İklim krizi, çevre politikaları ve sürdürülebilir yaşam gündeminin öne çıkan başlıklarını derledik. İşte 34. haftanın dikkat çeken gelişmeleri:
Cenevre’de Plastik Anlaşması Çıkmaza Girdi
Birleşmiş Milletler öncülüğünde 2022’den bu yana süren küresel plastik anlaşması görüşmeleri, 15 Ağustos sabahı Cenevre’de başarısızlıkla sonuçlandı.
- 180 ülkenin katıldığı müzakereler fikir ayrılıkları nedeniyle sona erdi.
- Üç yıllık süreç ve yaklaşık 40 milyon dolarlık bütçe boşa gitmiş oldu.
- Fransa Ekoloji Bakanı, “Gerçek çabalara rağmen sonuç çıkmadıysa, bu öfke haklıdır” sözleriyle hayal kırıklığını dile getirdi.
Avrupa Birliği, Afrika ve Latin Amerika ülkeleri plastik üretiminin azaltılması ve tek kullanımlıkların yasaklanmasını savunurken; ABD, Suudi Arabistan ve Rusya gibi ülkeler sadece atık yönetiminin iyileştirilmesini istedi.
2022’de 450 milyon ton olan plastik üretiminin önümüzdeki 20 yılda üç katına çıkması bekleniyor. Geri dönüşüm oranı ise yalnızca %9 seviyesinde.
Türkiye’de Çelişkili Plastik Politikaları
Türkiye, Cenevre’deki müzakerelerde etkisiz kaldı. Delegasyon yalnızca çöp toplamanın faydalarına değindi, plastik üretimiyle ilgili herhangi bir taahhüt vermedi.
Aynı günlerde iki farklı bakanlıktan çelişkili açıklamalar geldi:
- Çevre Bakanlığı tek kullanımlık plastiklerin yasaklanmasına yönelik bir yol haritası açıkladı.
- Tarım Bakanlığı ise geri dönüştürülmüş plastiklerin gıda ambalajlarında kullanımına izin veren bir yönetmelik hazırladı.
Plastiksiz Türkiye Platformu, geri dönüştürülmüş plastiklerin zehirli kimyasal içerme riskine dikkat çekerek “Cam ve paslanmaz çelik gibi güvenli alternatiflere yönelinmeli” çağrısı yaptı.
Türetim Ekonomisi Gündemde: İstanbul’da Zirve
İstanbul, 12–14 Eylül tarihlerinde “Next Economies Summit 2025”e ev sahipliği yapacak.
Kadir Has Üniversitesi’nde gerçekleşecek zirvede türetim ekonomisi ve sürdürülebilir yeni modeller tartışılacak.
Katılımcılar arasında Oxfam International’dan Amitabh Behar, Greenpeace International’dan Mads Flarup Christensen ve ILO’dan Simel Esim gibi isimler yer alıyor. Zirveye 400 kişi sınırlı olarak katılabilecek, ancak online katılım da mümkün olacak.
Detaylı bilgi için buraya tıklayabilirsiniz.
Türkiye’de Yangınlar ve Orman Kaybı
2025’in başından bu yana Türkiye’de 5 binden fazla yangın çıktı.
- 64 bin 500 hektar alan kül oldu, bu yaklaşık 90 bin futbol sahasına eşit.
- Yangınların çoğu anız yakma, tarla temizliği ve dikkatsizlik nedeniyle başladı.
Aynı dönemde Samsun ve Zonguldak’taki bazı bölgelerin orman vasfı kaldırıldı, İstanbul’da ise bir alan “Özel Endüstri Bölgesi” ilan edildi.
Resmi açıklamalara göre kaldırılan ormanların en az iki katı başka bölgelerde ağaçlandırılacak. Ancak bugüne kadar bu yöntemle 26 milyon metrekare orman kayboldu.
Madencilik Yasası Tartışmaları ve Akbelen Davası
Temmuz ayında Meclis’ten geçen “maden yasası” zeytinlikleri, ormanları ve tarım alanlarını madenciliğe açıyor. Yasa, “aynı büyüklükte başka yere zeytinlik dikilmesi” şartıyla mevcut alanların kullanılmasına izin veriyor.
- Muğla İkizköy halkının mücadelesiyle gündeme gelen Akbelen Ormanı’nda Danıştay, “ÇED gerekli değil” kararını iptal etti.
- Milas ve Yatağan’daki 77 zeytin üreticisi de Danıştay’a toplu dava açtı.
- Muhalefetin Anayasa Mahkemesi’ne iptal davası açması bekleniyor.
Türkiye’de yaklaşık 40 bin kişi kömür madenlerinde çalışıyor. Uzmanlar, kömürden çıkış sürecinde işçiler için beceri dönüşüm programlarının ve sosyal desteklerin önemine dikkat çekiyor.
Kaynaklar:
- İklim Masası- Sedat Gündoğdu Özel Bülten
- EkoIq
- İklim Masası
- Oksijen
