Bugün Dünya Toprak Günü: Çözümler mevcut ama Türkiye toprak kaybeden 20 ülkeden biri

Bugün Dünya Toprak Günü: Çözümler mevcut ama Türkiye toprak kaybeden 20 ülkeden biri

5 Aralık 2018 0 Yazar: Görkem Gömeç

Toprak denilince akla genelde tarım gelse de, toprak iklim değişikliğinde de önemli ve genellikle ihmal edilen bir varlık. Öyle ki, yapılan çalışmalar okyanuslardan sonra ikinci en büyük karbon tutucuyu toprak olarak gösteriyor.

Bununla beraber tüm topraklar aynı değil. Özellikle otlak toprakları da hektar başına fazla oranda karbon depoluyor ama Güney Avrupa’daki veya Türkiye’deki gibi sıcak ve kuru bölgelerdeki toprak daha az karbon içeriyor.

Türkiye’de toprak organik madde açısından yetersiz

Atmosferdeki karbondioksit arttıkça, topraktaki bakteriler organik maddeyi daha hızlı ayrıştırır ve daha da fazla karbondioksit salımına yol açıyor. Yani kısaca anlatmak gerekirse, artan sıcaklıklar ve karbon salımı toprağın karbon tutma özelliğini kaybetmesine yol açıyor.

Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, bize aynı zamanda Türkiye topraklarının yüzde 76’sının organik madde bakımından yetersiz olduğunu hatırlatıyor.

Bunun arkasında da özellikle yanlış ve yoğun kullanılan tarım ilaçları, kimyasal gübreler, dengesiz yapılan sulama gibi faktörler sebep oluyor. Bunun için organik gübre kullanımı özendirilerek, kimyasal gübrelerin kullanımının azaltılması olumsuzlukların oluşmasını kısmen engelleyebilir.

Türkiye toprak rezervi azalan 20 ülkeden biri

Bununla beraber, Türkiye sadece organik maddelerini değil, toprağın kendisini de kaybetmekte. Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) verilerine göre tarım arazilerinin kapladığı alan Türkiye’de 1992 yılında toplam 27,6 milyon hektar iken, 2017 yılında 23,4 milyon hektara geriledi.

TIKLAYIN: Türkiye için soğuk duş; Konya büyüklüğünde tarım alanımız kayboldu

Yani, 25 yılda yaklaşık 4 milyon hektar yani yaklaşık Konya ili büyüklüğünde tarım arazisi kaybedildi. Bunun arkasında ise tarım alanlarının amacı dışında kullanılması söz konusu.

Riskler büyük ama çözümler mümkün

Bu alanların amacı dışında kullanılması aynı zamanda selleri önleme ve sıcaklıkları düşük tutma konusunda da büyük sorunlar yaratmakta. Geçirgen toprak, büyük miktarda su depolayarak ve sıcaklıkları düşük tutarak sıcaklık dalgalarından bizi koruyor.

Avrupa Çevre Ajansı özellikle, Madrid’deki Gomeznarro Parkı’nı en başarılı değişimlerden biri olarak gösteriyor. Bu park, geçirgen yüzeyler, bitki örtüsü ve yeraltı su depolaması içerecek şekilde yeniden düzenlenmiş ve şehirde büyük bir değişim sağlanmış.

Şehir dışındaki alanlarda ise, Avrupa Çevre Ajansı kullanılmayan tarım topraklarının otlaklara dönüştürülmesini öneriyor. Yapılan çalışmalar işlenmiş toprakta organik karbonu artırmanın en hızlı yolu ekilebilir arazilerin bu otlaklara dönüşmesi olduğunu belirtiyor.

 

 

 

Çevreci Geek'i takip edin