aklı eserinde”.

The post Türkiye iklim değişikliğiyle mücadelede devleti kahraman, bireyi suçlu göstermeye çalışıyor appeared first on .

Çevreci Geek bülteninde bu hafta pandemi sonrası dünyanın üç büyük ekonomisinin sürdürülebilir kalkınma yatırımlarını ele alıyoruz. Avrupa Birliği, Amerika Birleşik Devleti ve Çin geçtiğimiz hafta özellikle pandemi sonrası yeniden kalkınması gereken ekonominin aynı anda çevre dostu olmasını destekleyen paketler sundular.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim. Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu hafta Derin Bakış’da üç büyük ülkenin planlarının bazılarında bulunan doğalgazın karbonsuz bir gelecekteki yerini tartışıyoruz. Güneş ve rüzgar tek başına yeterli olabilir mi, yoksa doğalgaza güle güle demek için çok mu erken, gelin beraber keşfedelim.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Dünyanın Üç Büyük Ekonomisi Pandemi Sonrası Sürdürülebilirliğe Yatırım Yapacak – 16 Şubat Çevreci Geek ile Bu Hafta Podcastı appeared first on .

Kahve üretiminden geriye kalan kahve kabuklarından yapılan bu evler, gıda ve sera gazı salımını azaltıp, döngüsel bir ekonomiye geçişi destekliyor.

Kolombiya’da bulunan Woodpecker şirketi, kahve kabuklarını geri dönüştürülmüş plastikler ile birleştirerek yeni bir materyal ortaya çıkardı.

Bu materyalin özellikle hafif ve güçlü olması, şirketin bu kaynakla ucuz ve prefabrik evler yapmasına yol açmış.

10 yıldır bu teknolojilerini kullanan şirket, özellikle Kolombiya’nın dağlık alanları olmak üzere, çimento, tuğla ve beton gibi geleneksel ve ağır inşaat malzemelerinin gidemeceği yerlerde bu evleri kurmakta.

Bu alanlar da genellikle gelir düzeyi düşük alanlar olduğundan, bazen daha önce yapılmamış okul veya kamu binaları bile bu prefabrik sistemler ile kurulmuş.

Şirket kahve kabuğu atıklarını güçlü lif yapısı yüzünden tercih etmiş. Yabani otlar, çeltik ve palmiyeden daha güçlü olan bu lif kaynağı aynı zamanda Kolombiya’da da bolca bulunmakta.

Lego gibi prefabrik parçalar yapan şirket bunları inşaat yapılacak alanda birleştiriyor, ortaya yangına ve böceklere karşı dayanıklı ucuz bir yapı ortaya çıkarıyor.

Üretim miktarını artırmak isteselerde inşaat genellikle bir hafta kadar sürdüğünden şu anda sistem kendinisi çalıştırmakta. Ama geçtiğimiz Kasım’da yaşanan ve Kolombiya’da 1300 evi yok eden bir kasırga yaşandığında üretimin hızlanmasına gerek duyulmuş.

Zira, Kolombiya hükümeti bu konuda Woodpecker’dan yardım istemiş ve elektriği olmayan, toprağın geleneksel inşaata uygun olmadığı Providence adasında can kurtarıcı bir yapı olmuş.

Geri dönüştürülmüş plastiği daha kalıcı bir yapıda kullanan, bir gıda atığı olan kahve kabuğunu yeniden değerlendiren bu teknoloji geleceğin sürdürülebilir ve döngüsel dünyasında kendine yer bulmakta zorluk çekmeyecek gibi.

Ama kullandığı enerji ve malzemelerin üretimi ile sera gazı salımının en az %30’undan sorumlu inşaat sektörünün bu teknolojiler olmadan geleceğin dünyasında kendine yer bulması çok zor.

The post Bu ev kahve atıklarından ve geri dönüştürülmüş plastikten üretilmiş appeared first on .

Beraber doğayı korumak isteyen Pamela ve Anıl çifti, Hindistan’da bu hayallerini gerçekleştirebilecek bir yer bulmuş.

Erken yaşta evlenen çift, ilaç şirketindeki ve bankadaki işlerinde üst seviyelere çıkmalarına rağmen, çocuklarındaki gibi hep bir orman içinde yaşamak ve burayı koruma altına almak istemiş.

Pamela’nın terfisi bu ikiliyi başka bir eyalete, Pamela’yı sürekli seyahat etmek zorunda olduğu bir işe, Anıl’ı ise restorandan ayrılıp bankacılığa geçmesine yol açmış.

İkili, bu işlerin yarattığı stresi en son çekemedikleri bir günde, ellerindekilerin hepsini satmışlar. Çift, ilk olarak Hawaii’de özel bir doğa koruma alanı oluşturmuşlar.

Burada ormana hiç ellemeyip, belli bir kısmında organik tarım yeteneklerini geliştirmişler. Ürettikleri ürünlerin kendilerine yetenleri alıp, alanını kadın koruma evlerine bağışlamışlar.

Yine de buradaki ada hayatı, ihtiyaçlarının %40’ının binlerce kilometre uzaktaki anakaradan gelmesi anlamına geliyormuş. Giderek büyüyen endüstriyelleşmiş turizm ve özel mülkler, çiftin özel topraklarındaki üzerindeki gözleri de artırmış.

Bu sorunlar giderek büyümüş ve biraz da “kaderin telefonu” anlara bir seçenek sunmuş.

Hindistan’da yaşayan Anıl’ın babası hayatını kaybetmiş ve çift küllerini Ganj nehrine serpiştirmek için çıktıkları yolda, Uttarancal eyaletinin güzelliğine aşık olmuş ve hayallerini artık Hindistan’da devam ettirme kararı almışlar.

Hindistan’ın güneyinde Batu Gat Dağlarında istedikleri gibi bir alan bulduktan sonra, burada SAI (Hayvanları Koruma Girişimi) Sığınağı’nı kurmuşlar.

Bölgedeki çiftçilerin de artık tarımdan daha fazla para kazanamadığından dolayı bu bölgede 1200 dönümlük yani, 300 futbol sahası büyüklüğünde bir alanı koruma altına almışlar.

1991 yılında artık kahve ve kakule tarlaları artık kullanılmayınca, Pamela bu 30 yıl içerisinde ilk yabani otların büyüdüğünü, onunla beraber böceklerin geldiğini söylüyor.

Ağaçların büyümesi ile beraber maymunlar ve filler, onlarla beraber ise Bengal kaplanlarından nesli tükendiğine inanılan bir çakal türü bile bu sığınakta kendine yer bulmuş.

Pamela ve Anıl bu ortak hayallerini beraber gerçekleştirmenin hayatlarındaki en tatmin edici tecrübe olduğunu belirtiyor ve Doğa Ana’ya biraz şans verilirse kendini iyileştireceğini söylüyorlar.

The post Hindistan’ın Tek Özel Yabani Yaşam Merkezini Kuran Çift 30 Yıldır Doğayı Beraber Koruyor appeared first on .

Çağ açan nanoteknoloji için üretilen nanomateryallerin canlı organizmalara girdiği ve gıda zincirinde ilerlediği ortaya çıktı.

Bir nanometre gibi küçük birimler ile ölçülen nanoteknolojinin, insan saçının 80 bin nanometre olduğu düşünülünce “boyutu” daha iyi anlaşılıyor.

Nanomateryaller elektronik aletlerden boyalara, kozmetik ürünlerden kıyafetlere kadar çığır açan yeni teknolojiler geliştirmiş durumda. Dokunmatik ekranlar, solar panelller ile kırışmayan kumaşlar bu materyallerin kullanıldığı yerlerden bir kaçı.

Ama bu teknoloji her ne kadar gözle görülmeyecek kadar küçük olsa da, yani bir araştırma, etkisininin düşündüğümüzden daha büyük olduğunu gösteriyor.

Nature akademik dergisinde yayınlanan makale, 1 ile 100 nanometre boyutundaki materyallerin, ilk önce alglerde görüldüğünü, daha sonra gıda zinciri ile zooplanktonlara ve en son balıklara ulaştığını ortaya koyuyor.

Her adımda boyut değiştiren bu nanomateryaller, organizmaların vücudundaki hücre ve organları işgal etmiş. Balıklarda materyaller beyinlerinde de görülmüş durumda.

Uzmanlar özellikle beyinde toplanan nanomateryaller hakkında endişeli. Zira insanlarında kullandığı ve nanomateryal içeren ürünler bulunmakta ve genellikle bu materyaller “içindekiler” listesinde görülmüyor.

Buna ek olarak, nanomateryallerin kontrol edilmesi de oldukça zor. Zira farklı bileşiklerden oluşan nanomateryalleri organizmalar ve hücreler haricinde toplu bir şekilde bulmak oldukça zor.

Böyle bir teknolojinin, insan eli ile oluşturulmuş yüzlerce çeşit nano maddeyi ele alması ve ayrıştırması gerek.

Şirketler bu yeni teknolojiyi ürünlerine koymak için hızlı bir şekilde hareket etse de, bu materyallerin risklerini tam anlamı ile anlamış değiliz.

Çalışmanın araştırmacıları, özellikle nanomateryallerin neden ve nasıl beyinde toplandığını ele alacak çalışmaların yapılması gerektiğini belirtiyor.

Böylelikle en azından bu teknolojiyi daha güvenli hale getirecek yeni ürünler tasarlamalarını önerebilecekler. Çünkü şirketler bu teknolojiyi uygulamak konusunda durmayı düşünmüyorlar.

Kaynak: Fast Company

The post Endişe veren yeni kirliliğimize hoş geldin deyin: Nanomateryaller appeared first on .

Yapılan yeni bir araştırma, fosil yakıt yüzünen oluşan hava kirliliğinin sigara ve sıtmadan hayatını kaybedenlerin toplamından daha fazla olduğunu gösteriyor.

Harvard, Leicester, Birmingham ve Londra Koleji üniversiteleri tarafından yapılan ortak araştırmada, üretim ve ulaşım için fosil yakıt kullanan ülkelerde hayat kaybının daha fazla olduğu belirtildi.

Küresel olarak 2018 yılında 8,7 milyon kişinin fosil yakıt kaynaklı hava kirliliğinden hayatını kaybettiği de araştırmaların sonuçlarından biri.

Bu oran Doğu Asya’da 14 yaşından büyük bireylerde her 3 ölümden birinin hava kirliliği kaynaklı olduğunu gösteriyor. Avrupa ülkeleri, ABD ve Türkiye’de bu oran yaklaşık her 10 ölümden biri olarak belirtilmiş.

Uzmanlar sonuçları açıklamakta dikkatli olduklarını çünkü araştırmanın sonuçlarına ilk başlarda oldukça şaşırtıcı bulduklarını söylüyorlar. Bununla beraber yapılan her araştırma, benzer sonuçlar göstermiş.

Yapılan çalışmalarda, fosil yakıtların yakılmasından oluşan hava kirliliği ile kalp rahatsızlıkları, göz sağlığı ve solunum yolu rahatsızlıkları arasında direkt bağlantılar bulunmuş.

Geçtiğimiz hafta da Türkiye’de Sağlık ve Çevre Birliği (HEAL) raporu Türkiye’de hava kirliliğinin oluşturduğu sağlık maliyetini detaylı olarak incelemişti. Rapor, kömür santrallerinin yarattığı kirliliğin her yıl Türkiye’nin sağlık harcamalarının yüzde 27’sinden sorumlu olduğunu ortaya çıkarmıştı.

Fosil yakıtlardan elde edilen enerji üretimi aynı zamanda iklim krizine yol açan sera gazı salımının %72’sinden sorumlu. Özellikle sanayide kullanılan fosil yakıtlar bu salımın dörtte birinden sorumlu.

Dünyamızı ve sağlımızı kurtarmak için artık değişimin şart olduğu kesin; tek eksik politik irade, ama zamanımız daralmakta.

The post Yılda 8 milyon kişi: Fosil yakıtların kirliliği milyonların hayatına mâl oluyor appeared first on .

Çevreci Geek’in bu haftaki bülteninde Yüzyılın Davasını konu alıyoruz. Fransa Devleti’ne karşı açılan iklim davasının sonuçlarına göz atıp, dünyadaki diğer örneklerine, Türkiye’de olası bir davanın nedenlerini inceliyoruz.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim. Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu hafta Derin Bakış’da İklim Adaleti’nin ne olduğunu keşfediyoruz. Adil ve kapsayıcı bir değişim için gerekli bu hareketin detaylarına göz atıyoruz.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Yüzyılın Davası: Fransa Hükümeti iklim davasında suçlu bulundu – Çevreci Geek 9 Şubat Podcastı appeared first on .

Sıkı bir sırt çantası kullanıcısı olsam da, kabul etmek gerekir ki bazı durumlarda çantalar, bel ve omuzlara ekstra yük bindirebiliyor.

Yeni tasarlanan bir akıllı çanta ise sahip olduğu iki elastik materyal ile içindekilerin dikey hareketini azaltıp, yükünüzü %21 oranında azaltabiliyor.

Çanta bununla da kalmayıp, içindeki yeni tür bir jeneratör ile sizin enerjiniz ile elektronik eşyalarınızı şarj edebiliyor.

Daha önce de triboelektrik nanoüreteçler (TENG, mekanik enerjiyi elektriğe dönüştüren ufak cihazlar) kullanarak enerji toplayan çantalar vardı ama bu çantanın farklılığı iki elastomeri devreye sokması.

Bu ek ile yürüyüş esnasında çantanın çerçevesi ile yükü arasında meydana gelen hareket, bir TENG’in mekanik enerjiyi %14 verimle elektriğe çevirmesini sağlanmış.

Araştırmacılar çantanın kuvvetli LED’leri, bir elektrikli saati ve floresan tüpleri çalıştırabildiğini göstermişler.

Çantanın özellikle sporcular, outdoor meraklıları ve afet ile acil durumlarda çalışan görevliler için oldukça yararlı olacağı düşünülüyor.

The post Kendi enerjini üret: Yürüme sırasında enerji toplayan çanta, cihazlarınızı şarj edip, yükünüzü azaltıyor appeared first on .

Avusturalya’da kurulacak dünyanın en büyük bataryası 1200 MW kapasitesi ile Türkiye’deki Seyitömer Termik Santrali’nin kapasitesinin iki katına sahip.

Bu batarya daha önce Tesla tarafından yine Avusturalya’ya kurulan bataryanın rekorunu 8’e katlıyor.

Projenin sahibi CEP Enerji, bu bataryanın ülkenin dört noktasında bulunacak 2000 MW’lık batarya ağının en büyük parçası olduğunu belirtiyor.

Şirket 2,4 milyar dolarlık bu projeye başlamanın en büyük nedeninin, Avustralya’nın geçtiğimiz yıl çizdiği enerji planın verdiği güven olduğunu belirtiyor.

Özellikle elektrikli arabaların teknoloji yarışı sayesinde gelişen batarya teknolojileri artık kömür ve doğalgazın bırakabileceği bu boşluğu doldurucak seviyelere geldi.

Güneş ve rüzgar enerjisi sürdürülebilir bir enerji olsa da, dengeli olduğu söylenemez. Aşırı güneşli veya rüzgarlı bir günde üretilecek bir enerji, o sıradaki elektrik tüketiminde kendine yer bulamayabilir.

Bu dengeyi sağlamak için kurulacak bataryalar, belirli bir süre boyunca bu elektriği saklayıp, esnek bir şekilde, ihtiyaç olduğu zaman tüketim için kullanmaya sunuyorlar.

Yani aslında yenilenebilir enerjinin sürdürülebilir olması için batarya teknolojilerinin de yanında bulunması gerekiyor diyebiliriz.

Avusturalya kömür santralleri kapanıp, ülkenin büyümesi de göz önüne alınınca, 20 yıl içerisinde en az 6 bin MW “esnek” enerji santrali ihtiyacı duyacağını öngörüyor.

Bu kapasitenin batarya, pompaj depolamalı hidroelektrik, daha iyi bir altyapı kontrolü ve doğalgaz ile doldurulması planlanıyor. Bununla beraber doğalgaz projelerinin bu 20 yıllık gelecekte en pahalı yatırım olma olasılığı da göz ardı edilmemiş.

Doğalgaz aynı zamanda ihtiyacının iki katı kadar doğalgaz üretimi yapan Avusturalya için “mantıklı” bir seçenek olarak gözükmekte.

Türkiye gibi doğalgazının %99’unu yurtdışından ithal eden ve yenilenebilir enerji kapasitesi ihtiyacının üstünde olan bir ülke içinse batarya teknolojilerine yatırım çok daha mantıklı.

The post Kapasitesi Seyitömer Termik Santralinin iki katı: Dünyanın en büyük bataryası kuruluyor appeared first on .

İklim değişikliğine karşı etkili bir şekilde hareket etmediğine yönelik sivil toplum kuruluşları tarafından açılan davada Fransa Devleti suçlu bulundu.

2018’in sonunda dört sivil toplum kuruluşu tarafından açılan dava, Yüzyılın Davası olarak adlandırılıyordu.

Sonunda karar veren Paris İdari Mahkemesi, 3 Şubat tarihinde, Fransız Devleti’nin iklim değişikliğiyle mücadele kapsamında yürüttüğü faaliyetlerin yetersiz olduğunu tespit etti.

Mahkeme aynı zamanda, iklim değişikliğiyle ilintili olarak ekolojik hasar oluştuğuna karar verdi. Sera gazı emisyonlarının azaltılması kapsamında belirlenen hedeflere ulaşılmasından sorumlu olan Fransız Devleti’nin kısmen başarısız olduğuna karar verildi.

Bu karar diğer davalar için emsal oluşturabilecek. Zira yargıçlar “ekolojik hasar kapsamında Devlete karşı açılacak tazminat davalarının Medeni Kanun’da öngörüldüğü üzere kabul edilebilir olduğunu” belirtti.

Davanın bence en önemli sonucu, kamu kurumları ile STK’lar arasında 2 ay sürecek müzakere ortamı oluşturmak üzere karar vermesi oldu.

Zira, etki değerlendirme analizi, iklim mevzuatın belirlenen iklim hedeflerinin yalnızca yarısını ya da üçte ikisini hayata geçirebileceğini gösteriyor.

Bu müzakereler sonrasında, devlet tarafından sunulan delillerin tatmin edici bulunmaması durumunda, Danıştay ilave önlem alınması yönünde karar verebilir.

Bu bir ülkeye açılan ilk dava değil. Hatta iklim değişikliği konusunda ülkeleri yasal olarak sorumlu tutan başka davalar da var.

Geçtiğimiz yıl İrlanda’da benzer bir dava açılmış ve İrlanda Cumhuriyeti’nin iklim krizi konusunda yetersiz olduğuna karar vermişti.

Hollanda’da yaklaşık 10 yıldır süren davalarda en son mahkemeler Hollanda hükümetinin sera gazlarını 1990 seviyesine göre %25 oranında azaltmasına hükmetmişti.

The post Gereği Düşünüldü: İklim davasında Fransa Devleti suçlu bulundu appeared first on .

Dünya Kanser Günü sebebi ile yayınlanan Sağlık ve Çevre Birliği (HEAL) raporu Türkiye’de hava kirliliğinin oluşturduğu sağlık maliyetini detaylı olarak incelemiş.

Türkiye’de Kronik Kömür Kirliliği: Kömürün Sağlık Yükü ve Kömür Bağımlılığını Sonlandırmak’ adlı rapor, termik santrallerden kaynaklı hava kirliliğinin yarattığı sağlık sorunları ve bunun mali yüküne dikkat çekiyor.

Türkiye’de santral bazında sağlık etkilerini hesaplayan ilk çalışma olan rapor, kömür santrallerinin yarattığı kirliliğin her yıl yaklaşık 53.60 milyar TL’lik sağlık maliyetinin olduğunu ortaya koyuyor.

HEAL Türkiye Sağlık ve Enerji Politikaları Kıdemli Danışmanı Funda Gacal, 2019’da Türkiye’nin sağlık harcamalarının 201 milyar TL olduğuna dikkat çekerken, bu rakamın yüzde 27’sinin ise kömür kaynaklı sağlık sorunlarına harcandığını öne sürüyor.

Bu araştırma özellikle 2019’da Türkiye’de işletmede olan linyit, taş kömürü veya asfaltit kullanan 28 adet büyük elektrik santralin etkilerini incelemiş.

Rapor, 2019’da bu santrallerin Türkiye’de 26 bin 500 çocuk bronşit vakası, 3 bin erken doğum, 3 bin 230 yetişkin bronşit vakasına yol açtığını belirtiyor.

Bu hastalıklardan dolayı 2019 yılı içerisinde önlenebilir 5 bin erken ölüm gerçekleşti. Yani günde ortalama 13 kişi kömürün yarattığı kirlilik nedeniyle hayatını kaybetti.

Santrallerde genellikle filtre teknolojileri çözüm olarak gösterilse de, Gacal en iyi filtre sistemleri dahi bacalardan yayılan hava kirleticilerini yalnızca bir noktaya kadar azaltabildikleri için kronik hava kirliliğine çözüm olmadığını belirtiyor.

Bununla beraber, filtreler ayrıca CO2 salınımını engellemiyor, yani kömürün iklim değişikliğini tetiklemedeki rolünü azaltmıyor.

Çalışma asıl çözümün, sürdürülebilir yenilenebilir enerji ve enerji tasarrufu biçimlerinin tercih edilmesi ile Paris İklim Anlaşması’nın onaylanması ve iddialı bir Ulusal Katkı Beyanı (NDC) ile yenilenebilir enerji kaynaklarının paylarının artırılması olduğunu belirtiyor.

Buna ek olarak, eskimiş kömür santrallerinin kapanması ve yerine yenilerinin inşa edilmemesi önerilmiş. Ayrıca, daha sağlıklı ve şeffaf veri toplama ve inceleme sistemlerinin oluşturulması önerilmekte.

The post Türkiye’nin toplam sağlık harcamalarının %27’sinin sebebi: Kömürlü termik santraller appeared first on .

Çevreci Geek’in bu haftaki bülteninde Türkiye’deki enerji seçimini ele alıyoruz. AB ve ABD yenilenebilir enerjiye yatırım yaparken, Türkiye neden hala petrol, kömür ve doğalgaz üretimini artırmaya çalışıyor, bu yatırımların etkisi ne olur, bunu inceleyeceğiz.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim. Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu hafta Derin Bakış’da bir eberji devrimi gibi gösterilen çöp yakmayı ele alıyoruz. Çöp yakmanın çevreye ve ekonomiye etkileri neler gelin beraber keşfedelim.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Fosil vs. Yenilenebilir: Türkiye’nin Enerji Seçimi Ne Olacak? – Çevreci Geek ile Bu Hafta 2 Şubat Podcastı appeared first on .

Dünyanın en büyük yüzen buzdağından geçtiğimiz günlerde dev bir parça daha koptu. Uzmanlar son 25 yılda buzulların erimesinin %57 oranında arttığını belirtiyor.

2017’de Güney Kutbu‘ndan kopan A68a adlı buzul 5800 km2’lik alanı ile İstanbul’dan daha büyük bir “kara” parçası.

Ama bu parça bile şimdiden 7’ye bölünmüş durumda. Bu durum mavi küremizin buzullarının şu andaki halini de özetliyor aslında.

Leeds Üniversitesi’nde yapılan bir çalışma Dünya’daki buzulların, kutuplar ve dağlarda bulunanlar olmak üzere, erime hızındaki artışı incelemiş.

Bu çalışmaya göre Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli’nin (IPCC) en kötü iklim krizi senaryosu ile aynı süreçte ilerliyoruz. 1994 ile 2017 yılları arasında, 28 trilyon ton buz geri dönmemek üzere erimiş durumda.

Yıllık buz kaybı ise 0,8 trilyondan, 1,2 trilyon tona yükselmiş. Bu yaklaşık %57 oranında bir artış demek.

Sadece kutuplarda değil, dağlarda da bulunan bu buzulların kaybı hem kısa hem de uzun dönemde insanlığı ciddi şekilde etkilemekte.

Buzullar ışınlarının yansımasını sağladığı için Güneş’ten gelen enerji artık korunmasız kalan su kütlelerinin ya da toprağın ısısını artırmakta.

View this post on Instagram

A post shared by Çevreci Geek (@cevrecigeek)

Bu sürekli buzul halinde bulunan permafrostun da erimesine ve sera gazı etkisi karbondioksitten 10 kat daha güçlü metan gazının salınmasına yol açıyor.

Buna ek olarak, buzulların eksikliğinden dolayı ısınan küresel hava döngüsü tüm Dünya’yı etkileyip, gıdaların yetişme şeklini ve alanlarını değiştirmekte.

Ve tabii ki, en bilindik etkisi olan seller şimdiden, ada ülkelerini ve hatta Bangladeş gibi ülkeleri etkilemiş durumda.

Bu durumu durdurmak için aslında yapılacaklar belli. Sera gazı salımı yapan kaynakların özellikle enerji üretiminde kullanılan fosil yakıtların acilen azaltılması gerekmekte.

Yoksa, gözlerimizin önünde iklim krizinin en kötü senaryosunun gerçeğe döndüğünü göreceğiz.

Kaynak: The Guardian

The post En kötü senaryo gerçekleşiyor: Buzulların erimesi %57 oranında arttı appeared first on .

Barcelona karantina döneminde şehre dönen vahşi doğayı kabullenme kararı aldı. 6 haftalık karantina dönemi sonrası zaten şehir kendini yenilemişti.

İnsan elinin değmediği parklarda, “yabani” bitkilerin sayısı patlayınca, hem böceklerin hem de kuşların sayısı da bir o kadar artmıştı.

Öyle ki, bir önceki seneye göre kelebeklerin sayısında %74 oranında bir artış görülmüş, Küçük Mor İmparator gibi şehre uğramayan türler geri gelmişti.

Pek çok şehirde olduğu gibi karantina sonrası bu canlılık sona ermeye mahkum gibiydi ama Barcelona burada farklı bir yol izledi.

Şu anda Barcelona, şehirde toplam 783 bin metrekarelik yeşil açık alan ve 49 bin metrekarelik yeşillendirilmiş sokaklar projesine onay vermiş durumda.

Vahşi bitkilerin park alanlarına katılmasının yanı sıra, bu alanlarda kuşlar ve yarasalar için 200 yuvalama alanı, 40 arı kovanı ve 80 böcek oteli kurulmakta.

Bu projelerin kabul edilmesi, özellikle karantina sonrası doğanın şehre geldiğini gören bireyler için oldukça kolay olmuş. Betonla dolu ve “hijyenik” parklar yerine ekosistemi içinde barındıran parklar şehrin yeni planı olacak.

Doğal yaşamın canlanmasına ek olarak, tek türcü olmayan bir yaklaşımın, daha az su, enerji, katkı maddesi ve para harcadığının da altı çizliyor.

Parklara ek olarak, Barcelona gibi sıkışık bir şehirde uzmanlar, yerdeki asfaltlar sökülemezse, çatıdakı betonlaşmanın da değiştirilebileceğini belirtiyor.

Bazı bağımsız projelerde polinatörlere dost ve kuraklığa dayanıklı bitkiler ile yağmur suyunu toplamaya yönelik projeler şehrin atacağı adımlara ilham veriyor.

Uzmanlar, karantinada değişen şehrin çehresini beğendiklerini ve artık buradan geriye dönüş olmayacağını söylüyor.

Kaynak: The Guardian

The post Yarasalar, böcekler, yabani bitkiler: Barcelona vahşi doğasını kabulleniyor appeared first on .

11 ile sınırı bulunan Kuzey Ormanları’nın sınırlarındaki 10 il, termik santrallar, maden ocakları, sanayi baskısı ve şehirlerin büyümesi yüzünden ormanı tahrip etmekte.

Kuzey Ormanları Savunması’nın faaliyetlerine katkı veren Kuzey Ormanları Araştırma Derneği’nin çalışmaları, ayrıca 2020’nin son üç ayında en çok rastlanılan konunun kuraklık olduğunu gösteriyor.

Kuzey Ormanları, Edirne, Kırklareli, Tekirdağ, İstanbul, Kocaeli, Yalova, Sakarya, Düzce illerinin içinde ve Bursa, Balıkesir ile Çanakkale illerinin kuzeyinde yer alan ormanları kapsamakta.

Özellikle Trakya bölgesinde en fazla tahrip görülürken, en yoğun tehdit ise giderek büyüyen İstanbul’dan gelmekte.

Bununla beraber İstanbul Çevre Düzeni Planı’nda İstanbul’un Kuzey’inin korunması ve o bölgedeki doğal kaynakların sürdürülebilir olması ve bölgenin yapılaşmaya açılmaması yönünde kararlar var.

Bu kararları ise 3. Köprü, Kuzey Marmara Otoyolları, 3. Havalimanı ve son olarak da gündemden düşmeyen Kanal İstanbul yıkıp geçmiş durumda.

Kuzey Ormanları’nın habitatının dağılması ve iklim krizi ile birlikte ise son dönemde bölgede, barajların ve göllerin kuruması şeklinde haberlerde artmakta.

Bunun için bölgeyi korumak adına sosyal dayanışma oldukça önemli. Bu gibi haberleri sizın de sosyal medya kanallarında paylaşmanız ve bu konunun bilinirliğinin artması bireylerin yapacağı en önemli şeylerin başında geliyor.

Aynı zamanda bu konuda çalışan Kuzey Ormanları Savunması gibi STK’lara da vereceğiniz destek çok önemli.

The post Tahrip ve kuraklık: Kuzey Ormanlarının sınırları işgal altında appeared first on .

45. ABD başkanı Donald Trump’ın Beyaz Saray’ı terketmesinden sonra yeni başkan Joe Biden başkanlık kararnameleri ile iklim krizine karşı yepyeni bir beyaz sayfa açtı.

Keystone botu hattının iptali, Paris İklim Anlaşmasına yeniden katılma gibi kararlara ek olarak Biden son adımını “Diğer hükümetler gibi ,… Federal hükümetin Büyük Petrol’e para dağıtması gerektiğini düşünmüyorum” diyerek attı.

Açık konuşmak gerekirse bir iklim aktivisti olarak bu cümleyi duymak beni aşırı mutlu etti. Yenilenebilir enerjinin bu kadar ucuzladığı bir dönemde fosil yakıt şirketlerinin ayakta kalma nedeninin yapılan yardımlar olduğunu söyleyebiliriz.

Küresel olarak fosil yakıt şirketlerine yaklaşık 5 trilyon dolar yardım yapılmakta. IMF’ye göre ABD’de bu yardımlar 649 milyar dolar civarında, Türkiye’de ise 64 milyar dolarlık bir yardım söz konusu.

Buradaki sorun “yardımların” ne olduğuna dair ortak bir fikir bulunmaması. Hükümetler tabii ki, şirketlere direkt nakit para vermiyor. Bu “yardımlar” vergi indirimi, ücretsiz arsa satışı veya yasal boşluklar üzerinden yapılmakta.

Ama buradaki tanımsal sorun ciddi adımlar atılmasını da zorlaştırıyor. Bu yüzden de bazı uzmanlar, Biden’ın kesebileceği yardımların oldukça kısıtlı olduğunu belirtiyor.

Buna en olarak, ABD’nin yönetim sisteminde federal hükümetler ile eyalet hükümetleri arasında bazen çok büyük farklar olabiliyor ve eyaletlerin bu şirketlere yardımları konusunda ABD başkanı çok da etkili olamamakta.

Bu yüzden Biden’ın sadece federal hükümetten gelen yardımları kesebileceği düşünülüyor. Bunun da yapılan tüm yardımların %20’si civarında olduğu belirtilmekte.

Biden da zaten “uygulanabilir yasalar” çerçevesinde bu yardımları kesebileceğini belirtmişti. Peki bunlar neler olabilir?

Fosil yakıt şirketlerinin en başta hala ödemedikleri cezaları ödemesi sağlanacak. Örnek olarak BP 2015 yılında sebebiyet verdiği Deepwater kazasında ödeyeceği 20 milyar doların 15 milyarını vergiden düşebilmişti. Biden hükümetinde bunun olmayacağı belirtiliyor.

Buna ek olarak kömür ve petrolün taşınması için yapılan yardımın, ucuza federal hükümet toprağı kiralamanın sonu gelecek.

Bu yardımlar büyük ihtimalle fosil yakıtların sonunu getirecek seviyede olmayacak. Ama bu endüstrinin imajını lekeyeceği kesin.

Sigaraya yapıldığı gibi hükümet genelinde alınmış bir kararın, lobicilerin bu endüstriye desteğini azaltacağı belirtiliyor.

Bu kararın alınmasının arkasında aslında toplum baskısı var. ABD’de giderek büyüyen iklim aktivizmi, özellikle bu konuya yönelik karşı durulması konusunda Biden’ın elini zorlamış durumda.

Bundan sonra ne olacağı ise iklim aktivizmin geleceği ile şekil alacak gibi.

The post Biden Büyük Petrol’e “para dağıtmayacak”: ABD fosil yakıtlara olan federal yardımları durdurdu appeared first on .

2020 yılında elektrik üretiminde yenilenebilir enerji, Avrupa Birliği’nin ana kaynağı oldu. Yenilenebilir enerji, özellikle Almanya, İspanya ve Birleşik Krallık’ta bu yıl içerisinde fosil yakıt üretimini ciddi bir şekilde geçti.

Avrupa Birliği genelinde ise bu fark daha küçük oldu. Yenilenebilir enerji %38 oranında üretilirken, fosil yakıtlar %37’de kaldı. Ne olduğuna hala resmi olarak karar verilemeyen nükleer enerji ise %25’te kaldı.

Nükleer enerji üretimde yenilenebilir olsa da aslında kaynakları yenilenebilir olmadığı için doğa dostu bir enerji kaynağı olarak kabul edilmiyor. Buna rağmen, yenilenebilir enerjinin bu kadar artması sera gazında ciddi bir azalma yaşandığı anlamına geliyor.

Son 10 yılda yenilenebilir enerjinin payı %13’dan %38 seviyesine gelmiş durumda. Uzmanlar yenilenebilir enerjinin daha da akıllı yatırımlar ile daha da hızlı büyüyeceğini belirtiyor.

Avrupa Birliği 2030 yılında karbondioksit salımını yarılamayı, 2050’de ise bir şekilde sıfırlamayı planlıyor.

Eğer pandemi sonrası yatırımlar yenilenebilir enerjiye ve yeşil ekonomiye yönelik yapılırsa, uzmanlar bunun mümkün olabileceğini belirtiyor. Zira bu hedef için AB’nin yenilenebilir enerji kurma hızını iki katına çıkarması lazım.

Yenilenebilir enerjinin büyümesi şu an rüzgar ve güneş enerjilerinden gelmekte. Hidroelektrik santrallerindeki büyüme ise durmuş durumda.

Tabi, yenilenebilir enerji oranının artmasında, kurulu fosil yakıt enerji santrallerinin kapanması da etkili oldu. Özellikle kömür üretimi geçtiğimiz yıla göre %20, 5 yıl önceye göre ise %50 azalmış durumda.

Bu düşüşün sebebi yenilenebilir enerji kaynaklarının ucuzlamasının yanında, doğalgaza geçiş ve pandemi sürecinde elektrik ihtiyacının azalması da var.

Nükleer enerji üretimi de %10 oranında azalmış durumda. Özellikle İsveç ve Almanya ile birlikte, daha fazla ülkenin nükleer enerji santrallerini kapatması bekleniyor.

Bu oranlar ile birlikte, Avrupa Birliği’nin elektriği 5 yıl önceye göre daha temiz diyebiliriz. 2015’te 1 kWh elektrik 317 gram karbon dioksit üretirken, şimdi bu rakam 226’ya düşmüş.

Eğer yenilenebilir enerjinin yükselişi ve toplumdaki temiz enerjiye baskı böyle devam ederse, AB’nin geleceğinde bu rakamı sıfıra çekmek bile mümkün gözüküyor.

The post Artık ana kaynak: Yenilenebilir enerji üretimi Avrupa’da fosil yakıtları geçti appeared first on .

Çevreci Geek’in bu haftaki bülteninde 5 dakikada şarj olan elektrikli araçların bataryalarını ve Türkiye ile AB’de elektrikli araçların son durumunu ele alacağız.

Arıların son durumu, yeni çıkan yağmur suyu toplama genelgesini ve Biden’in ilk gününü ise kısa kısa gözden geçireceğiz.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim. Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post 5 Dakikada Şarj Olan Elektrikli Otomobiller Geliyor, Hazır mıyız? – 26 Ocak Çevreci Geek ile Bu Hafta Podcastı appeared first on .

Uzmanlar 1990’lardan beridir Kuzey Amerika ve Avrupa’da arı sayısında ciddi bir düşüş olduğunu, her dört arı türünden birinin doğada artık görülmediğini belirtti.

Veriler sözkonusu türlerin soyunun tükendiği anlamına gelmese bile, bunların sayısının yaban hayatında düzenli olarak gözlemlenemeyecek kadar azaldığını işaret ediyor.

Zira 2006-2015 arasında kaydedilen türlerde yüzde 25 oranında azalma yaşandı. Bunun en büyük sebeblerinden birinin ise tarımsal alanlarda kullanılan tarım zehirlerinin yabani arılar üzerindeki olan etkileri kabul edilmekte.

Küresel Biyoçeşitlilik Danışma Tesisi’nin (GBIF) verileriyle karşılaştırılarak yapılan çalışmada, Dünya’da bilinen 20 bin arı çeşidinin bulunduğu 300 yıllık koleksiyona ilişkin kayıtlar incelendi.

Arı türlerinde kayıplar her tür için aynı derecede değil. İkinci en sık görünen arı familyası Halictid arılarının 1990’dan bu yana yüzde 17 azaldığı tespit edilirken, çok daha nadir görünen bir tür olan Melittidae de ise kayıplar yüzde 41 civarında.

Maalesef sadece arılar değil, çoğu böcek bu tür kayıplar yaşamakta. Başka bir araştırma son 10 yılda böcek türlerinde %10 ile %20 civarında bir kayıp gözlemlemişti.

Bununla beraber, yapılan çalışma bahsettiğimiz üzere  yalnızca Kuzey Amerika ve Avrupa’yı kapsıyor. Küresel anlamda arıların sayısı konusunda ciddi veri eksikliği var.

Türkiye’de bu veri eksikliğine sahip ülkelerden biri ve arıların türleri ile ilgili çalışmalar olsa da resmi bir veriye ulaşmak mümkün değil.

Hem doğada hem de tarımsal alanlarda bitkilerin doğal yolla tozlaşması için hayati öneme sahip bu canlıların daha iyi bir şekilde korunması gerekmekte.

Arıların bir “zararlı” olarak değil, tam tersine permakültür yöntemleri ve yabani bitkiler ile tarım alanlarına çekilerek bir tarım değerine dönüşmesi oldukça önemli.

The post Arı türlerinin dörtte biri 1990’lardan beridir görülmüyor appeared first on .

İstanbul ve Zonguldak’da belirli binalara getirilen yağmur toplama zorunluluğu, artık tüm Türkiye’de zorunlu hale geldi.

1 yıldan fazla süredir süren ve son 90 yılın en kurak dönemi karşısında geç de olsa ciddi değişiklere gidilmeye başladı.

Geçtiğimiz hafta İstanbul Büyükşehir Belediyesi, 1000 metrekarenin üzerindeki yapılarda yağmur suları için sarnıç zorunluluğu getirdi.

Artık 1000 metrekarenin üzerindeki parsellerde, binaları zemin suyundan korumak, bahçe sulamak için veya tuvalet rezervuarları vb. yerlerde kullanılmak üzere bir drenaj sistemi oluşturularak, çatı ve zemin sularının yer altında oluşturulacak sarnıçta toplanması gerekmekte.

Buna benzer bir karar ise aslında bir buçuk yıldır Zonguldak”ın Çaycuma ilçesinde uygulanmakta. Çaycuma ilçesinde taban uzunluğu 200 metrekareyi geçen yeni yapılarda yağmur suyu toplama sistemi zorunlu hale getirildi.

Yağmur suyu toplama sistemlerinin kurulmasında kolaylık sağlanırken aynı zamanda bu sistemi kullanan vatandaşlara su faturalarında yüzde 30 indirim kararı alındı.

Buna benzer sistemleri belediyeler kendi içerisinde uygulamaya çalışırken, dün açıklanan bir genelge ile Çevre ve Şehircilik Bakanlığı 2 bin metrekareden büyük parsellerde yağmur suyunu toplamayı zorunlu kıldı.

Genelge ile binaların çatılarında toplanan yağmur sularının, bahçe sulama veya arıtılarak bina ihtiyacında kullanılmak üzere bahçe zemini altında bir depoda toplaması gerekmekte.

Yağmur suyu depolama sistemi belirli adımlara sahip olmak zorunda. Depolama aşamasının ardından yağmur suyu partikül filtreleme ve klorlama işlemine tabii tutularak patojenlerden ve yağmurun beraberinde getirdiği toz topraktan arındırılması gerekmekte.

Daha sonra bu su depodaki su hidrofor ile basınçlandırılarak kullanım noktalarına harici bir su tesisatı yardımı ile iletilmekte.

Su doğal olarak elde edildiği için bu tesisat üzerinde su sayacı bulunmaz ve faturalandırılma yapılmıyor. Bu büyüklükteki yapıların aslında toplam su ihtiyacının çok önemli bir kısmı yağmur suyu ile karşılanabilir.

Uzmanlar özellikle son dönemde yapılan inşaatlarda bu sistemin neden kurulmadığı sorusunu sormakta. Her ne kadar bu değişim güzel bir gelişme olsa da, maalesef önümüzde hem geç hem güç olmuş bir değişim var.

The post İstanbul, Zonguldak derken artık tüm Türkiye’de: Yeni binalarda yağmur suyu depolanacak appeared first on .

5 dakikada şarj olabilen bataryalar ilk defa fabrikada üretilebildi. Bu gelişme elektrikli araçların dizel ve benzinli araçlara karşı en zayıf kısmını da güçlendirmiş oldu.

İklim krizine karşı “elektriklendirme” adımlarından, dizel ve benzinli araçların elektrikli bataryalara dönüşmesi çok büyük bir öneme sahip.

Merkezi İsrail’de bulunan StoreDot bu geçişi kolaylaştırmak için, elektrikli araçların şarj süresini kısaltan yeni bir lityum-iyon bataryası tasarladı.

Çin’de Eve Energy tarafından üretilen bu bataryalar, farklı ürünler için kullanılabiliyor ve elektrikli araçlar için üretilenler 5 dakikada şarj olabiliyor.

Ama bunun için şimdilik evdeki priziniz yeterli değil. Bataryalar, çoğu elektrikli araç şarj noktalarında bulunan yüksek güçlü akıma ihtiyaç duymakta.

Bu yüksek güçlü akım ile şarj olan bataryalar 5 dakikalık şarj ile ortalama 160 kmlik menzile imkan sağlayacak.

Elektrikli araçlar hakkında endişelerinden birisi menzil problemi. Aslında artık tek şarjda 400 km kadar gidebilen Hyundai KONA gibi araçlar Türkiye’ye de gelmiş durumda.

Bununla beraber elektrikli araçların gelişimi genelde gündem dışı kalmakta. 2030 yılında İngiltere, Norveç, Fransa ve hata Hindistan gibi ülkeler, yeni araçların tamamı ile elektrikli araçlar olarak satılmasına yönelik yasa tasarılarını hazırlamış durumda.

Eğer araçların şarjı eski benzinli araçlar gibi bu derecede kısa bir sürede yapılırsa, elektrikli araçlara geçiş kesinlikle daha kolay olacaktır.

Şimdiden BP ve Samsung gibi şirketletden, 130 milyon dolar yatırım alan bu teknoloji, yarı iletken germanyum nanoparçalar ile iyonların daha hızlı ve kolay hareket edilmesi ile sağlanmış. İleride silikon parçalar ile bataryaların daha da ucuzlaması planlanıyor.

Yapılan çalışmalar, elektrikli araçların kullandığı enerjinin önemli bir kısmı fosil yakıtlardan gelse bile uzun dönemde benzinli araçlardan daha çevreci olduğunu ortaya koyuyor.(1)

Türkiye’de şu an her ilde en az bir elektrli şarj noktası bulunmakta. 5 şirketin kurduğu iki bini aşan şarj noktasından en 205’i İstanbul’da bulunmakta.

The post Sonunda oldu: Elektrikli arabaların şarjı 5 dakikaya iniyor appeared first on .

Çevreci Geek ile Bu Hafta podcastında, tarımda kullanılan kimyasal zehirlerin tarım çalışanlarına etkilerini ele alıp, çözüm önerilerine bakacağız.

Aynı zamanda sürdürülebilir kalkınma ve çevre dostu yaşam ile ilgili kısa kısa haberler ile haftayı özetleyeceğiz.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim. Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Tarım Zehirleri Hem Tarım Emekçilerini Hem de Tüketicileri Zehirliyor – 19 Ocak Çevreci Geek ile Bu Hafta Podcastı appeared first on .

Giderek toprağı ele geçiren Sahra Çölü’ne karşı, 11 Sahraaltı ekilebilir alanlarını korumak adına ağaçların gücünden faydalanıyor.

8 bin kilometre uzunluğunda ve 15 kilometre genişliğindeki “Büyük Yeşil Duvar”, tarıma elverişli arazilerde çölleşmeyi durdurmayı hedefliyor.

Çölleşme, Sahra Çölü’nün güney bölgesinin %40’ını etkiliyor ve yaklaşık 500 milyon kişinin zorlaşan şartlar ve yaşamı tehdit eden koşullar altında yaşamasına sebebiyet veriyor.

2005 yılında Afrika Birliği tarafından canlandırılan projeye, Dünya Bankası ve Birleşmiş Devletler de destek veriyor.

Hatta Birleşmiş Milletler Çölleşme ile Mücadele Sözleşmesi’nden yapılan açıklamada, Paris’te düzenlenen iklim konulu Tek Gezegen Zirvesi kapsamında, Büyük Yeşil Duvar Girişimi için aralarında Dünya Bankası ve Afrika Kalkınma Bankasının (BAD) da bulunduğu bağışçılardan 14 milyar 263 milyon dolar yeni kaynak ayrıldığı duyuruldu.

Girişim sayesinde Senegal’de halihazırda 12 milyon ağaç dikildi, Etiyopya’da 15 milyon hektar arazinin tahsisi tamamlandı ve öngörülen hedeflerin %18’i tamamlanmış oldu.

2030’a kadar 100 milyon hektar toprağın yeşillendirilmesi, 10 milyon iş gücünün oluşturulması ve 250 milyon ton karbon emisyonunu da engellenmesi hedefleniyor.

Şimdiye kadar ise bölgede coğrafi bir değişiklik gözle görülmekte. Tarım alanları yeniden canlanmakta ve ekonomide önemi artmakta.

Yüzyıllar boyunca başka ülkeler tarafından sömürülmüş bu kıtanın yeniden canlanması oldukça önemli. Zira Afrika iklim krizinden en fazla etkilenecek alanlardan biri.

Reklam

The post Afrika’da Sahra Çölüne Karşı Büyük Yeşil Duvar: Hedef 74 milyon ağaç appeared first on .

Binlerce yıllık sakız kültürü de maalesef plastik ile kirlendi. Bazı sakız markaları artık plastik bazlı sentetik ürünler ile sakız üretmekte.

Azteklerden Antik Yunanlara, Samilerden Anadoluya, farklı kültürler farklı bitkiler ile sakız elde etmiş, diş çürümesine veya farklı tedavilerde kullanmış.

Ama son yüzyıldaki petrol bazlı endüstrileşme sakız kültürüne ele geçirmiş, üreticiler doğal sakız bazlarını terk edip, bügün de hala kullanımda olan sentetik sakız bazlarını kullanmaya başlamış.

Bu sentetik sakız mayası, içerisinde lastiklere çok benzeyen bir polimer türü içermekte. Sakızların içerisinde ise rafine şekerler ya da aspartam gibi sağlığa ve dişinize zararlı kimyasallar bulunmakta.

Buna ek olarak, plastik içerdiği için ne geri dönüşebiliyor, ne de kompost edilebiliyor. Hatta uzmanlar sigara izmaritinden sonra sentetik sakız bazının doğada bulunan en fazla çöplerden biri olduğunu belirtiyor.

Aslında, çiklet ve reçine kullanmak sürdürülebilir bir uygulama, çünkü bu özütleri elde etmek için ağaçları kesmeye gerek yok. Bunun dışında doğal bir şekilde üretilen sakızlar ise doğada çözünüp, hatta kompost bile yapılabilir.

İşte Humble’ın ürettiği doğal sakızlar tam da böyle. İçerisinde diş hekimlerinin onayladığı sadece 5 malzeme bulunmakta:

View this post on Instagram

A post shared by Çevreci Geek (@cevrecigeek)

• Çiklet sakız bazı – Sapodila ağacından
• Ksilitol – Huş ağacından
• Doğal aroma – Aromalı bitki ve meyvelerden
• Arap zamkı – Akasya ağacından
• Ayçiçeği lesitini – Ayçiçeği bitkisinden

Böylelikle Humble sakız, ilave şekersiz, vegan ve plastik içermeyen bir ürün oluşturmuş. Ambalajları bile geri dönüştürülebilir kalitede plastik.

Buna ek olarak, bir Humble geleneği olarak, gelirinin önemli bir kısmını tüm dünyada ihtiyaç sahibi çocukların ağız sağlığı için düzenlenen projelerin bütçelerine katkı sağlamak için ayırıyor.

İsveç’te diş hekimlerinin bir ortak girişimi olarak kurulan Humble.co, sadece sakızları ile değil, bambu diş fırçaları, doğal diş macunu, diş ipi ve hatta kulak çubukları ile sürdürülebilir alternatif ürünler sunuyor.

Bu yüzden hala 19. yüzyılda kalmış tarifler yerine, eski kültürleri aynı yararları ve doğallığı ile 21. yüzyıla taşıyan Humble ürünlerini tercih etmenin tam vakti.

The post Sakızlarda plastik olduğunu biliyor muydunuz? Neyse ki alternatifler var appeared first on .

Biliminsanları ve müzisyenlerden oluşan bir grup, Vivaldi’nin en ünlü konçertolarından Dört Mevsim’i iklim krizi dönemi için güncelledi.

1723 yılında tahmin edilebilir yağmurun ve hasatların olduğu bir dönemde yazılan bu eser, 2050’lerde şehirlerde iklim krizinden dolayı yaşanması olası etkiler ile güncellenmiş.

AKQA tarafından iklim verileri ile “tasarlanan” [Belirsiz] Dört Mevsim, Sydney Senfoni Orkestrası tarafından 12 Ocak’ta ilk defa icra edildi.

Orijinal müzik gibi, güncellenmiş hali de, mevsimlerin seslerini bize yansıtıyor. Ama bu sefer, gökgürültüsü gibi duyulan yaylı çalgıları bir defa duymak terine, sürekli ve dengesiz duyuyoruz.

Vivaldi’nin mutlu “Bahar”‘ı ve “Yaz”‘ı uykucu iken, güncel dört mevsimler aksak ritimli ve gergin, orman yangınlarının, kasırgaların ve su krizinin endişe dolu rüyası gibi.

Hatta eserin bir bölümünde hiç bir müzik yok. Çin’in Şangay şehrini tasvir edecek bu eser, 2050’de su altında kalması olası bu şehiri terk eden insanlığın sessizliğini yansıtıyor.

Sydney’deki performanstan sonra AKQA, şehirlere gidip yerel varyasyonları bestelemek istiyor. Yereldeki değişimin gücüne inanan grup, bu şekilde ulusal hükümetlere ve hatta Birleşmiş Milletlere baskı yapabileceklerini belirtmiş.

E, o zaman İstanbul’a en kısa sürede bekliyoruz kendilerini.

The post Müzisyenlerden Vivaldi’nin 4 Mevsimine iklim krizi güncellemesi: Belirsiz Mevsimler appeared first on .

Adana’da inşaatı devam eden Hunutlu Termik santrali uzmanların 16 farklı senaryo uygulamasına rağmen, gelecekte kâr edemiyor ve bölgede yaşayanları ve doğayı büyük bir risk altına sokuyor.

WWF-Türkiye ile SEFiA “Yenilenebilir Enerji Çağında Kömürün Fizibilitesi: Hunutlu Termik Santrali Örneği” raporu hazırladı. Bu raporda farklı proje ve sabit yatırım maliyetleri altında, elektrik fiyatı ve ısıl değer değişkenleri ile 16 farklı senaryo çalışıldı.

Bu senaryoların hiçbirinde bu santralin küresel ortalamalar temel alındığında 30 yıl boyunca kâr edemediği ortaya çıktı. Burada kömürlü termik santrallerinin ömrünün 29 yıl olduğuna da dikkat çekmek lazım.

Mevcut piyasa eğilimlerinin süreceği ve fiyatlarda aşırı bir dalgalanma yaşanmayacağı varsayımları ile hazırlanan rapor, Hunutlu Termik Santrali’nin yatırımcı şirketleri ve finansörleri için ekonomik açıdan anlamlı bir yatırım olmadığına işaret ediyor.

Küresel olarak kömür fiyatları yenilenebilir enerji kaynakları karşısında gücünü kaybetmekte. Bu da her ne kadar en büyük enerji kaynağı kömür olsa da bu kömürün %97’si yurtdışından ithal eden Türkiye için büyük bir sorun.

WWF Türkiye, 2025 yılında rüzgar enerjisinin en ucuz enerji olacağına ve yenilenebilir enerjinin fosil yakıtlara göre üç kat daha fazla istihdam yarattığına dikkat çekiyor.

Sürdürülebilir Ekonomi ve Finans Araştırmaları Derneği ise böylesi bir yatırımın ekonomi politiği ve finansal açıdan sürdürülebilir olup olmadığı sorgulanması gerektiğini belirtiyor.

Raporun tamamına buradan ulaşabilirsiniz.

The post Adana’ya Ölü Yatırım: Hunutlu Kömürlü Termik Santrali hem ekonomiye hem de sağlığa zararlı appeared first on .

Çevreci Geek ile Bu Hafta podcastında bu hafta, geçtiğimiz hafta önerilen yeni orman yönetmeliklerini ve kuraklığa etkilerini inceledikten sonra, bir önceki haftanın gelişmelerine kısa kısa göz atacağız.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim. Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

Bu özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Ormanlar ile İlgili Yeni Yönetmelikler Kuraklığı Şiddetlendirebilir – 12 Ocak Çevreci Geek ile Bu Hafta Podcastı appeared first on .

Karadeniz’de hamsi avlanmasına getirilen yasaklardan sonra, bir “biliminsanı” yunusların avlanmasını önerdi. Ama balıkların sayısındaki azalma, kendisi de yok olma tehditi altındaki yunusların değil, insanların suçu.

Karadeniz’de hamsilerin yasal avlanma boyu olan 10 cm’nin üstündeki balık sayısı azaldıktan sonra, Tarım ve Orman Bakanlığı balık avına 10 günlük bir yasak getirdi.

Bunun üzerine, bir akademisyenin basında yer alan, “yunus popülasyonunun avlanma yasağı nedeniyle giderek arttığını, yetişkin bir yunusun günde 70 kilo hamsi yediğini ve yunusların kontrollü avlanmaları gerektiğini” belirten ifadeleri şaşkınlık yarattı.

WWF Türkiye, yunusların sayısının arttığına yönelik bu açıklamanın bilimsel hiçbir veriye dayanmadığını açıkladı.

Uzmanlar tarafından “deniz mühendisleri” olarak adlandırılan yunus ve balina türleri, deniz ekosisteminin sağlıklı devamlılığında kilit rol oynamakta.

Ama Türkiye’de bu canlıların sayıları, gürültü, kirlilik, yaşam alanlarının tahribi ve insanların aşırı balık avlaması yüzünden son 50 yılda ciddi oranda azalmış durumda.

WWF Türkiye, bu azalış eğiliminin ulusal ve uluslararası platformlarca kabul edildiğini ve yunus ile balina türlerinin ülkemizde korunması gereken öncelikli türler olarak belirlendiğini belirtiyor.

Buna ek olarak yunusların 70 kilo “hamsi” yediği de tamamı ile bilim dışı bir argüman.

View this post on Instagram

A post shared by Refika'nın Mutfağı (@refikabirgul)

Türkiye’de en sık görülen yunus türleri en fazla 7,5 kilo, ortalama ise ağırlıklarına göre yüzde 2 ile 5 arasında değişen bir oranda balık tüketmekte.

WWF Türkiye, Türkiye’deki vahşi balıkçılık ve plansız yapılaşmanın, deniz canlılarının beslenmesini de etkileyecek bir şekilde balıkların sayısını azalttığa da dikkat çekiyor.

Geçtiğimiz günlerde de Refika’nın Mutfağı kurucusu Refika Birgül, #BalıklarDarBoğazda hashtagi ile boğazdaki gırgırlara dikkat çekmiş, ve bu gemilerin özellikle boğazda bulunan balık yuvalarını yok ettiğini belirtmişti.

WWF Türkiye’de balıkların sayısını azaltan bu gemilerin avlanma derinliğini Avrupa Birliği’ndeki gibi 50 metreye çıkarmayı önermekte.

Bir denizde yunusların varlığı, balıkların da varlığına işaret eder ve eğer biri yok olursa diğeri de yok olur.

WWF Türkiye, bugün bilimsel veriye dayanmadan vereceğimiz kararların, bizleri ileride, en başta balıkçılığı olumsuz etkileyecek ve geri dönülemeyecek yanlışlara sürükleyeceğine dikkat çekiyor.

Bu nedenle, yunusların katledilmesi yerine, balık stoklarının kendini yenileyebilmesi için sürdürülebilir balıkçılık faaliyetlerinin önünü açmalıyız.

The post Yunusların değil, insanların suçu: Boğazdaki gırgırlar balıkların yuvalarını yok ediyor appeared first on .

2020 yılında, küresel sıcaklıktaki artış, rekor sahibi 2016 yılı ile, 1,25 derecede eşitlenerek “ölçülebilir tarihteki” en sıcak yıl olarak kayıtlara geçti.

Bu rekor, gezegenin ısınmasına yol açan; El Niño iklim olayının yokluğunda kırıldı. Buna ek olarak, koronavirüsten dolayı sera gazı salımı da %7 azalmıştı.

Buna rağmen özellikle, Kuzey Kutbu ve Kuzey Sibirya’da uzun vadeli ortalamadan 3 derece daha fazla ısınma yaşadı.

Türkiye ise 2020 yılını ortalamadan yaklaşık 1,4 derece daha sıcak yaşadı. 2020 sonbaharı 2,5 derecelik ısınma ile son 50 yılın en sıcak sonbaharı oldu.

Bu durum, bizi Paris İklim Anlaşması’nda bir eşik olarak görülen küresel 1,5 derece ısınmanın yakınlarına getirmiş durumda.

Özellikle fosil yakıtlardan enerji ürettiğimiz için salınan küresel sera gazı miktarları bu şekilde devam ederse bu yeni normalimiz olacak.

Bununla beraber, biliminsanları 2021 yılının 1 veya 2 derece daha soğuk geçeceğini ama hala en sıcak yıllardan biri olacağını belirtti.

Okyanusları soğutan, La Niña fenomeni bu yıl etkisini gösterecek olsa da, küresel ısınmaya yol açan sera gazı salımı iklimde asıl belirleyici etken.

2021’in de en sıcak 6. yıl olan 2018 yılına benzer bir sıcaklıkta geçeceği tahmin ediliyor.

The post Türkiye’de son 50 yılın en sıcak sonbaharı yaşandı: 2020 dünya tarihinin en sıcak yılı rekoruna ortak oldu appeared first on .

Kanadalı bira işletmesi Karbon, 2024 yılında ülkenin ilk karbon negatif biracılık şirketi olmak üzere yola çıktı.

J.E.D.I (Adalet, Eşitlik, Farklılık, Kapsayıcılık), Helios (Mitolojik Güneş Tanrısı), One World (Tek Dünya) gibi birbirinden güzel isimler ile biralar üreten şirket, hem adil bir iklim değişikliği için attığı adımlar ile dikkat çekiyor.

Türkiye’de büyük ve küçük bira üreticileri üzerindeki devasa vergi yükü yüzünden teknolojik ve altyapı yatırımlarını yapmakta zorlanmakta.

Kanada’da ise bu start-up şirket hem yerel ekonomiye destek verecek hem de karbon ayakizini azaltmakla kalmayıp, negatife çekecek yatırımlar yapabiliyor ve hatta vergi indirimleri ile devlet desteği alıyor.

Kanadalı şirket, hem enerjisini yenilebilir kaynaklardan sağlayarak, hem de atıklarını enerjiye çevirerek, karbon ayakizini düşürüp, negatife çekeceklerini açıkladı.

Buna ek olarak, bir başka startup ile tasarladıkları karbon ölçüm yazılımı ile hem üreticilerinden, hem de atıklarından oluşacak karbon salımını daha iyi ölçüp, daha iyi hedefleyecekler.

Zira bira üretimi, her adımında ciddi oranda su, enerji ve ısı kullanan bir sistem. Buna ek olarak bira satışı sırasında ciddi oranda atık da üretilmekte.

View this post on Instagram

A post shared by Karbon Brewing Co. (@karbonbrewing)

Karbon şirketi ambalajlarını da bu sistem ile daha iyi hedefleyip, biyoçözünür 4’lü ve 6’lı paketler üreteceklerini de belirtmiş.

Ürünlerin içeriklerini ise fabrikaya bir kaç saat uzaklıktaki üreticilerden sağlayarak, hem karbon izini düşürmüşler, hem de yerel ekonomiye destek vermişler.

Karbon Bira Üretim Şirketi’nin kurucuları, bira tarifleri yerine üretim tariflerine odaklanıp, diğer şirketlerin de benzer kararlar alabileceklerini göstermek istemişler.

Umarız bizde ülkemizden benzer güzel haberleri duyarız.

The post Sıfır değil, negatif karbon bira: JEDI appeared first on .

Daha önce de değiştirilmek istenen ormanlık alanlar ile ilgili yasalar, cumhurbaşkanlığı sisteminde “daha kolay” karar alınması için yeniden gündemde.

Yönetmelikle, orman alanlarının imara açılması konusunda Bakanlar Kurulu yerine Çevre Bakanlığı teklif hazırlayıp Cumhurbaşkanı’na sunacak. Cumhurbaşkanı orman dışına çıkarılarak imara açılacak alanların sınırını belirleyip ilan edecek.

Düzenlemeyle birlikte özellikle Akdeniz, Ege, Marmara ve Karadeniz bölgelerindeki orman alanlarında yapılaşmanın hızla artacağı belirtiliyor.

Cumhurbaşkanlığı tarafından yayımlanan yönetmeliğe göre üzerinde en az 5 adet ev, ahır, samanlık, ambar, avlu gibi yapıların bulunduğu ormanlık alanlar ‘yerleşim yeri’ olarak tanımlandı.

Dolayısıyla orman sınırları içerisinde ahırı, samanlığı olanlar başvuru yapıp bu yerlerin imara açılmasını isteyebilecekler.

Yani artık, doğanın sınırlarını doğa değil, “partili” cumhurbaşkanları karar verecek.

The post Ormanların sınırını artık doğa değil, cumhurbaşkanı belirleyecek: Yeni yasa tasarısı rantın artmasına yol açabilir appeared first on .

Yeni yılın ilk Çevreci Geek podcastında kısa kısa haberlere ek olarak, 2021’in iklim krizinin çözümü için bir dönüm noktası olup olamayacağını 3 başlıkta ele alacağız.

Podcast ile beraber artık her hafta Aposto’da Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim. Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

BU özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post 2021 Yılında İklim Krizini Çözebilir miyiz? Belki… – Çevreci Geek ile Bu Hafta 5 Ocak Podcastı appeared first on .

Bu hafta kısa kısa haberler ek olarak, geçtiğimiz haftanın geri dönüşüm ile ilgili çıkan haberlerine göz atıp, yangınlar ve tutuklamalar ile dolu bu uluslararası sektörün geleceğini konuşacağız.

Podcasta ek olarak artık her hafta Aposto’da Çevreci Geek Bülteni ile sizinleyim. Bu özel bültende izlenesi ve dinlenesi önerilere ek olarak, Derin Bakış ile sürdürülebilirlik hakkında bir konuyu derinlemesine inceliyorum.

BU özel bültene ulaşmak için, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da buraya tıklayarak direkt Çevreci Geek bültenine üye olabilirsiniz.

The post Yangınlar, tutuklamalar, yasaklar: Geri dönüşüm sektöründe neler oluyor? – 29 Aralık Çevreci Geek ile Bu Hafta Podcastı appeared first on .

CLAE isimli ayakkabı üreticisi 20. yılını hint inciri kaktüslerinden yaptığı ayakkabı serisi ile kutluyor.

Daha önceki ürünlerinde de geri dönüştürülmüş plastik veya kenevir gibi sürdürülebilir kaynaklar kullanan şirket, bu sefer yarattığı “vegan deri” ile ödüller kazanan DESERTO adlı şirket ile çalıştı.

Beraber ürettikleri yeni ürün, dünyada ilk defa çok yıllık kaktüslerden üretilmiş “vegan deri” ayakkabı olacak.

Aslında bu kaynağı biz Türkiye’de özellikle de Akdeniz bölgesinde görüyoruz.

Dikenli meyvesi ile ünlü hint inciri kaktüsünün gelişen yaprakları burada kaynak olarak seçilmiş.

Bu süreç kaktüse de bir zarar vermemekte. Yaprakları altı veya sekiz hafta içerisinde gelişen kaktüsler, zamanından önce toplanmadığı için ekolojik dengeye de zarar verilmemiş oluyor.

Kaktüs aynı zamanda sadece yağmur suyu ve doğal mineraller ile yetiştiği için doğadaki ayak izi de çok düşük bir kaynak.

Kaktüsün yaprakları daha sonra güneş altında kurutulup özel bir işlem ile “deri”ye dönüştürülüyor.

Bu yumuşak ama dayanıklı deri ile üretilen ayakkabılara, CLEA plastik atıklardan geri dönüştürülerek elde edilen ayakkabı ipi ve sürdürülebilir ormanlardan elde edilen kauçuk bir taban eşlik ediyor.

Doğal kaynakları şimdilik en dostane şekli ile kullanan bu ayakkabının diğer moda şirketlerine de ilham vermesini diliyoruz.

The post Bunu da yaptılar: Kaktüs yaprağından vegan deri ayakkabı appeared first on .

Bu hafta dünyada ilk kez resmi olarak hayatını hava kirliliğinden kaybeden Ella’nın hikayesini ele alıyor, Dünya’da ve Türkiye’de hava kirliliğinin etkisini inceliyoruz.

Kısa kısa haberlerde ise trans yağ etiketindeki son durum, Meksika’daki glifosat ve GDO yasağı, 2021’in iklimi ve küresel kömür talebinin geleceğini ele alacağız.

Bu arada, Çevreci Geek ile Bu Hafta artık e-bülten olarak da Aposto’da.

Haftanın sürdürülebilir ve çevre dostu haberlerinden hem podcast hem de e-posta olarak haberdar olmak için buraya tıklayarak Aposto bültenine üye olmayı unutmayın.

Aposto üzerinden podcastı artık hem dinleyebilir hem de okuyabilirsiniz. Buna ek olarak, Aposto’daki Çevreci Geek ile Bu Hafta bülteninde podcasta ek olarak her hafta bir konuya derin bakış yapıyoruz.

Bu gönderiyi Instagram'da gör

Çevreci Geek (@cevrecigeek)'in paylaştığı bir gönderi

E-posta’da aynı zamanda her hafta çevre dostu bir film ve müzik önerim de olacak.

O yüzden, Aposto’yu internetten ziyaret ederek, mobil uygulamasını indirerek, ya da profilimdeki linke tıklayarak direkt Çevreci Geek ile Bu Hafta bültenine üye olabilirsiniz.

Kendinize ve çevrenize iyi bakın, Sevgiler!

The post Ella’nın Hikayesi, 2021 daha soğuk ama yine sıcak, Trans yağ – 22 Aralık Çevreci Geek ile Bu Hafta Podcastı appeared first on .

Yeni yapılan bir araştırma, insan eli ile oluşturulmuş malzemelerin artık Dünya’nın biyokütlesinden daha ağır olduğunu ortaya koydu. Sadece ürettiğimiz plastik bile, tüm kara ve deniz canlılarından daha ağır.

İsrail’de bulunan Weizmann Bilim Enstitüsü’ne göre, Dünya’daki her birey, her hafta kendi ağırlığına eşit derecede malzemenin üretilmesinde neden oluyor.

2020 yılında ise bu ağırlık, Dünya’da yaşayan tüm canlı varlıkların ağırlığını geçmiş durumda.

Tükenmez gibi gördüğümüz Dünya’nın kaynaklarının aslında ne kadar sınırlı olduğunu gösteren bu araştırma, insanlık ve doğa arasındaki dengenin saptığını bize açıkça göstermekte.

Uzmanlar 20. yüzyılın başında insanların ürettikleri malzemelerin Dünya’nın biyokütlesinin üçte biri kadar olduğuna dikkat çekiyor.

Tüketim kültürü ve şehirleşme yüzünden bu rakam her 20 yılda bir iki katına çıkmış. Artık ürettiğimiz malzemeler her yıl 30 milyar tondan daha ağır.

İnsanlık tarafından üretilen beton, plastik, metal ve asfalt gibi malzemelerin ağırlığı 1,1 tetra-tona ulaşmış durumda. Bu rakam her arttığında, Dünya’nın biyolojik kütlesi de azalmakta.

Uzmanlar, insanlığın tarımı geliştirmesinden beridir, bitkilerin biyokütlesinin yarıya indirdiğini belirtiyor.

Her ne kadar üretilmek için yeni bitkiler ekilse de, bu evcilleştirilmiş tarımın büyümesi demek ormansızlaştırma ve biyolojik yapının bozulması anlamına da geliyor.

Biliminsanları bütün bu sebepler yüzünden insanlığın bu çağına Antroposen yani, İnsan Çağı denmesini öneriyor.

Zira herhangi bir değişim yaşanmazsa, 21. yüzyılda insanlığın malzemeleri dünyanın canlılarından daha ağır olmaya devam edecek.

Kaynak: The Guardian

The post Kaldıramıyor: İnsanlığın ürettikleri artık Dünya’da yaşayan canlılardan daha ağır appeared first on .

Türkiye kışa ciddi bir kuraklık tehditi altında giriyor ve bu dönemde tasarruf ettiğimiz her litre su yazın bize gerekli olacak.

Her ne kadar Türkiye’de en fazla su kullanan sektör ağır oranla tarım olsa da, durumun ciddiyeti evlerdeki bireyleri de göreve çağırıyor.

Sizin için hazırladığım bu 5 basit öneri ile su kullanımınızı hatırı sayılır miktarda azaltmanız mümkün.

Bunun dışında su tasarrufunu artırmak için tesisatınıza yıllık kontrolünüzü yaptırmayı unutmayın.

View this post on Instagram

A post shared by Çevreci Geek (@cevrecigeek)

The post Evde su tasarrufu için 5 kolay öneri appeared first on .

Bu bölümde geçtiğimiz hafta gündeme 5. yılına giren Paris İklim Anlaşmasını ve detaylarını ele aldım. Anlaşmayı hala onaylamayan Türkiye’nin geleceğini, Fridays for Future ve Türkiye’deki diğer STK’ların tepkilerini de göze alarak detaylı bir şekilde anlaşmayı inceliyorum.

Bu hafta aynı zamanda marka iletişimi ve tarımın geleceği konularını ele alan Sürdürülebilirlik Adımları Derneği ve Kibele Projekt’in iki etkinliğinin detayları da podcastta.

View this post on Instagram

A post shared by Çevreci Geek (@cevrecigeek)

View this post on Instagram

A post shared by Sürdürülebilirlik Adımları (@surdurulebilirlikadimlari)

The post Paris İklim Anlaşması 5. yılında çözüm olacak mı? – Çevreci Geek ile Bu Hafta 15 Aralık Podcastı appeared first on .

Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres, geçtiğimiz günlerde yaptığı bir açıklamada, insanlığın doğaya karşı verdiği savaşın “intihar girişimi” olduğunun altını çizdi.

Geçtiğimiz Çarşamba günü Kolombiya Üniversitesi’nde gerçekleşen “Gezegenin Durumu” başlıklı konuşmasında, Guterres hava ve su kirliliğinden, yılda 9 milyon kişinin hayatını kaybettiğini, ve bu rakamın koronavirüs pandemisinin neden olduğu kayıplardan altı kat daha fazla olduğuna dikkat çekti.

Guterres, biyoçeşitliliğin çöktüğünü, 1 milyon türün neslinin tükenme riskiyle karşı karşıya kaldığını, çöllerin büyüdüğünü, sulak alanların kaybolduğunu ve her yıl 10 milyon hektar ormanın yok olduğunu aktardı.

Doğanın bu çöküşe karşı şimdiden ayaklandığını belirten Guterres, iklim krizi haricinde, bulaşıcı hastalıkların %75’inin hayvanlardan insanlara geçen hastalıklar olduğuna işaret etti.

Gezegeninin durumunun “kırılmış” olduğunu söyleyen Guterres, dünyanın karşı karşıya kaldığı bu kaosun ana nedeninin insanların faaliyetleri olduğunu vurguladı.

Guterres, nerede olursa olsun tüm insanlığın 21. yüzyıldaki en önemli görevinin doğa ile barışmak olduğunu belirtti.

Pandeminin oluşturduğu zarardan çıkmak için “yeşil düğmenin” açılması gerektiğini belirten Guterres, dünyanın yenilenebilir enerji ile çalışan sürdürülebilir bir ekonomiye geçmesini savundu.

Guterres 30 yıl içerisinde karbon nötr olmayı, küresel yatırımların küresel ısınmayı 1,5 derecede sınırlandıracak şekilde yapılmasını ve değişen iklime karşı uyum ve direnç sağlayacak projelerin desteklenmesini çözüm yolu olarak gösterdi.

Bununla beraber bu adımların hızlıca atılması lazım. Guterres’e göre pandeminin bu süreci yavaşlatmaması gerekli.

2021 yılında ülkelerin iklim krizini doğru bir şekilde ele alması Guterres’e göre insanlığın ve gezegenin kader anı olacak.

Guterres koronavirüs ve iklim krizinin bizi bir eşiğe getirdiğini belirtirken, zamanın insanlık ve gezegenizle ilişkimizi değiştirme zamanı olduğunu belirtti.

The post Birleşmiş Milletler: İnsanlık doğaya karşı kazanamayacağı bir savaş açmış durumda ama çözüm belli appeared first on .

Geçtiğimiz haftaya Türkiye’de yaşanan ve etkisini giderek artıran kuraklık damgasını vurdu. Son 3 ayda beklenen yağışlar, geçtiğimiz yıllara göre neredeyse yarı yarıya azaldı. Bu bölümde kuraklık ile ilgili detayları ve yapılması gerekenleri ele alıyorum.

Bu haftanın etkinliklerinde ise çevre dostu belgeseller içeren Yeryüzü Film Festivali, Pulsec’in düzenlediği elektronik atık atölyesi ve Friday’s For Future’ın 11 Aralıkta düzenleyeceği küresel eylem listemde.

View this post on Instagram

A post shared by Atölye Deneme (@atolyedenemesanat)

View this post on Instagram

A post shared by Pulsec Cycle Co. (@pulsecond)

View this post on Instagram

A post shared by Fridays for Future Turkey (@fridaysforfuture_tr)

The post Türkiye için kuraklık tehlikesi, Hedef Bir Buçuk, Yeryüzü Film Festivali – Çevreci Geek ile Bu Hafta appeared first on .

Güneş enerjisi kullanımını kolaylaştırma için ürünler üreten GoSun şirketinin yeni ürünü güneş enerjisi ile çalışan termos oldu.

12-voltluk ısıtıcısı ile küçük bir su ısıtıcısını ve french pressi de içinde barındıran bu çelik termos, kahvem termostayı ayrı bir noktaya taşıyor.

Kickstarter’daki kampanyası ile GoSun, başlangıçtan sona kadar kendi kahvenizi ve çayınızı evde olmasanız bile yapabileceğiniz GoSun Brew ürününü tasarlamış.

Termosta bulunan 266-watt/saatlik batarya, 8 defa kahve veya çay yapabilmenin yanı sıra, laptopunuzu 3, akıllı telefonunuzu ise 22 defa şarj edebiliyor.

Bı bataryayı her türlü kaynak ile doldurmak mümkün ama GoSun isteyenler için mobil güneş enerjisi panelleri ve dev bir batarya gibi ürünler de üreten bir şirket.

Bu demek oluyor ki, kahvenizi tamamen güneşin enerjisi ile içmek mümkün.

Daha fazla bilgi için buraya tıklayabilirsiniz.

The post Güneşin enerjisi ile kahvenizi yapan termos: GoSun Brew appeared first on .

Dünya Sağlık Örgütü, Dünya Bankası gibi 35 farklı kurumdan 120 uzmanın hazırladığı rapor, ancak iklim değişikliği ve koronavirüs krizine ortak bir yanıt verilmesi ile halk sağlığı, ekonomi ve çevre sorunlara çözüm yaratılabileceğini belirtiyor.

Lancet Sağlık ve İklim Değişikliği Geri Sayım 2020 Raporu, eğer acil önlem alınmazsa, iklim değişikliğinin küresel sağlığı giderek daha fazla tehdit edeceğini belirtiyor.

Bu durum insanların yaşamlarnıı ve geçim kaynaklarını etkileyecek ve buna bağlı olarak da sağlık sistemi üzerinde baskı oluşturacak.

Deniz seviyelerinin yükselmesi ve sıcaklıkların artması ile giderek daha fazla sağlık sorunlarından etkileniyor. Uzmanlar ileride 565 milyon kişinin sağlık sorunları yüzünden yerinden olabileceğini belirtiyor.

İklim değişikliği aynı zamanda dang humması, sıtma gibi bit kene gibi aracılardan kaynaklı ölümcül hastalıklarının yayılması için elverişli koşullar yaratıyor. Aynı zamanda, bu hastalıklarla mücadeledeki başarıları da gölgeleme riski taşıyor.

Uzmanlar, küresel sıcaklık artışının iki dereceyle sınırlandırılması ve taahhütlerin yerine getirilmesi halinde bu etkilerin azaltılabileceğini söylüyor. Buna bağlı olarak da sağlık ve ekonomi alanlarında yan faydalar yaratılabilecek.

İklim değişikliğinin hayvanlardan insanlara geçen bulaşıcı hastalıklar sonucu ortaya çıkan zoonotik pandemi riskini de artırabiliyor. Ancak, alınacak önlemlerle ileride yaşanabilecek pandemi riski azaltılabilir.

Aynı zamanda iklim değişikliği ve koronavirüs kriziyle birlikte mücadele edildiği durumda, milyonlarca insanın sağlığı iyileştirilebilir ve birçok hayat kurtulabilir.

Bu iki krize ortak bir yanıtın verilmesi, halk sağlığının iyileştirilmesi, sürdürülebilir ekonominin oluşturulması ve çevrenin korunmasına da olanak sağlayacak.

Yaşanacak sağlık kazanımları, milyarlarca dolarlık ekonomik fayda sağlayabileceği ve iklim değişikliğiyle mücadele maliyetlerini karşılayabileceği gibi yeşil teşvikleri de destekleyebilecek.

Örneğin, Avrupa Birliği‘nin 2019 yılına kadar gerçekleşen beş yıllık marjinal hava kalitesi iyileştirmelerinin sürmesi durumunda getirisinin her yıl yaklaşık 8,8 milyar ABD doları olması bekleniyor.

Bununla beraber, raporda yer alan ülkelerin yalnızca yarısının ulusal sağlık ve iklim uyum planları hazırlığı var. Bunlardan sadece dört tanesi yeterli miktarda ulusal finansman ayırmış durumda.

Aynı zamanda, ülkelerin yarısından azının sağlık altyapısındaki kırılganlıkları belirlediği ve iklim değişikliğine uyum kapsamında değerlendirmeler yürüttüğü belirtiliyor.

Yani istenilen sağlıklı ve çevre dostu geleceğe ulaşmak için daha çok yapacak işimiz var.

Biz vatandaşlar olarak ise, bu ve benzeri değişimleri yapabilecek sosyal hareketlere hem maddi ham de manevi olarak destek vermek.

Kaynak: Yeşil Gazete

The post Sağlıklı bir geleceğin anahtarı koronavirüse ve iklim krizine ortak çözümler üretmekte appeared first on .

Geçtiğimiz hafta İklim Haber ve KONDA Araştırma tarafından gerçekleştirilen “Türkiye’de İklim Değişikliği ve Çevre Sorunları Algısı 2020” araştırması sonuçlarını bu podcastta detaylı bir şekilde ele alıyoruz.

Bu haftanın etkinliklerinde ise ücretsiz ve online sürdürülebilir belgesellerden oluşan Sürdürülebilir Yaşam Film Festivali ile Nadas İstanbul’un Ahu Kopan ile beraber düzenlediği Toprak eğitimi var.

View this post on Instagram

A post shared by Sürdürülebilir Yaşam (@surdurulebiliryasam)

View this post on Instagram

A post shared by Nadas Istanbul (@nadasistanbul)

The post Türkiye İklim Değişikliği Anketi’ne göre iklim krizi koronavirüsten daha büyük bir kriz – 1 Aralık Çevreci Geek Podcastı appeared first on .

Kadıköy Belediyesi, 21-29 Kasım Avrupa Atık Azaltım Haftası kapsamında tek kullanımlık kahve bardaklarının kullanımlarını azaltmak amacıyla “Az Atık Çok Kahve” kampanyası başlattı.

Pandemiye karşı alınan önlemlerde, kafelerin paket servise geçtiği bu dönemde, böyle bir kampanyanın harekete geçmesi gerçekten güzel bir haber.

View this post on Instagram

A post shared by Çevreci Geek (@cevrecigeek)

“Görünmez Atık” temasına vurgu yapmak amacıyla düzenlenen kampanya, şimdilik Kadıköy Yeldeğirmeni’nde bulunan Karakolhane Caddesinde başladı.

Restoran arama ve keşif rehberi Zomato işbirliği ile düzenlenen kampanyadan yararlanmak isteyenler, kampanyaya katılan kafelere kendi termosu ve kupası ile giderek kahvelerini yüzde 20 indirimli alabilecek.

Kadıköy’de kampanyaya katılmak isteyen kafeler Kadıköy Belediyesi Çevre Koruma ve Kontrol Müdürlüğü’ne başvurabilirler.

“Az Atık Çok Kahve” projesi ile plastikle kaplı tek kullanımlık bardakların geri dönüşmediği ve sağlık açısından verdiği zararlar vurgulanıyor.

Yeldeğirmeni Karakolhane Caddesinde pilot proje olarak başlayan çalışmanın hedefleri arasında yerel kahve dükkânlarının desteklenmesi de yer alıyor.

Öte yandan kahve dükkânlarında biriken kahve posası da toplanarak kompostlaştırılacak.

View this post on Instagram

A post shared by Kadıköy Belediyesi (@kadikoybelediye)

“Az Atık Çok Kahve” projesi sivil inisiyatif olarak Kadıköy’de bazı kafelerin dahil olduğu “Kahvem Termosta” hareketini de destekliyor.

Yani Kadıköy’de termosu ile gelenlere indirim yapan kafelerin sayısı hızla artıyor.

O yüzden siz de kahvenizi alırken, termosunuzla gidin, hem indirimi kapın, hem de doğayı kollayın.

The post Kadıköy Belediyesi’nden çevre dostu kampanya: Az atık, çok kahve appeared first on .

Bu hafta imza kampanyaları sonrası torba yasaya gelen değişikliklere rağmen, son 10 ayda kömüre 100 milyon dolarlık teşviği, Japonya’da iklim acil durumu ilan edilmesini ve İngiltere’de 2030 yılında benzin ve dizel arabaların satışına gelecek yasağı ele alacağız.

Önümüzdeki haftanın etkinliklerinde ise Kibele Projekt’in pandemi sonrası gıda üretimini ele alacağı Agriculture Talks, Sürdürülebilirlik Adımları’nın ise UNDP Türkiye çözüm ortaklığı ve Zorlu Holding desteğiyle yürüttüğü Sorunlara Çözümler Buluşması var.

Bu gönderiyi Instagram'da gör

Kibele Projekt (@kibeleprojekt)'in paylaştığı bir gönderi

Bu gönderiyi Instagram'da gör

Sürdürülebilirlik Adımları (@surdurulebilirlikadimlari)'in paylaştığı bir gönderi